بورس24 نوشت: 53 روز از آغاز جنگ بین ایران و آمریکا و اسرائیل میگذرد و فشارها برای بازگشایی بازار سهام افزایش یافته است. گروهی معتقدند بازگشایی محدود و مرحلهای—بهویژه با شروع از شرکتهای کوچک و متوسطی که آسیب مستقیم ندیدهاند—ضروری است، زیرا ادامه تعطیلی به معنای بلوکه شدن دارایی ۱۱ میلیون سهامدار و از بین رفتن حدود ۱۰۰ هزار شغل در نهادهای مالی است.
در مقابل، گروه دیگری هشدار میدهند که بازگشایی بدون برنامه، بدون حمایت و بدون مدیریت ریسک مشابه تجربه جنگ ۱۲ روزه خواهد بود و ممکن است بازار را وارد ریزشهای سنگین کند. به باور آنها، فقط یک برنامه دقیق، شفاف و همراه با پشتوانه نقدینگی میتواند مانع بحران جدید شود.
اکنون فعالان بازار مجموعهای از پرسشهای اساسی را از سازمان بورس مطرح کردهاند:
1- سازمان بورس چه برآوردی از نقدینگی لازم برای بازگشت و حفظ تعادل بازار دارد و چه بسته حمایتی جامعی (از جمله خطوط اعتباری) تدوین کرده است؟ منابع این حمایتها از کجاست و نقش بانکها و حقوقیها چیست؟
2- با توجه به تجربه ناموفق پس از جنگ ۱۲ روزه، سازمان چه سازوکار جدید و دقیقی برای مدیریت تزریق منابع در نظر گرفته است؟ آیا مکاتباتی با حقوقیها و بانکها انجام شده است؟
3- برنامه سازمان برای ایجاد یا تسهیل خطوط اعتباری کارگزاریها و تغییر ضرایب اعتباری چیست؟ مذاکرات با بانک مرکزی و کانون کارگزاران چه نتایجی داشته است؟
4- برای جلوگیری از فروشهای اجباری ناشی از مارجینکال پس از جنگ ۴۰ روزه چه تدابیری اتخاذ شده است؟
5- برای هلدینگها و شرکتهایی که دارایی زیرمجموعه آنها آسیب دیده، چه برنامه حمایتی در نظر گرفته شده است؟ زمانبندی بازگشایی این نمادها چگونه خواهد بود؟
6- با توجه به انتقادات گذشته، صندوق توسعه و تثبیت بازار چه استراتژی جدیدی برای حمایت از کل بازار (نه فقط نمادهای بزرگ) تدوین کردهاند؟ سازوکار جدید چگونه اطلاعرسانی میشود؟
7- آیا درخصوص دریافت مشاوره یا هماهنگی با نهادهای بینالمللی ناظر بر بازارهای سرمایه اقدامی انجام شده است؟
8- سیاست کلی سازمان بورس درباره صندوقهای سهامی، بخشی، مختلط و اهرمی چیست؟ وضعیت بازگشایی، حمایت و نقدشوندگی آنها چگونه مدیریت خواهد شد؟
9- دارندگان یونیت صندوقهای اهرمی در جنگ ۱۲ روزه آسیب جدی دیدند؛ برنامه دقیق سازمان برای بازگشایی این صندوقها چیست و چه اقداماتی برای جلوگیری از بحران جدید انجام میشود؟
10- تکلیف هزینه مالی صندوقهای اهرمی، ضرایب اعتباری و حدنصاب آنها چیست؟ چه اصلاحاتی در نظر گرفته شده است؟
11- آیا سازمان بورس با دولت درخصوص کاهش یا تعدیل مالیات شرکتهای آسیبدیده پیشنهادی ارائه کرده است؟
12- چه مشوقهایی برای بازگشت سرمایهگذاران در دوران آتشبس در نظر گرفته شده است؟
13- چه طرحهایی برای تشویق سهامداران عمده به خرید سهام خرد طراحی شده است؟
14- آیا مذاکراتی برای کاهش معنادار یا معافیت موقت مالیات خرید و فروش سهام انجام شده است؟
15- آیا برنامهای برای کاهش کارمزد ارکان بازار یا ارائه تخفیف به کارگزاران وجود دارد؟
16- رویکرد سازمان در قبال ناشرانی که سال مالی ۳۰ آذر داشتهاند ولی هنوز مجمع برگزار نکردهاند چیست؟ آیا این تأخیر دارای جریمه یا پیگرد خواهد بود؟
17- برنامه سازمان برای نظمبخشیدن به پرداخت سود نقدی و زمانبندی دقیق آن چیست؟
18- ناشران برای بازگشایی نماد چه نوع شفافسازیهایی باید ارائه دهند؟ آیا استاندارد مشخصی برای این فرآیند در همه بازارها (حتی بازار پایه) تدوین شده است؟
19- چه مدت زمان برای بررسی شفافسازیها توسط سرمایهگذاران در نظر گرفته میشود و نماد چند روز پس از انتشار شفافسازی باید بازگشایی شود؟
20- شرکتهایی که آسیب مستقیم دیدهاند مانند فولاد مبارکه، فولاد خوزستان، مبین و فجر انرژی چه زمانی باز خواهند شد و چه حمایت ویژهای برای آنها وجود دارد؟
21- وضعیت شرکتهای پتروشیمی که به دلیل اختلال در یوتیلیتی و تأمین مواد اولیه دچار مشکل شدهاند چگونه تعیین تکلیف خواهد شد؟ توقف یا بازگشایی؟ حمایت چیست؟
22- سازمان بورس چه برنامهای برای حمایت از شرکتهای تأمینکننده مواد اولیه و مصرفکنندگان محصولات شرکتهای آسیبدیده دارد؟
23- برنامه دقیق گشایش مرحلهای بازار چیست؟ آیا این روند صنعتبهصنعت است یا مدل دیگری دارد؟
24- آیا تغییراتی در دامنه نوسان، حجم مبنا یا سایر ریزساختارهای معاملاتی اعمال خواهد شد؟
25- برنامه سازمان برای ساماندهی بازار اختیار معامله در شرایط جدید چیست؟
26- سازمان بورس برای سناریوهای احتمالی تنشهای جدید چه برنامهای دارد؟
27- برنامه نهاد ناظر برای اطلاعرسانی شفاف، مستمر و جلوگیری از شایعات و اخبار غیررسمی چیست؟