فیلم بیشتر »»
کد خبر ۱۰۶۶۰۱۶
تاریخ انتشار: ۰۸:۴۶ - ۱۵-۰۳-۱۴۰۴
کد ۱۰۶۶۰۱۶
انتشار: ۰۸:۴۶ - ۱۵-۰۳-۱۴۰۴

غذاهای سالم حامل تهدید پنهان: میکروپلاستیک‌ها از مزرعه به بشقاب سالاد ما می‌رسند

غذاهای سالم حامل تهدید پنهان: میکروپلاستیک‌ها از مزرعه به بشقاب سالاد ما می‌رسند
میکروپلاستیک‌ها از راه‌های مختلفی وارد خاک‌های کشاورزی می‌شوند و سپس، با جذب توسط گیاهان، وارد زنجیره غذایی شده و در نهایت، به بدن انسان راه می‌یابند.

سال‌هاست که زباله‌های پلاستیکی را در سواحل، رودخانه‌ها و اقیانوس‌ها می‌بینیم؛ اما حالا دانشمندان از تهدیدی کمتر شناخته‌شده پرده برداشته‌اند: پلاستیک‌هایی که بی‌سروصدا در دل خاک‌های کشاورزی رسوب می‌کنند، وارد گیاهان می‌شوند و درنهایت، به بشقاب غذای ما می‌رسند. این آلودگی‌ها نه‌فقط از نظر زیست‌محیطی، بلکه از نظر سلامت انسانی، پیامدهایی نگران‌کننده دارند.

به‌گزارش زومیت به نقل از ساینس‌آلرت، پژوهش گسترده‌ای نشان می‌دهد که مواد افزودنی شیمیایی و آلاینده‌ها، همراه با ریزذرات پلاستیکی، وارد خاک می‌شوند. این آلاینده‌های خطرناک پیش‌تر در دل محصولات غذایی مانند کاهو، گندم و هویج شناسایی شده‌اند. این کشف، پرده از روندی نگران‌کننده برمی‌دارد؛ زباله‌های پلاستیکی، مستقیم و غیرمستقیم، راه خود را به زنجیره‌ی غذایی انسان باز کرده‌اند.

در پژوهش تازه، جوزف بوکتور، زیست‌فناور محیط‌زیست از دانشگاه مرداک استرالیا، به‌همراه گروهی از پژوهشگران، حدود ۲۰۰ مقاله علمی را مرور کردند تا منشأ آلودگی پلاستیکی و مسیر ورود آن به زمین‌های کشاورزی و محصولات غذایی را شناسایی کند.

یکی از عوامل اصلی آلودگی کاربرد پلاستیک در روش مالچ‌پلاستیکی است

بر اساس برآوردهای صورت‌گرفته، هر سال در اروپا و آمریکای شمالی، صدها هزار تن میکروپلاستیک وارد خاک‌های کشاورزی می‌شود. پژوهشگران هشدار می‌دهند که خاک، به‌عنوان مخزن بلندمدت آلاینده‌های مقاوم، به‌تدریج در حال انباشت این مواد است. فقط در بریتانیا، سالانه حدود ۲۲٬۵۰۰ تن میکروپلاستیک از طریق کودها و مواد افزودنی وارد خاک می‌شود.

یکی از عوامل اصلی آلودگی، کاربرد گسترده‌ی پلاستیک در روش «مالچ‌پلاستیکی» است. در این تکنیک به‌منظور مهار علف‌های هرز، حفظ رطوبت و تنظیم دمای خاک، ورقه‌هایی از پلاستیک روی بستر زمین قرار می‌گیرد. اگرچه این روش با افزایش بازدهی و صرفه‌جویی در مصرف آب همراه است، طبق گزارش‌های متعدد، اکنون یکی از بزرگ‌ترین منابع میکروپلاستیک‌ها و نانوپلاستیک‌ها در خاک زمین‌های کشاورزی به‌شمار می‌رود.

افزون‌بر مالچ‌پلاستیکی، منابعی مانند لجن فاضلاب، زیست‌لجن‌ها و کودهای آلی نیز در فهرست عوامل انتشار ذرات میکروپلاستیک به خاک قرار دارند. این ذرات در نهایت از طریق فرایندهای طبیعی، وارد گیاه می‌شوند.

میکروپلاستیک‌ها به روش‌های مختلفی جذب گیاهان می‌شوند. برخی از آن‌ها توسط سلول‌های ریشه از محیط بیرونی بلعیده می‌شوند (فرایندی موسوم به اندوسیتوز)، برخی دیگر از طریق روزنه‌های برگ رسوب می‌کنند و گروهی نیز با آب جذب‌شده از خاک به بافت گیاه انتقال می‌یابند.

بوکتور می‌گوید: «زمین‌های کشاورزی به مخازن پلاستیکی تبدیل شده‌اند و این وضعیت با کمبود شفافیت در پژوهش‌ها و فقدان نظارت کافی بر مواد افزودنی شیمیایی همراه است.» به باور او، این ترکیبات نه‌تنها بر بازدهی محصولات کشاورزی اثر می‌گذارند، بلکه تهدیدی جدی برای سلامت انسان نیز به‌حساب می‌آیند.

زمین‌های کشاورزی به مخازن پلاستیک تبدیل شده‌اند

پیامدهای وجود میکروپلاستیک‌ها در بدن انسان، موضوعی است که مطالعات جدید به آن توجه ویژه‌ای دارند. نتایج پژوهش‌ها، این ذرات را با افزایش مشکلات باروری در مردان، آسیب به قلب و رگ‌ها، اختلالات هورمونی، زوال نورون‌های مغزی و آسیب ژنتیکی مرتبط دانسته‌اند. برخی پژوهش‌ها حتی نشان داده‌اند که مواد سازنده‌ی پلاستیک می‌توانند از طریق جفت به جنین منتقل شوند.

مواد افزودنی خاصی که برای تولید پلاستیک به‌کار می‌روند نیز نگرانی‌های مضاعفی ایجاد کرده‌اند. برای نمونه، می‌توان به فتالات‌ها اشاره کرد که با اختلالات هورمونی و تولیدمثل مرتبط هستند. همچنین، ترکیبات بازدارنده‌ی شعله، مانند اترهای دی‌فنیل پلی‌بروم‌دار (PBDEها)، خطر مرگ ناشی از سرطان را افزایش می‌دهند و در مطالعات حیوانی، باعث آسیب به کبد، تیروئید و سامانه‌های تولیدمثل و ایمنی شده‌اند.

در پایان، بوکتور از خطر پنهانی سخن می‌گوید که تاکنون در سایه مانده است. به‌گفته‌ی او، هدف از این مطالعه «روشن‌کردن چراغ هشدار برای سیاست‌گذاران» است، زیرا گسترش روزافزون بحران پلاستیک، سلامت انسان‌ها را بی‌وقفه در معرض خطر قرار می‌دهد. او هشدار می‌دهد: «این تهدیدها دور از ذهن نیستند، بلکه درست در دل سامانه‌های زنده، آرام و مستمر رخ می‌دهند.»

مقاله در نشریه Environmental Sciences Europe منتشر شده است.

ارسال به دوستان
خواص جگر مرغ؛ این خوراک را بخوریم یا نه؟ تانک های مینیاتوری طبیعت؛ چرا سوسک ها موفق ترین جانوران روی زمین هستند؟ (+اینفوگرافیک) سلامت قلب در گرو چربی و کربوهیدرات نیست روزنامه اطلاعات: پزشکیان اهل استعفا نیست سرنگونی پهپاد آمریکایی توسط ایران / حملات آمریکا به قشم و سیریک / سپاه: حمله به مبدا تجاوز / حمله به کویت گوگل برای مقابله با یک ویروس، ۳۲ میلیون پشه در آمریکا رها می‌کند ۸ فناوری باستانی بسیار پیشرفته‌تر از تصور ما(+عکس) محققان: کم‌خوابی ممکن است ریسک ابتلا به سرطان تا قبل از ۵۰ سالگی را افزایش دهد «اسماعیل شپش» در حیاط قصر ناصرالدین شاه؛ 131 سال قبل (عکس) چرا کامپیوتر شما به مرور زمان کند می‌شود؟ ۱۰ دلیل پنهان که سطح ویتامین D شما همیشه پایین است ۶ روستای ییلاقی نزدیک تهران که باید در خرداد بروید؛ سفر یک‌روزه (+عکس) چرا هرگز نباید چشمان خود را مالش دهید؟ تصویر رنگی‌شدۀ دختر ایرانی در دوران قاجار خاورمیانه ابداع بریتانیاست