شگفتی نمایشگاه استانبول؛ موشک بالستیک ۷ تنی ترکیه رونمایی شد

ترکیه در جریان نمایشگاه بین‌المللی صنایع دفاعی استانبول (IDEF 2025) از جدیدترین و بزرگ‌ترین نسخه‌ی موشک بالستیک کوتاه‌برد تایفون با نام تایفون بلاک ۴ رونمایی کرد. این موشک که در شرکت دفاعی Roketsan طراحی شده است، رشد توان موشکی آنکارا را نشان می‌دهد و با موج جهانی تمرکز مجدد بر موشک‌های بالستیک برد بلندتر نیز مطابقت دارد.

به گزارش زومیت، مدل جدید تایفون با طول حدود ۱۰ متر و وزن تقریبی ۷۲۰۰ کیلوگرم، نسبت به نسخه‌ی قبلی خود که حدود ۶٫۵ متر طول و ۲٫۳ تن وزن داشت، جهش قابل‌توجهی در ابعاد و وزن داشته است. Roketsan با اشاره به برد طولانی‌تر موشک، آن را رکورد جدیدی برای صنایع دفاعی ترکیه دانست و اعلام کرد تایفون بلاک ۴ قادر خواهد بود اهداف راهبردی مهمی مثل سیستم‌های پدافند هوایی، مراکز فرماندهی و آشیانه‌های نظامی را منهدم کند.

درحالی که برد رسمی تایفون بلاک ۴ هنوز اعلام نشده است، تحلیلگران باتوجه به ابعاد بزرگ‌تر آن، احتمال می‌دهند در دسته‌ی موشک‌های بالستیک برد متوسط (MRBM) قرار بگیرد که یعنی موشک‌هایی با بردی بین ۱۰۰۰ تا ۳۰۰۰ کیلومتر. نسخه‌های پیشین تایفون توانایی رسیدن به اهدافی تا فاصله‌ی ۵۶۰ کیلومتری را نشان داده‌اند. گفته می‌شود دولت ترکیه هم به‌دنبال توسعه‌ی موشک‌هایی با برد ۲۰۰۰ کیلومتر است.

برخی رسانه‌ها تایفون بلاک ۴ را موشک فراصوت معرفی کرده‌اند، اما فعلاً شواهدی مبنی‌بر وجود ویژگی‌های مانورپذیری بالا وجود ندارد. بااین حال، بیشتر موشک‌های بالستیک در مراحل انتهایی پرواز به سرعت‌هایی فراتر از ۵ ماخ می‌رسند که آن‌ها را در دسته‌ی فراصوت قرار می‌دهد.

به‌نوشته‌ی TWZ، تمام نسخه‌های تایفون از جمله بلاک ۴، از نوعی سامانه‌ی هدایت به نام GOLIS استفاده می‌کنند که دقت هدف‌گیری آن‌ها را تا شعاع کمتر از ۱۰ متر تضمین می‌کند. این سیستم با استفاده از مسیرهای از پیش تعیین‌شده یا هدایت اینرسیایی، اهداف ثابت یا نزدیک به ثابت را مورد هدف قرار می‌دهد. اطلاعات بیشتری درباره‌ی تفاوت بین نسخه‌های مختلف تایفون منتشر نشده است، اما انتظار می‌رود که بلاک ۴ نیز از کلاهک انفجاری سنگین مشابه نسخه‌های پیشین بهره ببرد.

یکی از مهم‌ترین اهداف ترکیه از توسعه‌ی موشک‌های دوربرد، تقویت بازدارندگی در برابر رقبای منطقه‌ای مانند یونان است. رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، قبلاً گفته بود که نام تایفون برای یونانی‌ها ترسناک است.

تایفون بلاک ۴ علاوه‌بر کاربرد داخلی می‌تواند زمینه‌ساز صادرات موشک‌های پیشرفته‌تر ترکیه به کشورهای دیگر باشد. البته ترکیه به‌عنوان یکی از اعضای نظام کنترل فناوری موشکی (MTCR) با محدودیت‌هایی برای صادرات موشک‌های دارای برد بیش از ۳۰۰ کیلومتر و ظرفیت حمل بار بیش از ۵۰۰ کیلوگرم روبه‌رو است. به‌همین دلیل، مدل‌های صادراتی مانند موشک Khan با رعایت این محدودیت‌ها تولید می‌شوند و اندونزی یکی از مشتریان آن است.

روند فعلی در عرصه‌ی جهانی بیانگر افزایش علاقه‌ی کشورهای مختلف به موشک‌های بالستیک است. ایالات‌متحده برنامه‌ای برای توسعه‌ی موشک‌های MRBM جدید دارد و کشورهای دیگری مانند چین و روسیه نیز درحال توسعه یا استفاده از موشک‌های بالستیک زمین‌پایه، هواپایه و دریاپایه هستند.

موشک‌های بالستیک به دلیل سرعت نهایی بسیار بالا، گزینه‌ای مناسب برای حمله به اهداف حیاتی و حساس به زمان محسوب می‌شوند. این سرعت نه‌تنها مقابله با آن‌ها را دشوارتر می‌کند، بلکه قدرت نفوذ بالاتری نیز در برابر اهداف مقاوم به موشک‌ها می‌دهد.

باوجود اینکه تایفون بلاک ۴ هنوز به‌طور رسمی در دسته‌ی MRBM قرار ندارد، اما توسعه‌ی آن گام دیگری در مسیر گسترش زرادخانه‌ی موشکی ترکیه محسوب می‌شود؛ مسیری که با تحولات جهانی و افزایش رقابت‌های نظامی در عرصه فناوری‌های موشکی هم‌سو است.