عصرایران- ماکا یا جینسینگ پرویی، گیاهی بومی ارتفاعات آند در کشور پرو است که ریشه آن از گذشته به عنوان ماده غذایی و دارویی سنتی مصرف می شده است. این گیاه در سال های اخیر به دلیل احتمال تاثیر بر میل جنسی، باروری و سطح انرژی بدن مورد توجه قرار گرفته است. با این حال، شواهد علمی درباره بسیاری از این فواید هنوز محدود است و ماکا را نمی توان درمانی قطعی برای مشکلات جنسی یا ناباروری دانست.
ماکا با نام علمی Lepidium meyenii به خانواده شب بویان تعلق دارد؛ خانواده ای که کلم، بروکلی و گل کلم نیز در آن قرار می گیرند. بخش مصرفی این گیاه ریشه آن است که پس از برداشت خشک و معمولا به شکل پودر عرضه می شود. کپسول و عصاره مایع نیز از دیگر فرآورده های موجود در بازار هستند.
ریشه ماکا حاوی کربوهیدرات، مقداری پروتئین و فیبر است و مواد معدنی و ترکیبات گیاهی مختلفی دارد. رنگ ریشه آن از سفید و زرد تا قرمز و سیاه متغیر است. پودر ماکا را می توان به اسموتی، فرنی و برخی غذاها اضافه کرد.
یکی از شناخته شده ترین کاربردهای ماکا، کمک به بهبود میل جنسی است. در چند مطالعه انسانی، مصرف این گیاه با افزایش میل جنسی در برخی افراد همراه بوده است. با این حال، تعداد شرکت کنندگان در پژوهش ها محدود بوده و هنوز مشخص نیست این اثر تا چه اندازه قابل تعمیم است. همچنین شواهد کافی وجود ندارد که ماکا را درمان اختلال نعوظ بدانیم.
برخی پژوهش های کوچک، احتمال تاثیر ماکا بر غلظت و کیفیت اسپرم را بررسی کرده اند. نتایج یکسان نبوده و هنوز نمی توان با اطمینان گفت مصرف این گیاه باعث افزایش باروری مردان می شود. برای اثبات چنین اثری، مطالعات انسانی گسترده تر و باکیفیت تری لازم است.
در تعدادی از مطالعات محدود، مصرف ماکا با بهبود بعضی علائم یائسگی مانند گرگرفتگی، اختلال خواب و تغییرات خلقی همراه بوده است. با این حال، شواهد موجود برای توصیه آن به عنوان جایگزین درمان های شناخته شده یائسگی کافی نیست.
ماکا به دلیل کاربرد سنتی آن برای افزایش استقامت و انرژی، میان برخی ورزشکاران نیز محبوب شده است. با وجود چند پژوهش اولیه درباره عملکرد ورزشی، شواهد انسانی برای اثبات تاثیر قابل توجه آن بر عضله سازی، قدرت بدنی و استقامت هنوز کافی نیست.
ماکا به صورت پودر، کپسول و عصاره عرضه می شود. مقدار مصرف در فرآورده های مختلف متفاوت است و هنوز دوز استاندارد و اثبات شده ای برای آن تعیین نشده است. اطلاعات درباره ایمنی مصرف طولانی مدت نیز محدود است.
افرادی که بیماری زمینه ای دارند، دارو مصرف می کنند یا باردار و شیرده هستند، بهتر است پیش از استفاده از مکمل های ماکا با پزشک مشورت کنند. این گیاه نباید جایگزین بررسی پزشکی ناباروری، اختلالات جنسی یا علائم یائسگی شود.
در صورت تمایل به مصرف ماکا، انتخاب محصول معتبر و پرهیز از مصرف خودسرانه دوزهای بالا اهمیت دارد. این مطلب به منزله تشخیص پزشکی نیست و صرفا با هدف اطلاع رسانی تهیه شده است. در صورت نگرانی با پزشک مشورت کنید.