سید محمد خاتمی در اولین سفر استانی اش به فارس رفت و در جمع خبرنگارن شیراز به پرسش های آنها پاسخ داد،که مهم ترین بخش های ان در زیر می آید:
اظهار نظر در خصوص تعدد كانديداها در جبهه اصلاحات این ،واقعاً دغدغه درستي است. اگر انتخابات را يك امر نمايشي ندانيم و معتقد باشيم كه انتخابات سرنوشت كشور را تغيير ميدهد و اگر عدهاي باشند كه معتقد به اداره كشور بر اساس روشهاي بهتري هستند و به وضع موجود هم انتقاد دارند، هدف از حضور در انتخابات اين است كه آن برنامه و فكر بتواند در عرصه مديريت كشور قرار بگيرد.
خاتمي با بيان اينكه كساني كه در عرصه انتخابات حاضر ميشوند بايد به قصد پيروزي بيايند؛ هر امري كه به اين مهم ضربه بزند مضر است و حضور صداهاي مختلف در عرصه هيچ ضرري ندارد اما ما بايد اين مهم را درنظر داشته باشيم كه اولويت و فوريت ما چيست؟ و در آن اولويت و فوريت مهم افرادي كه در اصول و معيارها مشترك هستند، به تفاهم برسند.
من به شدت موافقم كه تفرقه ايجاد نشود و به مردم قول ميدهم كه با همه امكانات و هر هزينهاي كه داشته باشد اين كار را خواهم كرد و انشاالله مردم در جريان اصلاحطلب شاهد تفرقه نخواهند بود و من از همين جا به همه كساني كه در عرصه هستند ميگويم كه "ما همچنان كه رسالت داشتيم تا به عرصه بياييم و مواضع خود را بگوييم، رسالت داريم كه خواست مردم را كه مبتني بر عدم تفرقه و پراكنده نشدن آرا است را انجام دهيم و من به سهم خودم انجام خواهم داد و مطمئنم دوستان ديگر ما هم در اين زمينه اقدام خواهند كرد.
امكانات رسانهاي اصلاحطلبان در انتخابات آينده وقني ميگوييم جمهوري اسلامي يعني شكل دموكراسي را پذيرفتيم و هميشه تاكيدم بر مردمسالاري متكي بر دين بوده است و خدا را شكر ميكنم كه مساله مردمسالاري ديني به عنوان يك شعار در دل همه درآمد. البته هنوز در بخشهايي از حاكميت ما اين مساله را باور نكردهاند.
در مقطع فعلي برخي احزاب رسانه ندارند و من به عنوان فردي كه هشت سال رئيسجمهور بودم يك رسانه هم در اختيار ندارم گرچه امروز خوشبختانه به خاطر توسعه سايتها تا حدود زيادي مساله نداشتن رسانه ميتواند، جبران شود، گرچه امكانات دولت و قدرت به گونهاي است كه ميتوانند در اين موضع هم مانع ايجاد كنند ولي از وضعيت گذشته بهتر است اما هيچ چيز جاي روزنامه و مجله نميشود.
انتقاد از رسانه ملي متاسفانه رسانه ملي كه از امكانات ملي استفاده ميكند بايد در آن تحول صورت گيرد تا بتواند صداهاي مختلف را به گوش مردم برساند.
حتما بايد دربازنگري قانون اساسي اين مهم مورد توجه قرار گيرد كه چرا احزاب و گروهها نميتوانند يك رسانه صوتي و تصويري مختص خود داشته باشند؟
متاسفانه رسانه ملي جناحي و باندي اداره ميشود و با توجه به اينكه وقت اندكي براي تبليغات وجود دارد چارهاي جز اين نداريم كه در اين فرصت كم با استفاده از ارتباطات چهره به چهره و اندك رسانههاي مستقل كار خود را انجام دهيم. هر چند معتقدم با توجه به امكانات رقيب، روش موجود روش عادلانهاي نيست.
راهكار برون رفت از سقوط اخلاقي من جدا به مساله اخلاقي اعتقاد دارم و در سال 82 در جلسهاي كه همراه كارگزاران نظام در خدمت رهبري بوديم از جامعه اخلاقي صحبت كردم و من "جامعه مدني" را مطرح كردم و در حال حاضر هم بر آن پافشاري ميكنم. مقتضاي زمان ما جامعه مدني است و ريشههاي آن را در آموزشهاي اصيل نبوي ،علوي و اسلامي ميتوانيم پيدا كنيم.
امتياز جامعه مدني ايران در اخلاقي بودن آن است ، جا افتادن اخلاق در جامعه بسيار مهم است و اين موضوع بستگي به اين مهم دارد كه تا چه ميزان مربيان جامعه خود به اخلاق اهتمام داشته باشند و آيا حوزههاي علميه ما به آن اندازه كه براي شريعت احترام قائلند براي اخلاق هم احترام قائل ميشوند؟
اگر حاكمان ما اخلاقي باشند عامل مهمي براي اخلاقي شدن جامعه است. دروغ و فريب بد است ولي دروغ و فريب حاكمان بسيار بدتر است.تحقير انسان عملي غير اخلاقي است ولي تحقير از سوي حاكمان، عملي غير اخلاقي است و بايد پيمان ببنديم كساني كه ميخواهند به صحنه انتخابات وارد شوند، اخلاقي عمل كنند و به مردم خود دروغ نگويند و به ملت رياكاري نياموزند و گزافهگويي نكنند.
امام بزرگوار ما قبل از آنكه فقيه،فيلسوف و عالم باشد، معلم اخلاقي است و ايشان كسي است كه در حوزه علميه قم درس اخلاق ميگفت و در يك انقلاب اينچنيني با يك رهبري بينظير خيلي تاسفآور است كه اخلاق ضعيف باشد و تاسفآورتر اينكه گاهي بد اخلاقي به عنوان يك كار ارزشي به حساب بيايد. بايد كساني كه ميخواهند راي مردم را جلب نمايند، اخلاقي باشند.
صندوق ذخیره ارزی صندوق ذخيره ارزي را ياري رسان بخش خصوصي است .
در سه سال گذشته بايد حدود 48 ميليارد دلار از بودجه نفت در دولت مصرف شود.196 ميليارد دلار درآمد نفتي در طي ساليان اخير بود يعني اگر قانون برنامه چهارم اجرا ميشد، در حال حاضر مي بايست در حساب ذخيره ازي 150 ميليارد دلار باشد و در هنگام تحويل دولت اصلاحات به دولت نهم صندوق ذخيره ارزي را با 14 ميليارد دلار تحويل داديم و در اول فروردين ماه گذشته بانك مركزي اعلام كرد كه در حساب ذخيره ارزي 14 ميليارد دلار است.
صادرات غیرنفتی صادرات غير نفتي ما در حال حاضر از دولت گذشته كمتر شده است. اگر برنامه چهارم ادامه پيدا ميكرد بخش عمدهاي از مشكلات در اقتصاد و شهرستانها كاهش پيدا ميكرد و اميدوارم هر كسي كه رئيسجمهور آينده ميشود با يك برنامه دقيق و توجه به عدالت اجتماعي به معناي واقعي كلمه در عرصه حاضر شود و عدالت اجتماعي به معناي منت گذاشتن بر سر محرومان و پول توجيبي اندكي به محرومان دادن و صدقه بگير را اضافه كردن نيست بلكه به معناي سرمايهگذاري در جهت بي نياز كردن محرومان است.البته مدعي نيستم كه يك شبه همه مشكلات حل ميشود.
برنامه چهارم كه تهيه شد متاسفانه اجرا نشده است و از برنامه پنجم هم عقب هستيم و كشورهايي مانند تركيه و عربستان اكنون از ما جلوترند.
تخلفات احتمالي انتخابات در هر انتخاباتي ممكن است مشكلاتي وجود داشته باشد و در دوره خودم سعي كردم انتخاباتي آزاد برگزار شود ولي بايد متوجه بود كه همه مسائل انتخابات را نبايد متوجه دولت كرد. متاسفانه نظارت استصوابي و معنايي كه بعد از رحلت امام ازآن به جامعه ما رسوخ كرد در برخي مواقع اين نظارت حالت قيموميت به خود ميگيرد و كساني كه اينگونه عمل ميكنند، بايد به جامعه پاسخگو باشند.بايد از اختيارات محدودي كه داريم جلوي تخلفات را بگيريم و من اين كار را كردهام و در سراسر كشور كار آموزش به افراد را آغاز كردهايم.
دستاندركاران انتخابات هم بايد به اهميت راي مردم احترام بگذارند و معتقدم مقام معظم رهبري مراجع گرانقدر بايد به برگزاركنندگان انتخابات بگويند كه وظيفه مهم آنها اين است كه راي مردم به سلامت خوانده شود.
دولت حسن نيت داردمطمئن هستم كه دولت حسن نيت دارد و ميخواهد كار بكند، ولي به دليل عدم كارشناسي دقيق و نيز غلبه سليقه بر تفكر، مشكلاتي به وجود آمده است و اميدوارم هر دولتي كه بر سر كار ميآيد به آرمانهاي انقلاب و امام، مصالح ملي و بهرهگيري از كارشناسان علمي و نيروهاي باتجربه انقلاب كه در مقطع فعلي به انزوا رفتهاند، توجه كافي داشته باشد.
برنامه هارئيس جمهور ايران بايد تكليف را با مردم روشن كند كه در چارچوب اين نظام كه محور آن رهبري است و مجلس و قوه قضاييه هم اختياراتي دارند، ميتواند خدمت كند و برنامههاي من در چند كارگروه مختلف در حال نهايي شدن است و نهايتا تا فروردين ماه 88 آن را اعلام خواهم كرد. اولويت كار رئيسجمهور آينده بايد مسائل اقتصادي باشد.
رابطه با آمريكا عاقلانه نيست سياستهايي اتخاذ كنيم كه دشمنان را عليه خود تقويت كنيم. به نظر ميرسد مساله رابطه با آمريكا يك موضوع ابدي نيست و هيچ وقت نگفتيم كه تا ابد با آمريكا رابطه برقرار نميكنيم و براي مذاكره مشكلي وجود ندارد. البته مذاكره بايد در چارچوب سياستهاي نظام و بر اساس احترام متقابل باشد.
مساله هستهاي افتخار انرژي هستهاي متعلق به دولت اصلاحات است هر چند در دولت آقاي هاشمي نيز فعاليتهايي در اين خصوص انجام شده بود ولي در خصوص پرونده هستهاي در دولت اصلاحات پرونده به شوراي امنيت نرفته بود و فقط تحريم آمريكا مطرح بود. ولي اكنون تحريمهاي ديگر هم صورت پذيرفته و پرونده به شوراي امنيت رفته است. هدف ما اين بود كه ايران با صلابت صاحب تكنولوژي صلحآميز هستهاي شود.