کاخ سفید و ترامپ، شاهد صحنه نزاع با رسانه های اصلی آمریکا هستند.
به گزارش عصرایران، واشنگتن در روزهای اخیر شاهد یکی از جدیترین رویاروییهای دولت دونالد ترامپ با رسانههای آمریکایی است؛ رویاروییای که از ممنوعیت ورود خبرنگاران 3 رسانه مهم به کاخ سفید آغاز شد و اکنون به شکایت قضایی، توقف پوشش تلویزیونی برنامههای رئیسجمهور و راهاندازی یک شبکه رسانهای اختصاصی از سوی کاخ سفید رسیده است.
ترامپ روز جمعه 27 شهریور 1405، اعلام کرد خبرنگاران و کارکنان رسانههای "سیانان"، "اماس ناو" و "پولیتیکو" دیگر اجازه ورود به محوطه کاخ سفید را نخواهند داشت. ترامپ این تصمیم را با انتقاد از نحوه پوشش خبری این رسانهها توجیه کرد و آنها را به انتشار "اخبار جعلی"، مطالب نادرست و گزارشهایی علیه دولت خود متهم کرد. او در عین حال هشدار داد که ممکن است رسانههای دیگری نیز با محدودیت مشابه روبهرو شوند.
این تصمیم از روز شنبه 28 شهریور 1405، عملا اجرا شد. خبرنگاران هر 3 رسانه هنگام ورود به کاخ سفید با غیرفعال شدن یا ضبط کارتهای شناسایی خبرنگاری خود مواجه شدند.
خبرنگار "اماس ناو" اعلام کرد کارت دسترسی او هنگام ورود از کار افتاده و مأمور امنیتی از او خواسته است کارت را تحویل دهد. خبرنگار "سیانان" نیز تجربه مشابهی داشت و خبرنگار "پولیتیکو" هم از ورود به کاخ سفید منع شد. رویترز گزارش داد هر 3 رسانه اعلام کردهاند در برابر این تصمیم از حقوق خود دفاع خواهند کرد.
کاخ سفید در دفاع از تصمیم ترامپ استدلال متفاوتی را مطرح کرده است. دولت ترامپ میگوید آزادی بیان این رسانهها برای انتشار مطالبشان همچنان برقرار است اما دسترسی فیزیکی به کاخ سفید، کارت خبرنگاری، جایگاه در اتاق جلسات خبری و مشارکت در گروه پوشش رسانهای رئیسجمهور را نمیتوان یک حق مطلق دانست.
کاخ سفید در واکنش به شکایت رسانهها اعلام کرد دسترسی به کاخ سفید "امتیاز است نه حق" و رسانههای حذفشده همچنان میتوانند از بیرون کاخ سفید فعالیت خبری خود را ادامه دهند. جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، نیز گفت این رسانهها همچنان میتوانند گزارش تهیه کنند و از آزادی بیان برخوردارند اما دیگر دفتر یا دسترسی داخل کاخ سفید نخواهند داشت.
اما اقدام کاخ سفید خیلی سریع از یک اختلاف میان رئیسجمهور و 3 رسانه به یک مناقشه گستردهتر میان دولت و بخش بزرگی از رسانههای آمریکایی تبدیل شد.
"سیانان"، "اماس ناو" و "پولیتیکو" روز دوشنبه 30 شهریور 1405، علیه دونالد ترامپ و مقامهای دولت او در دادگاه فدرال واشنگتن شکایت کردند.
این 3 رسانه در شکایت خود استدلال کردهاند ممنوعیت آنها به دلیل محتوای گزارشهایشان، ناقض متمم اول قانون اساسی آمریکا است؛ متممی که از آزادی بیان و آزادی مطبوعات حمایت میکند.
رسانههای شاکی همچنین درخواست صدور دستور موقت کردهاند تا ممنوعیت ورود آنها به کاخ سفید متوقف شود. بر اساس گزارش رویترز، جلسه رسیدگی به این درخواست برای روز چهارشنبه اول مهر 1405، تعیین شده است.
پرونده به قاضی تیموتی کلی ارجاع شده است؛ قاضیای که در سال 2018 نیز در پرونده مربوط به جیم آکوستا، خبرنگار "سیانان"، با تصمیم کاخ سفید درباره لغو کارت خبرنگاری او مواجه شده بود. در آن پرونده، دادگاه دولت ترامپ را ملزم به بازگرداندن دسترسی آکوستا کرده بود.
موضوع مهم در پرونده جدید این است که رسانهها میگویند کاخ سفید نه به دلیل مسائل امنیتی یا فنی، بلکه به دلیل محتوای گزارشهای آنها تصمیم به حذفشان گرفته است. به همین دلیل، وکلای رسانهها استدلال میکنند که مسئله تنها دسترسی به یک ساختمان دولتی نیست بلکه بحث بر سر امکان مجازات رسانه به دلیل نوع گزارشدهی آن است.
یکی از مهمترین تحولات این بحران روز دوشنبه رخ داد. 5 شبکه بزرگ تلویزیونی آمریکا یعنی "ایبیسی"، "سیبیاس"، "انبیسی"، "فاکس نیوز" و "سیانان" در قالب گروه موسوم به "استخر تلویزیونی کاخ سفید" به صورت چرخشی مسئول تهیه تصاویر و ویدئوهای برنامههای رئیسجمهور هستند.
قرار بود "سیانان" در روز دوشنبه مسئول تهیه پوشش تصویری برنامههای ترامپ باشد اما پس از آنکه کاخ سفید این شبکه را از دسترسی به برنامههای رئیسجمهور محروم کرد، شبکههای دیگر اعلام کردند که جای سیانان را پر نخواهند کرد.
در نتیجه، گروه تلویزیونی کاخ سفید اعلام کرد تا زمانی که محدودیت علیه سیانان برقرار باشد، پوشش برنامههایی که در چارچوب این گروه قرار میگیرند متوقف خواهد شد.
این تصمیم به این معنا بود که شبکههای بزرگ تلویزیونی آمریکا عملا پوشش تصویری مشترک بسیاری از برنامههای ترامپ را متوقف کردند؛ اقدامی که رسانههای آمریکایی آن را کمسابقه توصیف کردهاند.
در بیانیه مشترک شبکههای تلویزیونی آمده است که مردم آمریکا به اطلاعات مستقل و دقیق درباره عملکرد دولت نیاز دارند و هیچ دولتی نباید یک سازمان خبری را به دلیل محتوای گزارشهایش محدود کند.
پیامد این تصمیم بلافاصله در یکی از برنامههای مهم ترامپ دیده شد.
ترامپ روز دوشنبه از سکوی جدید فرود بالگرد در محوطه جنوبی کاخ سفید رونمایی کرد. این مراسم در شرایطی برگزار شد که شبکههای اصلی تلویزیونی آمریکا حاضر نشدند طبق روال معمول تصاویر تلویزیونی آن را برای سایر رسانهها تهیه کنند.
در نتیجه، مراسمی که معمولا با حضور گسترده دوربینهای تلویزیونی پوشش داده میشد، با محدودیت قابل توجهی در پوشش زنده مواجه شد. تصاویر این مراسم از طریق کانالهای کاخ سفید منتشر شد و به دلیل نبود میکروفنهای معمول گروه تلویزیونی، صدای سخنان ترامپ نیز به شکل عادی در اختیار شبکهها قرار نگرفت.
این اتفاق از نظر رسانهای اهمیت زیادی داشت زیرا نشان داد مناقشه بر سر ورود چند خبرنگار میتواند مستقیما بر نحوه اطلاعرسانی درباره فعالیتهای رئیسجمهور آمریکا تأثیر بگذارد.
این بحران همزمان با سفر ترامپ به نیویورک برای شرکت در نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد شدت گرفت.
در حالت معمول، تصاویر ویدئویی برنامههای رئیسجمهور در سفرهای داخلی و خارجی از طریق گروه تلویزیونی کاخ سفید میان شبکههای مختلف توزیع میشود.
اما به دلیل ممنوعیت سیانان، این شبکه نتوانست فعالیتی را که طبق برنامه نوبتی خود بر عهده داشت انجام دهد. سایر شبکهها نیز اعلام کردند که جایگزین آن نخواهند شد.
به این ترتیب، سفر ترامپ به سازمان ملل متحد با وضعیتی غیرمعمول از نظر پوشش تلویزیونی روبهرو شد. آکسیوس گزارش داده است که گروه تلویزیونی کاخ سفید تصمیم گرفت پوشش تصویری سفر ترامپ به سازمان ملل را ارائه نکند.
واکنشها تنها به شبکههای تلویزیونی محدود نماند. خبرگزاری "آسوشیتدپرس"، روزنامه "نیویورک تایمز" و "واشنگتن پست" نیز نسبت به تصمیم کاخ سفید اعتراض کردند.
خبرگزاری آسوشیتدپرس اعلام کرد هیچ سازمان خبری یا فردی نباید به دلیل مطالبی که منتشر میکند با اقدام تلافیجویانه دولت مواجه شود. این خبرگزاری پیشتر نیز بر سر محدودیتهای اعمالشده از سوی دولت ترامپ علیه خبرنگاران آسوشیتدپرس درگیر یک پرونده قضایی با کاخ سفید شده بود.
برخی رسانهها نیز در روز دوشنبه از انتشار عکسهای مربوط به برنامههای ترامپ خودداری کردند. بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، "آسوشیتدپرس"، "خبرگزاری فرانسه"، "واشنگتن پست" و "نیویورک تایمز" از جمله رسانههایی بودند که در واکنش به محدودیتها، تصمیمهایی برای عدم انتشار تصاویر برخی برنامههای رئیسجمهور گرفتند.
در میانه این بحران، کاخ سفید یک اقدام رسانهای دیگر انجام داد. دولت ترامپ یک کانال پخش اینترنتی با عنوان "ترامپ تیوی" راهاندازی کرد که قرار است به صورت 24 ساعته محتوای مربوط به رئیسجمهور، سخنرانیها و تصاویر برنامههای او را منتشر کند.
راهاندازی این کانال در شرایطی انجام شد که شبکههای تلویزیونی بزرگ آمریکا پوشش مشترک برنامههای ترامپ را متوقف کرده بودند.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، این کانال قرار است محتوای ریاستجمهوری را مستقیما در اختیار مخاطبان قرار دهد و به عنوان یک مسیر ارتباطی مستقیم میان کاخ سفید و مخاطبان عمل کند. در زمان آغاز به کار، این کانال تصاویری آرشیوی از سخنرانی ترامپ در کوه راشمور را پخش میکرد.
راهاندازی "ترامپ تیوی" باعث شده مناقشه اخیر علاوه بر بحث حقوقی درباره آزادی مطبوعات، به موضوع دیگری نیز تبدیل شود: اینکه دولت تا چه اندازه میتواند در تولید و توزیع مستقیم محتوای رسانهای درباره فعالیتهای رئیسجمهور نقش داشته باشد.
ترامپ در برابر این واکنشها عقبنشینی نکرده است.
او روز دوشنبه در نیویورک ضمن دفاع از اقدام خود علیه 3 رسانه گفت رسانهها موظفند پوشش "منصفانه" ارائه کنند. ترامپ همچنین تلاش شبکهها برای توقف پوشش برنامههایش را کماهمیت جلوه داد و گفت رسانهها در گذشته نیز او را تحریم نکردهاند.
کاخ سفید نیز تأکید کرده است که این اقدام به معنای ممنوعیت فعالیت خبرنگاران در خارج از محوطه کاخ سفید نیست و رسانههای مذکور همچنان میتوانند گزارشهای خود را منتشر کنند.
در مقابل، رسانههای شاکی میگویند امکان انتشار گزارش از خیابان یا ساختمانهای دیگر جایگزین دسترسی خبرنگاران به محل فعالیت رئیسجمهور نیست و محدودیت اعمالشده توانایی آنها برای تهیه گزارش مستقیم از دولت را کاهش میدهد.
این مناقشه اکنون از یک اختلاف میان ترامپ و 3 رسانه فراتر رفته و به یک پرونده مهم درباره رابطه دولت آمریکا با رسانهها تبدیل شده است.
نکته اصلی پرونده این است که آیا کاخ سفید میتواند رسانههایی را که به طور رسمی برای پوشش رئیسجمهور دسترسی دارند، به دلیل محتوای گزارشهایشان از دسترسی محروم کند یا خیر.
پرونده جدید همچنین در شرایطی مطرح شده که دولت ترامپ پیشتر نیز با چند سازمان خبری بر سر دسترسی به رئیسجمهور و فضاهای محدود کاخ سفید اختلاف حقوقی داشته است. در پرونده مربوط به آسوشیتدپرس نیز یک قاضی فدرال در سال 2025، در حکمی گفت دولت نمیتواند خبرنگاران یک رسانه را به دلیل دیدگاه یا محتوای گزارشهایشان از دسترسیهایی که برای سایر رسانهها فراهم شده محروم کند؛ هرچند اجرای آن حکم بعدا در مرحله تجدیدنظر متوقف شد.
اکنون توجه رسانههای آمریکایی به جلسه دادگاه در روز چهارشنبه 23 سپتامبر، 1 مهر 1405، معطوف شده است. تصمیم دادگاه درباره درخواست موقت 3 رسانه میتواند مشخص کند که محدودیت دسترسی آنها در کوتاهمدت ادامه پیدا میکند یا تا زمان رسیدگی کامل به پرونده تغییر خواهد کرد.
در همین حال، واکنش مشترک شبکههای تلویزیونی نشان داده است که مناقشه میان کاخ سفید و رسانهها فقط به رابطه دولت با 3 سازمان خبری محدود نمانده است. توقف پوشش تلویزیونی برنامههای ترامپ، کنار گذاشتن برخی تصاویر از سوی رسانههای دیگر و راهاندازی "ترامپ تیوی" عملا یک مناقشه گستردهتر درباره نحوه دسترسی رسانهها به رئیسجمهور و نقش دولت در جریان اطلاعرسانی سیاسی آمریکا ایجاد کرده است.