روزنامه همشهری نوشت: وقتی صحبت از کاهش ازدواج و افزایش سن تشکیل خانواده میشود، معمولا نخستین پاسخ، مشکلات اقتصادی است؛ از گرانی مسکن و هزینههای شروع زندگی گرفته تا اشتغال و تسهیلات ازدواج.
اما یافتههای پیمایش ملی «نگرش به ازدواج در میان افراد مجرد» که در ۳۱ استان کشور انجام شده، نشان میدهد ماجرا کمی پیچیدهتر از این حرفهاست. این پیمایش با هدف بررسی نگرش زنان بالای ۲۰ سال و مردان بالای ۲۵ سال نسبت به ازدواج، موانع آن و شروطی که افراد برای ورود به زندگی مشترک درنظر دارند، انجام شده است.
شاید مهمترین یافته این پیمایش همین باشد؛ برخلاف تصور رایجی که مشکلات مالی را مهمترین دلیل تجرد میداند، پاسخگویان در صدر فهرست شروط خود «یافتن فرد مورد نظر» را قرار دادهاند. در پاسخ به این سؤال که «کدام یک از عوامل زیر مهیا باشد، حتما ازدواج خواهید کرد؟»، ۲۷.۸درصد، یافتن فرد مورد نظر را انتخاب کردهاند. پس از آن، توانایی تأمین هزینههای مقدماتی ازدواج با ۱۶.۳درصد، شغل با ۱۴.۲درصد و مسکن با ۱۰.۳درصد قرار گرفتهاند.
امکان دریافت وام ازدواج نیز تنها برای ۶.۱درصد پاسخگویان شرط اصلی بوده است. این اعداد یک پیام مشخص دارند: حتی اگر بخشی از موانع اقتصادی برطرف شود، لزوما به این معنا نیست که فرد بلافاصله تصمیم به ازدواج میگیرد. برای نزدیک به ۲۸درصد پاسخگویان، مسئله قبل از خانه و شغل و وام، پیدا کردن فردی است که بتوانند او را بهعنوان شریک زندگی خود بپذیرند.
این موضوع در میان زنان و مردان نیز تفاوت قابل توجهی دارد. ۳۳.۶درصد زنان گفتهاند «یافتن فرد مورد نظر» مهمترین شرط آنها برای ازدواج است؛ این رقم در میان مردان ۲۲.۳درصد است. در مقابل، مردان بیش از زنان روی الزامات اقتصادی تأکید کردهاند.
شغل برای ۱۷.۹درصد مردان در برابر ۱۰.۲درصد زنان شرط اصلی ازدواج بوده است. درباره مسکن نیز فاصله قابل توجه است؛ ۱۳.۸درصد مردان مسکن را شرط اصلی دانستهاند، درحالیکه این رقم برای زنان ۶.۶ درصد بوده است. یعنی در نگاه پاسخگویان، هنوز برای مردان «توانایی ورود اقتصادی به زندگی مشترک» وزن بیشتری دارد، درحالیکه برای زنان «انتخاب فرد مناسب» پررنگتر است.
شاید بتوان مهمترین پیام این پیمایش را در یک جمله خلاصه کرد: بخش مهمی از مجردها ازدواج را نمیخواهند کنار بگذارند.