عصرایران- نفخ شکم احساس پری، فشار یا بزرگ شدن شکم است و یکی از شایع ترین مشکلات گوارشی محسوب می شود. مقداری گاز در دستگاه گوارش طبیعی است، اما وقتی نفخ مکرر، شدید یا آزاردهنده باشد، ممکن است یک عادت غذایی یا مشکل گوارشی در پشت آن وجود داشته باشد.
وقتی غذا را با عجله می خورید، احتمال بلعیدن هوا بیشتر می شود. جویدن آدامس، نوشیدن با نی و مصرف نوشیدنی های گازدار نیز می توانند مقدار هوای وارد شده به دستگاه گوارش را افزایش دهند و باعث آروغ، نفخ و احساس پری شوند.
آرام تر غذا خوردن و کنار گذاشتن نوشیدنی های گازدار می تواند به کاهش این مشکل کمک کند.
بخشی از کربوهیدرات ها در روده کوچک به طور کامل هضم نمی شوند. وقتی این مواد به روده بزرگ می رسند، باکتری های روده آنها را تجزیه می کنند و در این فرایند گاز تولید می شود.
حبوبات، بعضی سبزیجات مانند کلم و بروکلی، برخی میوه ها، غلات کامل و خوراکی های حاوی بعضی شیرین کننده ها می توانند در برخی افراد نفخ بیشتری ایجاد کنند. البته واکنش افراد به این مواد یکسان نیست.
اگر بعد از مصرف شیر، بستنی یا سایر محصولات حاوی لاکتوز دچار نفخ، گاز، دل درد یا اسهال می شوید، ممکن است مشکل از عدم تحمل لاکتوز باشد.
در این وضعیت، بدن مقدار کافی آنزیم لاکتاز برای هضم لاکتوز تولید نمی کند. لاکتوز هضم نشده وارد روده بزرگ می شود و باکتری ها آن را تجزیه کرده و گاز تولید می کنند.
یبوست می تواند باعث احساس پری و نفخ شود و عبور گاز از روده را نیز دشوارتر کند. کمبود فیبر، کم آبی بدن، کم تحرکی و بعضی داروها از عواملی هستند که می توانند در ایجاد یبوست نقش داشته باشند.
اگر یبوست دارید، افزایش تدریجی فیبر غذایی، نوشیدن مایعات کافی و فعالیت بدنی منظم می تواند کمک کننده باشد.
در سندرم روده تحریک پذیر، نفخ، درد شکم و تغییر در اجابت مزاج مانند اسهال، یبوست یا هر دو می تواند دیده شود. در بعضی افراد حتی مقدار معمول گاز نیز ممکن است احساس نفخ و ناراحتی بیشتری ایجاد کند.
اگر نفخ همراه با دردهای تکرارشونده شکمی و تغییر عادات دفع است، بهتر است علت آن توسط پزشک بررسی شود.
نفخ و گاز می توانند از علائم بیماری سلیاک باشند. در این بیماری، مصرف گلوتن باعث واکنش غیرطبیعی سیستم ایمنی و آسیب به روده کوچک می شود. اسهال مزمن، کاهش وزن، درد شکم و مدفوع چرب یا بدبو نیز ممکن است همراه آن دیده شوند.
صرف نفخ به معنی ابتلا به سلیاک نیست و برای تشخیص، ارزیابی پزشکی و آزمایش های لازم انجام می شود.
در برخی افراد، افزایش تعداد یا تغییر نوع باکتری های روده کوچک که به آن SIBO گفته می شود، می تواند تولید گاز و نفخ را افزایش دهد. این وضعیت ممکن است با اسهال یا کاهش وزن نیز همراه باشد و معمولا در ارتباط با بعضی بیماری ها یا مشکلات زمینه ای ایجاد می شود.
نفخ گهگاهی معمولا نگران کننده نیست، اما اگر نفخ به طور مداوم ادامه دارد، ناگهان تغییر کرده یا همراه با درد شکم، اسهال، یبوست، استفراغ یا کاهش وزن ناخواسته باشد، بهتر است علت آن توسط پزشک بررسی شود.
برای کاهش نفخ، آرام غذا خوردن، محدود کردن نوشیدنی های گازدار، توجه به غذاهایی که علائم شما را تحریک می کنند و درمان یبوست می تواند مفید باشد. بهتر است بدون تشخیص، گروه های غذایی مهم را به طور طولانی مدت از رژیم غذایی حذف نکنید.
اگر نفخ مداوم یا شدید است، برای بررسی علت و انتخاب روش درمان مناسب با پزشک مشورت کنید.