بوي بد دهان مشكلي است كه روي زندگي اجتماعي، شخصي و حرفهاي افراد اثرگذار است. حتما شما هم در ميان دوستان و اطرافيان خود كساني را ميشناسيد كه دچاراين مشكل هستند و شما هرگز به خود جسارت نميدهيد كه موضوع را با آنان در ميان بگذاريد. خوشبختانه يا متاسفانه بيني انسان ، توانايي تطبيق و سازگاري با "بو" را دارد به همين دليل است كه اغلب افرادي كه مشكل بوي بد دهان دارند، خودشان متوجه اين وضعيت نيستند. درباره طرز تشخيص بوي بد دهانمان و چگونگي برطرف كردن آن و پيشگيري از بد بو شدن دهان و بهداشت و نظافت دهان و دندان خبرنگار گروه علمي ايرنا با يك دندانپزشك مجرب گفت و گويي انجام داده است، بخوانيد: * طرز تشخيص بوي بد دهان: از آنجا كه كسي درباره بوي بد دهانمان به ما چيزي نميگويد خانم دكتر"آيدا روشن ضمير" راههايي را معرفي ميكند كه ما را متوجه وجود آن ميكند. وي ميگويد انگشت شصت خود را كمي در دهانتان نگاه داريد سپس آن را خارج كرده و بگذاريد خشك شود ، آن را بو كنيد، آيا بوي بدي دارد؟ "نخ دندان را ميان دندانهاي عقب خود ببريد و بيرون بياوريد ، نخ را بو كنيد ، بوي بدي ميدهد؟" رو به روي آينه بايستيد نوك زبانتان را با دستمال تميز بگيريد و بيرون بياوريد آيا انتهاي زبانتان سفيد است؟ اگر اينچنين است ميتواند علامت بوي بد دهان با منشا زبان باشد. در بسياري موارد، علت اصلي بوي بد دهان، زبان است زيرا زبان به علت حفرههايي كه دارد محل ايده آلي براي رشد انواع باكتريها است به خصوص انتهاي زبان كه به ندرت هم تميز ميشود. * دهان كثيف ميزبان باكتريها: دكتر روشن ضمير ميگويد مهمترين عاملي كه ميتواند بوي بد دهان را به وجود بياورد، بهداشت ضعيف است. دهان انسان خانه ميليونها باكتري است، كه اين محيط گرم و مرطوب را محل مناسبي براي رشد و تكثير خود مييابند. اين باكتريها نياز به غذا دارند و چه جايي بهتراز دهان انسان! باقي- مانده مواد غذايي كه در دهان ما وجود دارند، سفره رنگارنگي براي اين موجودات ميكروسكوپي است. آنها از مواد غذايي تغذيه ميكنند و پس ماندههايي توليد ميكنند كه همان محصولات "سولفوري" است. اين محصولات عامل اصلي بوي بد دهان هستند، اگر بعد از هر وعده غذا مسواك كنيم يا حداقل دهان مان را با آب بشوييم، مقادير زيادي از اين خردههاي غذايي پاك خواهند شد و طبيعي است كه سفره رنگين باكتري ها برچيده خواهد شد. * بيماريهاي دندان و لثه: دكتر روشن ضمير ميگويد عامل ديگري كه ميتواند بوي بد دهان را ايجاد كند، پوسيدگيهاي دنداني است كه بسيار شايع هستند. وي ميگويد اگر اين پوسيدگيها به موقع درمان نشوند ، منبع عفوني هستند و سبب ايجاد بوي بد دهان ميشوند. در بسياري موارد، زناني كه در دوران قاعدگي خود دچار التهاب لثه ميشوند، بوي بد دهان را هم در همان دوران تجربه ميكنند. علاوه برالتهاب لثه، بيماريهاي پيشرفته لثه نيز محل مناسبي براي رشد انواع باكتريهاي ايجاد ميكند كه در نهايت به بوي بد دهان منجر ميشود. * خشكي دهان اين دندانپزشك ميگويد خشكي دهان از ديگر عواملي است كه موجب بوي بد دهان ميشود. دكتر روشن ضمير خاطرنشان ميكند كه بزاق براي تميز نگه داشتن دهان لازم است و موجب پاك شدن ذرات غذايي از روي دندانها و سطح زبان ميشود. وي ميگويد در مواردي كه كمبود بزاق وجود دارد (به طور مثال در- بيماران ديابتي) حضور نداشتن همين عامل پاككننده ، باعث ايجاد بوي بد دهان ميشود. بوي بد دهان در صبحها نير به همين دليل است، در طول شب و هنگام خواب، ترشح بزاق كم ميشود و در نتيجه بوي بد دهان در صبحگاه رخ ميدهد كه البته تا حدي طبيعي است. * مشكلات گوارشي بسياري از غذاهايي كه ما ميخوريم ميتوانند بوي بدي را در دهان، البته به طور موقت ايجاد كنند. به طور مثال سير ، پياز ، كاري و فلفل و از جمله عوال ديگر، سيگار، الكل و تنباكو است كه ميتواند سبب ايجاد بوي بد در دهان شود. البته درمورد سير بايد اضافه كرد كه اين ماده جذب خون انسان ميشود و و مساله بو، فقط به دهان محدود نميشود. در موارد اندكي، علت بوي بد دهان نيز وجود مشكلات معده مانند رفلاكس است ك البته اين موارد بسيار نادر هستند. دكتر روشن ضمير ميگويد عفونتهاي گلو، ريه يا سينوس و همچنين بيماري هاي سيستميك مانند ديابت و بيماريهاي كبد و كليه هم ميتوانند باعث ايجاد بوي بد دهان شوند. اگر هيچ مشكلي در دهان و دندان وجود نداشته باشد، اين احتمال وجود دارد كه مشكل بوي بد دهان ناشي از بيماريها ياد شده باشد. * توصيههايي براي پيشگيري از بد بو شدن دهان دكتر روشن ضمير ميگويد مهمترين كاري كه ميتوان انجام داد، تميز نگه داشتن دهان است. مسواك كردن سطوح دندان ها، نخ كشيدن ميان آنها و تميز كردن سطح زبان باعث ميشود كه بوي بد دهان كم شود. "دندانهاي مصنوعي" محل مناسبي براي تجمع انوع باكتريها است كه مي تواند موجب ايجاد بوي نامطبوعي دردهان شود، افرادي كه دندانهاي مصنوعي دارند بايد حتماآن را بعد از غذا تميز كنند و شبها هم آنها را از دهان خارج كنند. ويزيتهاي منظم دندانپزشكي و ترميم فوري پوسيدگيها و برطرف كردن مشكلات لثه در ابتداي كار،عامل مهمي در جلوگيري از بروز بوي بد دهان است. اين دندانپزشك عقيده دارد كه با نوشيدن مايعات فراوان از جمله "چاي" ميتوان با بوي بد دهان مقابله كرد. آدامسهاي بدون شكر هم كمككننده است، زيرا باعث ترشح بيشتر بزاق ميشود و خوردن سبزيهاي تازه مثل هويج. بعداز خوردن لبنيات، گوشت و ماهي دهان را با آب بشوييد. تميز كردن زبان را فراموش نكنيد، بعضي درمانهاي خانگي نيز براي رفع اين مشكل ذكر شده است به طور مثال شستن زبان با مخلوط آب و جوش شيرين و همچنين شستن دهان با مخلوط آب ليمو و يا آب و گياهاني مانند آويشن و ميخك. براساس مطالعهايي كه روي ماست شده ثابت شده كه ماست نيز آثار خوبي روي بوي بد دهان دارد. قهوه زياد ننوشيد، از خوردن غذاهاي پر ادويه اجتناب كنيد و اعتماد به نفس خورد را از دست ندهيد.