عصر ایران- اسپایدر لیلی (Red Spider Lily) یا سوسن عنکبوتی قرمز، یکی از گل های خاص و چشمگیر شرق آسیاست که در فرهنگ ژاپن با مفاهیمی مانند عشق ناکام، جدایی و مرگ پیوند خورده است. نام علمی این گیاه Lycoris radiata است و در ژاپن آن را هیکانبانا (Higanbana) می نامند.
یکی از ویژگی های جالب این گیاه، ظاهر شدن گل و برگ های آن در زمان های متفاوت است. گل های قرمز و ظریف اسپایدر لیلی ابتدا از ساقه ای بدون برگ بیرون می آیند و پس از پژمرده شدن گل ها، برگ های گیاه رشد می کنند. همین ویژگی در شکل گیری افسانه ای ژاپنی درباره عشق و جدایی نقش داشته است.
بر اساس این افسانه، دو موجود به نام های مانجو و ساکا مسئول مراقبت از گل و برگ این گیاه بودند. آن ها برخلاف فرمان خدایان عاشق یکدیگر شدند، اما به دلیل سرپیچی از دستور، برای همیشه از دیدار هم محروم شدند. در روایت های عامیانه گفته می شود از آن پس گل و برگ اسپایدر لیلی هیچ گاه هم زمان ظاهر نمی شوند. این داستان به نمادی از عشق ناکام و جدایی ابدی تبدیل شده است.
ارتباط این گل با مرگ نیز ریشه در سنت های ژاپنی دارد. اسپایدر لیلی معمولا در حوالی اعتدال پاییزی، به ویژه در ماه سپتامبر، شکوفا می شود؛ زمانی که خانواده های ژاپنی در آیین بودایی برای یادبود درگذشتگان به زیارت مزارها می روند. همچنین در گذشته این گیاه را در اطراف گورستان ها و مزارع می کاشتند. پیاز سمی آن می توانست جانوران حفار و جوندگان را از این مناطق دور نگه دارد.
خاستگاه اصلی اسپایدر لیلی چین است و این گیاه در گذشته به ژاپن راه یافته است. گل های قرمز آن شهرت بیشتری دارند، اما گونه های دیگری از جنس لیکوریس با گل های سفید و زرد نیز وجود دارند.
تمام بخش های اسپایدر لیلی، به ویژه پیاز آن، حاوی ترکیبات سمی مانند لیکورین است و خوردن آن می تواند باعث تهوع، استفراغ و مسمومیت شود. به همین دلیل باید از دسترس کودکان و حیوانات خانگی دور نگه داشته شود.
تنظیم و ترجمه: مازیار دانیالی