در برخی شهرهای جهان، مردم با تلفن همراه، کارت بانکی یا ساعت هوشمند، پرداخت‌های خود را انجام می‌دهند و استفاده از اسکناس و سکه به‌مراتب کمتر از گذشته استفاده می‌شود. این تحول، چهره اقتصاد شهری را تغییر داده است و شیوه تعامل مردم با فروشگاه‌ها، بانک‌ها و خدمات عمومی را دگرگون کرده است. با این‌حال، شهر به‌طور کامل بدون پول نقد تقریبا وجود ندارد، حتی در پیشرفته‌ترین اقتصادهای دیجیتال نیز بعضی از کسب‌وکارها و برخی از افراد همچون سالمندان، گردشگران و افرادی که به‌حساب بانکی یا اینترنت دسترسی ندارند، همچنان به پول نقد نیاز دارند. بنابراین برای بررسی این موضوع باید میان شهرهایی که پرداخت دیجیتال در آن‌ها بسیار رایج است و شهرهایی که استفاده از اسکناس واقعا به حاشیه رفته است، تفاوت قائل شد.
به گزارش ایمنا، در ادامه به معرفی شهرهایی می‌پردازیم که پول نقد در آن‌ها از زندگی روزمره حذف شده است:
استکهلم یکی از شناخته‌شده‌ترین نمونه‌های شهرهای کم‌وابسته به پول نقد در جهان است. در این شهر در بسیاری از فروشگاه‌ها، رستوران‌ها و خدمات شهری، پرداخت با کارت بانکی و تلفن همراه به روشی معمول، تبدیل شده است. سامانه پرداخت موبایلی سوئد، سوئیش (Swish)، نیز انتقال پول میان افراد و پرداخت در بسیاری از کسب‌وکارها را آسان کرده است.
گزارش پرداخت‌های بانک مرکزی سوئد در ماه مارس ۲۰۲۶ تایید می‌کند که استفاده از پول نقد همچنان روبه‌کاهش است. در نظرسنجی این بانک که سپتامبر ۲۰۲۵ انجام شد، پرداخت‌های دیجیتال و موبایلی، جایگاه غالبی داشتند. گزارش سال ۲۰۲۵ بانک مرکزی نیز نشان داده بود که تقریبا یک خرید از هر ۱۰ خرید با پول نقد، انجام می‌شد.
با این‌حال، حدود ۷۰ درصد کسب‌وکارهای کوچک در این کشور، همچنان پول نقد می‌پذیرند، بنابراین بهتر است استکهلم را شهری با اقتصاد روزمره بسیار دیجیتال بدانیم، نه شهری که اسکناس در آن کاملا ناپدید شده است. دسترسی به پول نقد همچنان برای برخی شهروندان و در شرایط اختلال سامانه‌های الکترونیکی در استکهلم اهمیت دارد.
اسلو، پایتخت نروژ یکی از نمونه‌های برجسته کاهش استفاده از پول نقد در زندگی روزمره مردم است. کارت‌های بانکی، پرداخت‌های بدون تماس و خدمات موبایلی در خریدهای حضوری و پرداخت‌های شخصی، نقش پررنگی دارند. زیرساخت بانکی گسترده و عادت عمومی به پرداخت الکترونیکی، نیاز روزمره به اسکناس و سکه را در این شهر کاهش داده است.
در نظرسنجی بهار ۲۰۲۶، فقط حدود ۳ درصد از پرداخت‌های انجام‌شده در فروشگاه‌ها و دیگر نقاط فروش، با پول نقد صورت گرفته است. این سهم در پرداخت‌های میان افراد نیز حدود ۲ درصد بوده است. با وجود این، یک‌چهارم پاسخ‌دهندگان در نظرسنجی گفته‌اند که حداقل ماهی یک‌بار از پول نقد استفاده می‌کنند.
در واقع این ارقام مربوط به کل نروژ است، نه فقط اسلو، اما به‌دلیل گسترش زیرساخت‌های پرداخت دیجیتال در پایتخت، این شهر، نمونه مناسبی از تغییر عادت‌های مالی در جوامع شهری پیشرفته است. با این حال، بانک مرکزی نروژ همچنان بر اهمیت داشتن پول نقد برای شرایط اضطراری، حفظ حریم خصوصی و دسترسی افرادی که از خدمات دیجیتال استفاده نمی‌کنند، تاکید دارد.
سئول یکی از مراکز مهم پرداخت دیجیتال در آسیاست؛ شهری که در آن پرداخت با کارت، تلفن همراه و ابزارهای الکترونیکی در فروشگاه‌ها، رستوران‌ها و بسیاری از خدمات روزانه رواج دارد. گسترش تجارت الکترونیکی و خدمات بانکی موبایلی نیز موجب شده است بخش بزرگی از تراکنش‌ها در این شهر، بدون استفاده از اسکناس نقد انجام شود.
طبق داده‌های بانک مرکزی کره جنوبی که در ماه مارس ۲۰۲۶ منتشر شد، ارزش روزانه پرداخت‌های کارتی در سال ۲۰۲۵، افزایش یافت و پرداخت‌های انجام‌شده با ابزارهای غیرفیزیکی، از جمله تلفن همراه و بعضی روش‌های دیجیتال، به ۵۴.۳ درصد ارزش کل پرداخت‌های کارتی رسید.
این رقم نسبت به سال قبل افزایش داشت. این آمار نشان می‌دهد که ابزارهای دیجیتال در اقتصاد کره جنوبی به‌سرعت در حال گسترش‌اند، اما نباید آن را به معنای حذف کامل پول نقد از سئول دانست. آمار یادشده مربوط به ارزش تراکنش‌های کارتی و روش‌های غیر فیزیکی است، نه سهم پول نقد از تمام خریدهای شهر. بااین‌حال، تجربه سئول نشان می‌دهد که تلفن همراه می‌تواند به ابزار اصلی پرداخت روزانه تبدیل شود.
آمستردام، پایتخت هلند یکی از شهرهای اروپایی است که در آن پرداخت دیجیتال به بخش مهمی از زندگی روزانه افراد تبدیل شده است. در این شهر، خرید از فروشگاه‌ها، پرداخت در رستوران‌ها و استفاده از بسیاری از خدمات شهری با کارت بانکی یا ابزارهای پرداخت بدون تماس، انجام می‌شود. همراه‌داشتن کارت بانکی برای خریدهای کوچک در آمستردام به عادت رایج تبدیل شده است.
طبق آمار انجمن پرداخت هلند، در سال ۲۰۲۵ حدود ۵.۸۳ میلیارد تراکنش با کارت نقدی بانکی در فروشگاه‌ها و نقاط فروش کشور انجام شد. در مقابل، تعداد پرداخت‌های نقدی به حدود ۱.۲ میلیارد تراکنش رسید، همچنین ۹۵ درصد پرداخت‌های کارت نقدی به روش بدون تماس، انجام شده بود، اما آمار ملی هلند نباید مستقیما به آمستردام تعمیم داده شود. بانک مرکزی هلند در بررسی سال ۲۰۲۵ اعلام کرد که پول نقد در ۹۶ درصد مراکز فروش پذیرفته شد، بنابراین دیجیتالی بودن پرداخت‌ها به‌معنای حذف امکان استفاده از اسکناس نیست.
شانگهای یکی از نمونه‌های برجسته گسترش پرداخت‌های موبایلی در چین است. در فروشگاه‌ها، رستوران‌ها، تاکسی‌ها و بسیاری از کسب‌وکارهای کوچک، پرداخت از طریق کدهای QR و برنامه‌های مالی دیجیتال همچون وی‌چت‌پی (WeChat Pay) و علی‌پی (Alipay) رایج است. این روش‌ها به مشتریان اجازه می‌دهند بدون بیرون آوردن اسکناس یا کارت بانکی، از تلفن همراه برای پرداخت استفاده کنند. گسترش پرداخت‌های QR در چین، شیوه فعالیت کسب‌وکارهای کوچک را نیز تغییر داده است.
با این حال، برای توصیف دقیق وضعیت شانگهای باید میان رواج پرداخت موبایلی و حذف قانونی پول نقد، تفاوت قائل شد. مقررات ملی چین که از یکم فوریه ۲۰۲۶ اجرایی شد، کسب‌وکارها و ارائه‌دهندگان خدمات حضوری را ملزم می‌کند در شرایط تعیین‌شده، امکان پرداخت نقدی را فراهم کنند و از رد غیرقانونی اسکناس و سکه، خودداری کنند.
در نتیجه، شانگهای را می‌توان شهری با وابستگی بالا به پرداخت‌های موبایلی دانست؛ اما ادعای حذف کامل پول نقد از زندگی روزمره آن دقیق نیست. این تمایز به‌ویژه برای گردشگران خارجی، سالمندان و افرادی که به ابزارهای پرداخت دیجیتال دسترسی ندارند، اهمیت دارد.