عصر ایران/ سواد زندگی؛ مریم طرزی- بر کسی پوشیده نیست که رابطه زناشویی بین زوجین یکی از نشانه های زندگی زناشویی موفق است. اما وقتی این رابطه برای مدتی کوتاه یا طولانی متوقف می شود، سرانجام رابطه چه می شود؟ احتمالا این پرسش بسیاری از زوج هاست.
اگر شما نیز نگران تغییرات ایجادشده در زندگی زناشویی خود هستید و از خود میپرسید که آیا این اتفاق میتواند نشانهای از ناپایداری زندگی مشترک باشد،مطالعه این مقاله میتواند دیدگاه روشنتری به شما بدهد. در این مطلب، به بررسی ریشهها، پیامدها و راهحلهای مرتبط با کاهش یا توقف رابطه زناشویی در زوجها میپردازیم.
تغییر در میزان و کیفیت صمیمیت جسمی، یکی از حساسترین موضوعات در روابط بلندمدت است. تجربه مشاوران خانواده نشان میدهد تغییرات ناگهانی یا تدریجی در زندگی زناشویی، اغلب زنگ خطری است که توجه به آن میتواند از بروز بحرانهای جدیتر جلوگیری کند.
در بسیاری از موارد، تنها یکی از طرفین نگران این کاهش صمیمیت است و برای مشاوره اقدام میکند، در حالی که طرف دیگر ممکن است تمایلی به گفتوگو درباره این موضوع نداشته باشد یا نتواند راه حلی برای آن بیابد.
مشاوره تخصصی میتواند فضایی امن و بدون قضاوت فراهم کند تا زوجها بدون جر و بحث، ریشه اصلی موضوع را کشف کنند.
زمانی که رابطه زناشویی رضایتبخش در یک زندگی مشترک به طور کامل متوقف میشود، به ندرت هر دو طرف با این وضعیت موافق هستند.
معمولاً این تغییر، مورد توافق دوطرفه نبوده و میتواند منبع تنش دائمی، احساس تنهایی، ناامیدی و رهاشدگی عاطفی و جسمی برای یکی از طرفین، و گاهی هر دو، شود.
اهمیت رابطه زناشویی برای هر فرد و هر زوج، میتواند متفاوت باشد. با این حال، مشاهدات متخصصان حوزه خانواده نشان میدهد که تداوم صمیمیت جسمی (با کیفیت و کمیت مورد رضایت طرفین) عاملی بسیار مهم در حفظ پیوند عاطفی است.
کاهش ناگهانی یا تدریجی این صمیمیت میتواند هم علت و هم نتیجه مشکلات دیگر در رابطه باشد.
این وضعیت ممکن است نشاندهنده وجود تعارضات حلنشده، کسالت عاطفی یا فاصله گرفتن تدریجی زوج از یکدیگر باشد.
نادیده گرفتن طولانیمدت این تغییرات، میتواند منجر به انباشت خشم و رنجش، افزایش تنشهای روزمره و در نهایت، تهدید جدی پایداری زندگی مشترک شود.
بسیار حیاتی است که به یاد داشته باشیم رابطه زناشویی سالم، صرفاً یک نیاز جسمی نیست. این عمل، در بستر عاطفی رابطه معنا مییابد و اغلب نمادی از عشق، صمیمیت، پذیرش و تعلق خاطر متقابل است.
برای بسیاری از افراد، این صمیمیت جسمی، اصلیترین زبان ابراز عشق و احساس امنیت در کنار شریک زندگی است.
وقتی این زبان مشترک از بین میرود، احساس دلبستگی و ارتباط عمیق عاطفی نیز میتواند خدشهدار شود.
توقف رابطه زناشویی، به ویژه زمانی که یکطرفه باشد، میتواند سیر نزولی رابطه را تشدید کند. این اتفاق اغلب به مراحل مختلفی منجر میشود:
مرحله اثرگذاری خفیف: زوجین به تدریج احساس فاصله عاطفی میکنند. ممکن است نقشها به همخانهها یا شرکای والدگری صرف تبدیل شود. حس «یک چیز کم است» یا «آیا همه چیز همین بود؟» شکل میگیرد.
مرحله اثرگذاری متوسط: احساس رنجش، تحریکپذیری و بیحوصلگی افزایش مییابد. تنشهای روزمره بیشتر شده و گفتوگوها حول محور مسائل کاری و روزمره میچرخد یا به مجادله ختم میشود. فضای سرد خانه میتواند بر سایر اعضا، به ویژه فرزندان، نیز اثر بگذارد.
مرحله اثرگذاری شدید: در این مرحله، رابطه ممکن است در حالت جنگ سرد مداوم، خشم انفجاری یا انزوای کامل عاطفی قرار گیرد.
احساس فلاکت، ناامیدی و تصمیم به ترک رابطه در ذهن یکی یا هر دو طرف قوت میگیرد. احتمال خیانت، پناه بردن به کار افراطی یا سایر رفتارهای اجتنابی افزایش مییابد.
برخی زوجها تنها به دلایل مالی، حفظ آبرو، ترس از تنها شدن یا برای فرزندان، زیر یک سقف به زندگی فاقد عشق و صمیمیت ادامه میدهند.
ذکر این نکته ضروری است که فراز و نشیب در تمایلات و رابطه زناشویی در طول زندگی یک زوج، امری کاملاً طبیعی است.
عواملی مانند تولد فرزند، فشارهای شغلی، بیماری، استرسهای مالی یا از دست دادن عزیزان میتوانند به طور موقت بر این حوزه اثر بگذارند.
آنچه نگرانکننده است، توقف کامل یا کاهش شدید و طولانیمدت (مثلاً بیش از چند ماه) است که با بازگشت شرایط عادی زندگی نیز بهبود نمییابد.
اگر شما و همسرتان در این شرایط قرار دارید، مهمترین قدم، کنار گذاشتن سکوت و نادیدهگیری است.
امید به بهبود خودبهخودی وضعیت، در اغلب موارد نتیجهبخش نیست. راهکارهای زیر میتوانند مؤثر باشند:
۱. گفتوگوی بدون قضاوت و دفاعی: در زمان و مکان مناسب، بدون سرزنش و با استفاده از جملات «من محور» (مثلاً «من احساس تنهایی میکنم» به جای «تو دیگر به من محبت نمیکنی») نگرانی خود را مطرح کنید.
هدف این گفتوگو، کشف ریشه مشکل است، نه پیروزی در یک بحث.
۲. توجه به دیگر زبانهای عشق: صمیمیت فقط از طریق رابطه زناشویی ایجاد نمیشود. سعی کنید محبت را از طرق دیگر نیز بیان کنید.
توجه کلامی، هدیه دادن، خدمات محبتآمیز، گذران وقت با کیفیت و تماس جسمی غیرجنسی (مانند در آغوش گرفتن یا نوازش) میتوانند مسیرهای ارتباط عاطفی را دوباره باز کنند.
۳. کمک تخصصی گرفتن: مراجعه به یک مشاور خانواده یا زوجدرمانگر باتجربه میتواند مؤثرترین اقدام باشد.
یک مشاور بیطرف و آموزشدیده، مانند یک میانجی کارکشته، به زوج کمک میکند تا بدون افتادن در دام سرزنش متقابل، مسائل عمیقتر (مانند خشم انباشته شده، ترس از صمیمیت، اختلافات حلنشده یا تجربیات گذشته) را شناسایی و رفع کنند.
مشاوره میتواند مهارتهای ارتباطی و حل تعارض را به زوج آموزش دهد.
۴. پرهیز از عجله در نتیجهگیری: کاهش رابطه زناشویی لزوماً به معنای پایان عشق یا حتمی بودن جدایی نیست. این اتفاق یک علامت هشدار است که از نیاز به بازنگری، بازسازی و سرمایهگذاری دوباره بر روی رابطه حکایت دارد.
توقف رابطه زناشویی در زندگی مشترک را نمیتوان به سادگی نادیده گرفت.
این پدیده در بسیاری از موارد، نشانگر وجود مسائل حلنشده عاطفی، ارتباطی یا فردی است که مانند یک زخم کهنه، به تدریج سلامت رابطه را تهدید میکند.
با این حال، همین اتفاق میتواند نقطه شروعی برای گفتوگوهای صادقانه، مرور انتظارات و در نهایت، استحکام بخشیدن دوباره به بنیان زندگی مشترک باشد.
کلید عبور از این مرحله، شجاعت رویارویی با مشکل، تمایل مشترک به بهبود و در صورت نیاز، استفاده از راهنمایی متخصصان این حوزه است.
به یاد داشته باشید که بسیاری از روابطی که در آستانه فروپاشی به نظر میرسند، با مداخله بهموقع و مناسب، نه تنها حفظ میشوند، بلکه قویتر و عمیقتر از قبل نیز خواهند شد.
توجه:
محتوای این مقاله با استناد به دیدگاههای دی توزر (Dee Tozer)، روانشناس و مربی باتجربه روابط زناشویی از استرالیا تنظیم شده است. وی با بیش از ۲۰ سال سابقه و کار مستقیم با بالغ بر ۳۸۰۰ زوج، تخصص خود را بر حل بحرانهای رابطه، بهبود صمیمیت و مشاوره پیشگیری از طلاق متمرکز کرده است.
روشهای کارامد و موثر این کارشناس روابط زناشویی در رسانههایی مانند رادیو ABC استرالیا نیز معرفی شدهاند.
کانال تلگرامی سواد زندگی: savadzendegi@