چین تا سال ۲۰۳۰ نقشی بیرقیب در فرآوری بخش عمدهای از مواد معدنی حیاتی ایفا خواهد کرد که این موضوع هم فرصت کاهش هزینهها برای مصرفکنندگان جهانی فراهم میکند و هم چالشهایی راهبردی و ژئوپلیتیکی برای کشورهای وابسته، بهویژه در حوزه امنیت تامین مواد ضروری برای انرژی پاک و صنعت خودروهای برقی به همراه دارد.
به گزارش تجارت نیوز، پیشبینی میشود که تا سال ۲۰۳۰، چین ۶۰ درصد از سهم تامین مواد معدنی حیاتی فرآوریشده را در اختیار داشته باشد. در این میان، تنها نیکل است که کشوری غیر از چین، یعنی اندونزی با سهمی بیش از ۷۱ درصد، در صدر قرار خواهد گرفت. سهم چین از فرآوری نیکل تنها ۶.۲۴ درصد برآورد میشود.
موفقیت در گذار جهانی به انرژیهای پاک به شدت وابسته به دسترسی به مواد معدنی حیاتی فرآوریشده است؛ از جمله لیتیم، کبالت، نیکل، گرافیت و عناصر نادر خاکی. بر همین اساس، این نمودار پیشبینیهای مربوط به سهم جهانی در فرآوری این مواد تا سال ۲۰۳۰ را نشان میدهد.

دادههای این اینفوگرافیک از منابعی چون Benchmark Mineral Intelligence و آژانس بینالمللی انرژی (IEA) استخراج شدهاند.
تا سال ۲۰۳۰، چین نقشی کلیدی در فرآوری لیتیوم، کبالت، عناصر نادر خاکی (REEs) و گرافیت خواهد داشت. سهم چین در فرآوری این مواد در مجموع به نزدیک به ۶۰ درصد خواهد رسید.
هرچند این تمرکز بالا در ظرفیت فرآوری میتواند منجر به کاهش هزینهها و صرفهجوییهای مقیاسپذیر شود اما در عین حال ریسک ژئوپلیتیکی برای خریداران پاییندستی (مثل خودروسازان و سازندگان باتریها) را نیز افزایش میدهد.
این سلطه، فضای بسیار محدودی برای کشورهای تازه وارد فراهم میکند، مگر آنکه سرمایهگذاریهای قابلتوجهی انجام دهند.
اندونزی با سهم عظیم ۷۱.۲۴ درصد از ظرفیت جهانی فرآوری نیکل در صدر قرار دارد. این موفقیت بهدلیل برخورداری از ذخایر غنی سنگ نیکل، گسترش پالایشگاههای ارزانقیمت و اعمال ممنوعیت صادرات سنگ خام حاصل شده است.
سایر کشورها سهمی بسیار کوچکتر دارند که بیشترین آنها چین با 6.24 درصد و روسیه با 3.26 درصد هستند. سایر کشورها روی هم 19.27 درصد نیکل جهان را تولید میکنند.
بر این اساس، اندونزی به بازیگر تعیینکننده قیمت نیکل در بازارهای جهانی، بهویژه در صنایع فولاد ضد زنگ و باتری خودروهای برقی، تبدیل میشود.
در مقایسه با سایر مواد، فرآوری مس توزیع منطقهای گستردهتری دارد. چین 44.63 درصد مس جهان را فرآوری میکند و فرآوری 40.99 درصد بر عهده سایر کشورها است. این تنوع حاکی از حضور نسبی کشورهای متعدد در فرآوری مس است که وابستگی به یک قطب را کاهش میدهد.
همچنین آمریکا در فرآوری عناصر خاکی کمیاب (REEs) سهم قابل توجهی برابر با ۵.۱۴ درصد دارد.
فنلاند (۵.۸۷ درصد) و کانادا (۵.۷۳ درصد) نیز در فرآوری کبالت نقش مهمی ایفا میکنند. هرچند این مناطق میتوانند زنجیره تامین خودروهای برقی را بهصورت منطقهای تقویت کنند، مقیاس فعالیت آنها در مقایسه با چین، نسبتا محدود است.