تاریخ:
حمله مجدد پهپادهای اوکراینی به مسکو 
درس هفتاد و نه
هانا آرنت درباره "توتالیتاریسم و ابتذال شر" چه میگوید؟
آرنت میگوید: بزرگترین خطر حکومتهای توتالیتر این است که مردم را هم از یکدیگر و هم از فکر کردن دور میکنند. وقتی آدمها تنها میشوند و به هیچ چیز شک نمیکنند، بدون اندیشه فرمان میبرند.
عصر ایران - حتی تصورش هم دردناک است ولی تصور کنید در دنیایی زندگی میکنید که حقیقت دیگر مهم نیست. جایی که مردم، حتی بدون آنکه به آنها فشار بیاورند، از فکر کردن میترسند؛ جایی که زبان، فقط ابزاری برای تبلیغات میشود و آدمها کمکم از هم جدا میافتند. این دقیقاً همان چیزی است که هانا آرنت، فیلسوف بزرگ قرن بیستم، دربارهاش هشدار میداد: توتالیتاریسم.
آرنت در کتاب مشهورش "توتالیتاریسم" توضیح میدهد که توتالیتاریسم فقط یک دیکتاتوری خشن نیست؛ بلکه سیستمی است که سعی میکند همهی جنبههای زندگی مردم را کنترل کند: از شغل و رسانه تا حتی فکر و احساس.
آرنت میگوید: بزرگترین خطر حکومتهای توتالیتر این است که مردم را هم از یکدیگر و هم از فکر کردن دور میکنند. وقتی آدمها تنها میشوند و به هیچ چیز شک نمیکنند، وقتی بدون اندیشه فرمان میبرند، آن وقت است که حتی یک کارمند ساده هم میتواند شریک بزرگترین جنایتها شود.
او این موضوع را وقتی دریافت که در جریان دادگاه «آدولف آیشمان»-یکی از فرماندهان ارشد نازی در جنایت هولوکاست- شرکت کرد.
آدنت وقتی پا به دادگاه گذاشت، انتظار داشت با انسانی چهره ای خونخوار و هیولا که به راحتی آدم می کشت مواجه شود ولی در دادگاه یک انسان کاملا معمولی دید. او یک جنایتکار بالفطره نبود بلکه خودش قربانی توتالیتاریسم هیتلری بود و به عنوان یک کارمند مطیع، فقط دستورات را اجرا کرده بود. گو این که وقتی در چنان سیستمی انسان اندیشه و قدرت تردید خود را از دست می دهد، فرمانبرداری امری عادی می شود و فرقی نمی کند که فرمانبردار در یک مراسم شرکت کند و هورا بکشد یا آدم ها را زنده زنده در کوره بسوزاند؛ دستور، دستور است و مامور، معذور!
آرنت با دیدن آیشمن به این نتیجه رسید که شر همیشه از روی نفرت یا سادیسم بهوجود نمیآید. گاهی شر از آدمهای معمولی سر میزند؛ از کسانی که فقط کارشان را میکنند، دستور میگیرند و هیچوقت از خودشان نمیپرسند: «آیا کاری که میکنم درست است؟» ؛ او این پدیده را "ابتذال شر" نامید که محصول توتالیتاریسم است.
ابتذال شر یعنی اینکه شر میتواند پیشپاافتاده شود، معمولی شود، مثل یک وظیفه اداری یا یک امضای ساده. شر وقتی خطرناکتر میشود که دیگر حتی به چشم نمیآید، وقتی تبدیل میشود به بخشی از روزمرگی.
اما آرنت فقط ار درد سخن نمی گوید بلکه با نگرانی و البته امید می کوشد دریجه ای به سوی درمان نیز بگشاید. او میگوید اگر میخواهیم جلوی توتالیتاریسم و ابتذال شر را بگیریم، باید از خودمان شروع کنیم:
– جرئت کنیم که فکر کنیم،
– سؤال بپرسیم،
– اعتراض کنیم،
– و مهمتر از همه، مسئولیت رفتارهایمان را بپذیریم.
شاید یکی از انسانیترین جملههای آرنت این باشد:
«فقط زمانی میتوانیم آزاد باشیم که تواناییِ فکر کردن داشته باشیم.»
و این یعنی حتی در تاریکترین شب ها، هنوز یک شمع کوچک در دست ماست.
لینک کوتاه: کپی لینک
ناشناس
۱۷:۴۷ - ۱۴۰۴/۰۲/۱۶
پاسخ
عالی بود . ممنون
انتقال رودری به بارسلونا؛ منچسترسیتی با پیشنهاد نهایی بارسا موافقت کرد قرار است مهر امسال چه تغییری در مدارس رخ دهد؟ جزئیات برنامه آموزش و پرورش روسیه: کارخانه تولید قایقهای بدون سرنشین اوکراین را نابود کردیم اعلام آمادگی ایران برای کمک به زلزلهزدگان اندونزی بقائی: کانادا به «تیم ذخیره» آمریکا در جنگ علیه ایران تبدیل شده است کشاورزان شمالی برای برداشت برنج عجله نکنند آتشسوزی عمدی در ارتفاعات دماوند؛ عامل حریق پیش از رسیدن نیروها گریخت تصویر رهبران ایران، حزبالله و اردوغان کنار هم؛ تبلیغات انتخاباتی لیکود جنجالساز شد استقلال در انتظار پاسخ فیفا؛ پرونده یاسر آسانی وارد مرحله تازه شد ژنرال آمریکایی: انتظار نداشتیم پایگاهها در منطقه توسط ایران ویران شوند کشف ۴ تن خاک طلا در تبریز؛ کارگاه استحصال طلا شناسایی و دو نفر دستگیر شدند هشدار پلیس فتا درباره ربات جعلی بانک ملی ترامپ: سخنگوی مستعفی کاخسفید بچههایش را بیشتر از من دوست داشت تونل توحید امشب مسدود میشود؛ رانندگان مراقب محدودیت تردد باشند عارف: گرانی وضعیت آزاردهندهای پیدا کرده/ راهبرد دشمن استفاده از موج افزایش قیمتهاست و همه دستگاهها باید برای مقابله با آن به میدان بیایند