تابستان که میرسد، خیلیها به امید هوای خنک ماشین را روشن میکنند و راهی شمال میشوند. اما همین که از تونلهای جاده چالوس یا منجیل رد میشوید، رطوبت و گرمای شرجی روی پوست مینشیند و باد کولر ماشین هم دیگر جواب نمیدهد. حقیقت این است که برای فرار از سوز تابستان نباید سراغ نوار ساحلی رفت؛ پاسخ واقعی در بالا رفتن از جادههای کوهستانی و پیدا کردن یک کلبه یا ویلا ییلاقی در ارتفاعات البرز است.
اگر قصد دارید میانبر بزنید و یکراست به جایی بروید که شبها بدون پتو خوابتان نبرد، باید دست از حدس و گمان بردارید. در این راهنما ۱۰ مقصد خنک و ییلاقی شمال را بر اساس ارتفاع، رطوبت و دادههای هواشناسی بررسی کردهایم تا مشخص شود کدام مقصد شمالی واقعاً خنک است.
فیلبند با ارتفاع حدود ۲,۳۰۰ متر از سطح دریا، یکی از مرتفعترین و خنکترین نقاط مازندران در مرداد است. از آنجا که دادهی ایستگاهی رسمی برای این نقطه در دسترس نیست، طبق تخمینهای مبتنی بر ارتفاع و ایستگاههای همجوار، میانگین دمای روز در تیر و مرداد بین ۱۸ تا ۲۴ درجه و میانگین دمای شب بین ۱۰ تا ۱۴ درجه متغیر است.
ارتفاع زیاد این منطقه باعث تشکیل اقیانوس ابر معروف آن میشود که حاصل برخورد رطوبت پاییندست با هوای سرد ارتفاعات است. شبها در فیلبند بدون سیستم گرمایشی یا پتوی ضخیم نمیتوان خوابید.
این مقصد برای کسانی که به نوسانات فشار هوا حساسیتی دارند، بیماران قلبی، و افرادی که از پیادهروی در مسیرهای گلی و مهآلود یا جادههای باریک کوهستانی بیزارند مناسب نیست.
سوباتان در ارتفاعی حدود ۱,۹۰۰ تا ۲,۱۰، متری از سطح دریا قرار دارد. تخمینهای اقلیمی نشان میدهد میانگین دمای روزانه آن در اوج تابستان بین ۱۹ تا ۲۵ درجه و میانگین دمای شبانه بین ۱۱ تا ۱۵ درجه است.
این منطقه دشتهای وسیع سرسبزی دارد و خبری از دکلهای برق شهری و لولهکشی گاز در اکثر نقاط آن نیست. هوای روز مطبوع است و باد مداومی در دشت میوزد. اگر قصد اقامت در بومگردیهای منطقه را دارید، بررسی شرایط اجاره ویلا تالش و کلبههای اطراف کمک میکند تا از میزان امکانات مطمئن شوید.
سوباتان برای مسافرانی که ماشین شاسیبلند ندارند (به دلیل مسیر خاکی و ناهموار) و کسانی که وابستگی شدیدی به برق ۲۴ ساعته و اینترنت پرسرعت دارند مناسب نیست.
جواهرده در ارتفاع حدود ۱,۸۰۰ متری از سطح دریا واقع شده است. طبق دادههای رسمی سازمان هواشناسی کشور (ایستگاه اقلیمشناسی جواهرده)، میانگین دمای روز در تیر و مرداد بین ۲۰ تا ۲۶ درجه و میانگین دمای شب بین ۱۴ تا ۱۷ درجه ثبت شده است.
این روستا جاده آسفالت استانداردی دارد و دسترسی به آن ساده است. ظهرها هوا گرمای ملایمی دارد اما سایهها خنک هستند. از عصر به بعد معمولاً مه غلیظی روستا را میپوشاند و دما افت میکند. برای داشتن یک سفر راحت، بررسی گزینههای اجاره ویلا رامسر در مسیر جاده ییلاقی یا خود روستا اهمیت زیادی دارد.
این مقصد برای آنان که به دنبال سکوت مطلق هستند مناسب نیست، چرا که جواهرده در آخر هفتههای تابستان ترافیک سنگینی دارد و شلوغی آن ممکن است کلافهکننده باشد.
دشت دریاسر در ارتفاع حدود ۱,۶۰۰ متری از سطح دریا قرار گرفته است. دادهی ایستگاهی رسمی برای این نقطه در دسترس نیست، اما بر اساس برآوردهای اقلیمی، میانگین دمای روزانه در تیر و مرداد بین ۲۲ تا ۲۷ درجه و میانگین دمای شب بین ۱۵ تا ۱۸ درجه تخمین زده میشود.
دریاسر دشتی محصور میان کوههاست که چشمههای زیادی از کف آن میجوشد. به دلیل محصور بودن، آفتاب ظهر آن میتواند کمی داغ باشد، اما به محض غروب آفتاب، نسیم کوهستان هوا را کاملاً مطبوع میکند.
این منطقه برای افرادی که تمایل دارند با ماشین تا جلوی اقامتگاه بروند مناسب نیست، زیرا رسیدن به دشت نیازمند کوهپیمایی ۱.۵ تا ۲ ساعته است.
ییلاقات ماسال و منطقه اولسبلنگاه در ارتفاعی بین ۱,۴۰۰ تا ۱,۸۰۰ متر از سطح دریا قرار دارند. به دلیل نبود دادهی ایستگاهی رسمی، دما بهصورت تخمینی محاسبه شده که طبق آن، میانگین روز در تیر و مرداد بین ۲۱ تا ۲۷ درجه و میانگین شب بین ۱۳ تا ۱۶ درجه است.
کلبههای چوبی روی شیپ سبز کوهپایه، تصویر شناسنامهای اولسبلنگاه است. رطوبت در این منطقه بالاست؛ یعنی ممکن است دما ۲۲ درجه باشد اما ملحفهها احساس نمزدگی داشته باشند. با این حال، شبهای بسیار خنکی دارد.
این ییلاق برای افرادی که با بوی دود هیزم، عدم وجود سرویس بهداشتی مدرن در برخی کلبهها یا نبود برق شهری مشکل دارند مناسب نیست.
دیلمان در ارتفاع حدود ۱,۵۰۰ تا ۱,۶۰۰ متری از سطح دریا جای گرفته است. دادههای رسمی ثبتشده در ایستگاه هواشناسی دیلمان نشان میدهند که میانگین دمای روز در تیر و مرداد بین ۲۳ تا ۲۸ درجه و میانگین دمای شب بین ۱۴ تا ۱۸ درجه است.
دیلمان دشتهای بازتر و جنگلهای کمتراکمتری نسبت به ماسال دارد. رطوبت هوا در دیلمان کمتر از ییلاقات گیلان غربی است و به همین دلیل دمای روز قابل تحملتر است.
دیلمان برای کسانی که انتظار جنگلهای انبوه و متراکم متصل به دریا را دارند مناسب نیست، چرا که پوشش گیاهی آن بیشتر حالت کوهستانی دارد.
روستای یوش در ارتفاع حدود ۲,۱۰۰ متری از سطح دریا و در درهای میان کوههای البرز مرکزی قرار دارد. بر اساس دادههای رسمی سازمان هواشناسی (ایستگاه بلده)، میانگین دمای روزانه در تیر و مرداد بین ۲۳ تا ۲۷ درجه و میانگین دمای شب بین ۱۱ تا ۱۵ درجه است.
آفتاب ظهر یوش ممکن است مستقیم و داغ باشد، اما به محض رفتن زیر سایه، خنکی هوا حس میشود. رطوبت این منطقه زیر ۳۰ درصد است، بنابراین از هوای شرجی خبری نیست و آسمان شب کاملاً صاف و ستارهباران میشود.
یوش برای کسانی که به هوای مهآلود و جنگلهای متراکم علاقه دارند مناسب نیست، چون طبیعت آن بیشتر کوهستانی و پوشیده از باغات میوه است.
آلاشت در ارتفاع حدود ۱,۹۰۰ متری از سطح دریا در دل کوههای سوادکوه قرار دارد. دادههای رسمی ایستگاه هواشناسی آلاشت نشان میدهند میانگین دمای روز در تیر و مرداد بین ۲۲ تا ۲۶ درجه و میانگین دمای شب بین ۱۲ تا ۱۶ درجه است.
این شهر تاریخی به دلیل قرارگیری بر فراز دره، جریان هوای دائمی دارد و نوسان دمای شب و روز در آن به حدود ۱۰ تا ۱۴ درجه میرسد. برای اقامت در این منطقه میتوانید ویلاهای سواد کوه را انتخاب کنید که تنوع خوبی از خانههای سنتی تا ویلاهای جدید دارند.
آلاشت برای مسافرانی که به دنبال تفریحات هیجانی یا مراکز خرید بزرگ هستند مناسب نیست، زیرا فضایی آرام و کمترافیک دارد.
کلاردشت در ارتفاع حدود ۱,۲۵۰ تا ۱,۴۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد. طبق آمار رسمی ایستگاه هواشناسی کلاردشت، میانگین دمای روز در تیر و مرداد بین ۲۷ تا ۳۲ درجه و میانگین دمای شب بین ۱۸ تا ۲۲ درجه متغیر است.
کلاردشت دشت محصوری است که نسبت به ساحل چالوس خنکتر است، اما در ظهر تیر و مرداد قطعاً به کولر نیاز دارید. هوا در ظهر گرم و تا حدی شرجی است و فقط ساعات پایانی شب و اوایل صبح نسیم معتدلی میوزد. کلاردشت یک مقصد معتدل است، نه یک ییلاق سرد.
این مقصد برای کسی که انتظار دارد وسط مرداد در ظهر خورشید لباس گرم بپوشد مناسب نیست.
ماسوله در ارتفاع حدود ۱,۰۵۰ متری از سطح دریا قرار گرفته است. دادههای رسمی ایستگاه هواشناسی ماسوله نشان میدهند که میانگین دمای روزانه در تیر و مرداد بین ۲۸ تا ۳۳ درجه و میانگین دمای شب بین ۱۹ تا ۲۳ درجه است.
ماسوله به دلیل معماری پلکانیاش محبوب است، اما ارتفاع ۱۰۵۰ متری آن برای فرار از گرمای تابستان کافی نیست. در تیر و مرداد، ماسوله هوایی گرم و مرطوب در طول روز دارد و بهترین زمان بازدید از آن اردیبهشت، خرداد و پاییز است.
این روستا برای مسافرانی که تحمل گرمای همراه با رطوبت بالا را ندارند و هدف اصلیشان از سفر هوای سرد است، گزینه مناسبی به شمار نمیرود.
وقتی قرار است به ییلاقات مرتفع سفر کنید، امکانات اقامتگاهها زمین تا آسمان با شهرهای ساحلی فرق دارد. در برخی ییلاقها موتور برق تا ۱۱ شب روشن است و در برخی دیگر آب چشمه منبع اصلی است. برای اینکه وسط سفر با قطعی آب یا نبود سیستم گرمایشی مناسب غافلگیر نشوید، سر زدن به جاجیگا کمک میکند مشخصات دقیق هر اقامتگاه، نوع مسیر دسترسی، وضعیت سرمایش و گرمایش و نظرات صریح مسافران قبلی را قبل از نهایی کردن سفر ببینید.
اگر هدفتان سردترین هوای ممکن است و با رطوبت و مه مشکلی ندارید، فیلبند و سوباتان در صدر جدول قرار میگیرند. اگر هوای خنک اما خشک و بدون شرجی میخواهید که شبها ستارهها را شفاف ببینید، سراغ یوش و آلاشت بروید. اما اگر دسترسی راحت، جاده آسفالت و امکانات شهری برایتان اولویت دارد، جواهرده انتخاب منطقیتری است. البته شاید بهتر باشد مقاصدی مثل کلاردشت و ماسوله را برای بهار یا پاییز بگذارید تا گرما تمام ذوق سفرتان را کور نکند.