فیلم بیشتر »»
کد خبر ۱۱۵۹۸۵۸
تاریخ انتشار: ۰۸:۲۱ - ۱۲-۰۲-۱۴۰۵
کد ۱۱۵۹۸۵۸
انتشار: ۰۸:۲۱ - ۱۲-۰۲-۱۴۰۵

سندی از نبوغ دریانوردی ایرانی‌ها در ۲۵۰۰ سال پیش (+عکس)

دریانوردی
در موزه ملی ایران اثر مُهری نگهداری می‌شود که به دوره هخامنشی و حدود حدود ۴۹۲–۴۶۰ پیش از میلاد تعلق دارد. این مُهر گواهی روشن بر قدرت و نبوغ دریانوردان ایرانی در ۲۵ قرن پیش است.

در جریان کاوش‌های مؤسسه شرق‌شناسی دانشگاه شیکاگو در سال ۱۳۱۵ خورشیدی، به سرپرستی اریش اشمیت، اثر مهری روی گِل با نقش یک کشتی از خزانه تخت جمشید کشف شد. این مُهر، تصویر کشتی بزرگی را از نمای پهلوی چپ و در حال حرکت از راست به چپ نشان می‌دهد، اما داستان این مُهر چیست؟

به گزارش ایسنا، در موزه ملی ایران اثر مُهری نگهداری می‌شود که به دوره هخامنشی و حدود حدود ۴۹۲–۴۶۰ پیش از میلاد تعلق دارد. این مُهر گواهی روشن بر قدرت و نبوغ دریانوردان ایرانی در ۲۵ قرن پیش است.

روی این مُه‌ر که در جریان کاوش‌های مؤسسه شرق‌شناسی دانشگاه شیکاگو در سال ۱۳۱۵ خورشیدی، به سرپرستی اریش اشمیت، کشف شد، نقش یک کشتی بزرگ از نمای پهلوی چپ و در حال حرکت از راست به چپ نشان داده می‌شود. بدنه کشتی، قوس‌دار است و در جلوی دماغه آن، تیزکوبی (رام) دیده می‌شود.
تیزکوب‌ها که معمولاً از جنس فلز، همچون مفرغ، ساخته می‌شدند، در نبردهای دریایی برای سوراخ کردن و از کار انداختن کشتی‌های دشمن به کار می‌رفتند، همان‌گونه که دژکوب‌ها در جنگ‌های زمینی برای تخریب دروازه‌ها و استحکامات استفاده می‌شدند.

وجود این تیزکوب به‌روشنی نشان می‌دهد که این نقش، یک کشتی نظامی یا ناو جنگی را تصویر کرده است.

کشتی دارای ۲۲ پارو، یک دکل و بادبانی پیچیده و جمع‌شده بر فراز آن است. در سمت راست صحنه، نقش درخت نخلی دیده می‌شود که با توجه به گونه و خوشه‌های آویخته آن، می‌تواند به جغرافیای کرانه‌ها و پس‌کرانه‌های «دریای پارس» اشاره داشته باشد. افزون بر این، نخل در فرهنگ هخامنشی مفهومی نمادین و شاهانه دارد و می‌تواند بیانگر اقتدار و مشروعیت پادشاهی باشد. این تصویر را می‌توان بازتابی از سلطه دریایی شاهنشاهی هخامنشی دانست.

کشتی دارای ۲۲ پارو، یک دکل و بادبانی پیچیده و جمع‌شده بر فراز آن است. در سمت راست صحنه، نقش درخت نخلی دیده می‌شود که با توجه به گونه و خوشه‌های آویخته آن، می‌تواند به جغرافیای کرانه‌ها و پس‌کرانه‌های «دریای پارس» اشاره داشته باشد. افزون بر این، نخل در فرهنگ هخامنشی مفهومی نمادین و شاهانه دارد و می‌تواند بیانگر اقتدار و مشروعیت پادشاهی باشد. این تصویر را می‌توان بازتابی از سلطه دریایی شاهنشاهی هخامنشی دانست.

شواهد تاریخی این اقتدار دریایی را تأیید می‌کنند، از جمله سکه‌هایی با نقش ناو جنگی که در شهر صیدا (از مراکز مهم تجاری سواحل شرقی دریای مدیترانه) به نام شاهان ایرانی (اردشیر دوم و سوم) ضرب شده‌اند و بیانگر حضور و نفوذ سیاسی ـ نظامی ایران در این پهنه جغرافیایی هستند.

گواه دیگر، کتیبه داریوش بزرگ در مصر است. داریوش با احداث کانالی میان رود نیل و دریای سرخ (معروف به کانال داریوش یا سوئز باستان)، امکان ارتباط دریایی میان مدیترانه و دریای پارس را فراهم ساخت؛ اقدامی کم‌سابقه که نشان از درک راهبردی او از اهمیت دریاها دارد. او در کتیبه خود تصریح می‌کند که ناوهایی به فرمان او از این آبراه گذشته و به دریای پارس رسیده‌اند.

ابعاد این نقش حدود ۲٫۵ سانتی‌متر است که با شماره
۱۹۲۱/۵۸ (شماره حفاری: PT۴ ۷۰۴) در موزه ملی ایران نگهداری می‌شود.

این اثر مهر گِلی، با وجود ابعاد کوچکش، سندی ارزشمند از اقتدار، سازمان‌یافتگی و برتری ناوگان دریایی ایران در حدود ۲۵۰۰ سال پیش به شمار می‌رود و بازتابی از جایگاه راهبردی دریا در سیاست و اندیشه حکمرانی هخامنشیان است.

پربیننده ترین پست همین یک ساعت اخیر
ارسال به دوستان
captcha
۱۳ هزار فرد دارای معلولیت از کمک‌هزینه لوازم بهداشتی محروم شدند / بهروز مروتی: این افراد به دوران استفاده از «کهنه‌پارچه» بازگشته‌اند عراقچی فردا چهارشنبه به چین سفر می‌کند راهنمای بازاریابی کسب و کارهای محلی در سال ۱۴۰۵ دوست پوتین خرج عروسی پسر ترامپ را داد هشدار مقام سابق قرارگاه خاتم به سران کشورهای منطقه؛ دیگر کوتاه نخواهیم آمد/ شگفتی‌های جدیدی در راه است سخنگوی دولت: امیدوار هستیم که نیازی به کاهش سهمیه اول و دوم بنزین نداشته باشیم/ منابع حاصل از افزایش نرخ سوم بنزین، صرف بهبود معیشت مردم می‌شود کمیته حقیقت‌یاب سازمان ملل، آمریکا را مسئول جنایت حمله به عروسی کوهستک دانست آمریکا برای نخستین بار استقرار سلاح فضایی در مدار زمین را تایید کرد کشف ۵۳ سکهٔ باستانی متعلق به دورهٔ اشکانی در لرستان چرا ترامپ به متحد سعودی خود در باتلاق یمن کمک نمی‌کند؟ آخرین وضعیت بازار رمزارزها در جهان/رالی بیت‌کوین به سد فدرال رزرو رسید اعتراضات بنزینی در 6 استان سوریه / بستن جاده ها و آتش زدن لاستیک در برخی شهرها افتتاح 130 هزار واحد نهضت ملی مسکن در نیمه دوم سال حداد عادل؛ بازگشت به فرهنگ و دورتر شدن از تندروها چهارشنبه کالابرگ چهار گروه شارژ می‌شود
نظرسنجی
پیش بینی شما از تقابل ایران و آمریکا از 3 ماه آینده؟