کنایه روزنامه فرهیختگان به رضا پهلوی: ساواک پدرت بارها بهرام بیضایی را احضار و بازجویی کرده بود

روزنامه فرهیختگان نوشت: پس از درگذشت بهرام بیضایی، رضا پهلوی در پیامی عنوان کرد که این کارگردان از مفاخر ملّی ایران در عرصه سینما، تئاتر و ادبیات بود و درگذشت او فقدانی بزرگ برای فرهنگ و هنر کشور ماست.

این در حالی بود که کارگردان «چریکه تارا» در دفعات متعدد به ساواک احضار شد و کارنامه سینمایی‌اش در دوران رژیم پهلوی از گزند سانسور و نگاه‌های سفت و سخت سیاسی خلاصی نداشت.

او از پایه‌گذاران «کانون نویسندگان ایران» در سال 1347 بود و به همین دلیل هم مورد آماج و هجمه‌های زیادی از طرف بازوهای اطلاعاتی و امنیتی رژیم قرار گرفت.

روشنفکران عرفی با وجود بعضی از مشابهت‌های فرهنگی با دربار به‌خاطر تفاوت نگاهشان به مسائل مختلف چندان دل‌خوشی با شاه و اطرافیانش نداشتند و حتی سفرهای خارجی، بورس‌های تحصیلی و ولنگاری‌های اجتماعی نیز نمی‌توانست دل آن‌ها را با رژیم پهلوی و کارگزارانش صاف کند.

بیضایی هم گرچه با ساخت فرهنگی و اقتصادی موردعلاقه گروه‌های چپ زاویه نداشت و بیشتر نزدیک به طیف «پرویز ناتل خانلری»، «شجاع‌الدین شفاء» و چهره‌های همسو به دربار بود، امّا دوری‌اش از طیف حاکم به‌خاطر مخالفت او با مسئله کیش شخصیت و دوری از اسطوره‌سازی نسبت به شاه و اطرافیانش موجب شده بود تا جایی در رویدادهای فرهنگی مختلف در آن دوران نداشته باشد. بیضایی پیش از پیروزی انقلاب اسلامی شش فیلم کوتاه و بلند ساخت که از این میان، «رگبار» و «عمو سیبیلو» بیش از باقی آثار توسط مخاطبان دیده شدند و بازخورد مثبت گرفتند. 

گزارشی عجیب از زندگی کولی‌های تهران در زمستان ۱۳۴۹

بیشتر بخوانید:

حمله هواداران رضا پهلوی به مرکز اسلامی بیرمنگام در بریتانیا

گزارش‌های ساواک درباره بهرام بیضایی چه می‌گوید؟ (+عکس)

تماشاخانه

چرا یکی از بهترین افتتاحیه‌های تاریخ سینمای ایران در کلاس‌های فیلمنامه نویسی جهان تدریس می‌شود؟ (تماشا کنید)

چرا یکی از بهترین افتتاحیه‌های تاریخ سینمای ایران در کلاس‌های فیلمنامه نویسی جهان تدریس می‌شود؟ (تماشا کنید)

فیلم های دیگر