دود سیگار، دشمن پنهان مینای دندان نوزادان

 قرار گرفتن در معرض دود دست‌دوم سیگار در نخستین روزهای زندگی می‌تواند بدون ایجاد تغییرات ظاهری در دندان‌ها، باعث تغییر در فرایند معدنی‌شدن مینای دندان شود. این پژوهش که در بخش دندان‌پزشکی کودکان انجام شد، بخشی از مجموعه مطالعات گسترده‌تری است که بررسی می‌کنند سختی‌ها و عوامل نامطلوب دوران ابتدایی زندگی چگونه بر روند رشد اثر می‌گذارند.

به گزارش ایسنا به نقل از مدیکال اکسپرس، به گفته استاد راهنمای این پژوهش، این گروه طی سال‌های گذشته مجموعه‌ای از مطالعات را برای بررسی تأثیر دود سیگار، الکل و استرس سمی بر رشد، تکامل، شکل‌گیری دندان‌ها و رفتار این حیوانات انجام داده است.

به گفته این استاد، این مطالعه بر پایه نظریه ریشه‌های تکاملی سلامت و بیماری انجام شده است. بر اساس این نظریه، بسیاری از مشکلات سلامت که در بزرگسالی بروز می‌کنند، منشأ خود را در دوران جنینی یا سال‌های نخست زندگی دارند. در این چارچوب، مینای دندان به ‌عنوان نوعی «ثبت‌کننده زیستی» عمل می‌کند.

مینا ساختار بسیار جالبی است، زیرا می‌تواند به ‌عنوان یک نشانگر زیستی عمل کند. این بافت در همان دوره خاص از زندگی شکل می‌گیرد و برخلاف استخوان که در تمام طول عمر به بازسازی خود ادامه می‌دهد، پس از تشکیل دیگر بازسازی نمی‌شود.

بنابراین، شناسایی تغییرات در مینای دندان می‌تواند اطلاعات ارزشمندی درباره مواجهه‌های بسیار اولیه در زندگی ارائه دهد؛ مواجهه‌هایی که فرد گاهی حتی آنها را به یاد نمی‌آورد.

تشکیل مینای دندان از دوران بارداری آغاز می‌شود. با این حال، بخش عمده معدنی‌شدن دندان‌های دائمی در دوران کودکی رخ می‌دهد. به گفته این پژوهشگر، اگرچه بسته به نوع دندان، پنجره‌های زمانی متفاوتی برای رشد وجود دارد، اما دوران کودکی دوره‌ای بسیار حساس برای شکل‌گیری و بلوغ مینای دندان محسوب می‌شود.

بررسی انجام شده روی موش‌ها نشان داد که فاصله میان منشورهای مینای دندان، یعنی ساختارهای میکروسکوپی که ترکیب معدنی دندان را سازمان‌دهی می‌کنند، پس از قرار گرفتن در معرض دود سیگار افزایش می‌یابد. همچنین میزان فسفر در مینای دندان حیوانات در معرض دود کاهش یافته بود.

به گفته این استاد، فسفر یکی از اجزای اصلی هیدروکسی‌آپاتیت است؛ مولکولی که سختی مینای دندان را تامین می‌کند. تغییر در ترکیب این ماده می‌تواند بر ویژگی‌های مکانیکی دندان، مانند مقاومت در برابر سایش و شکستگی، اثر بگذارد.

این مطالعه همچنین افزایش میزان کربن در مینای دندان حیوانات در معرض دود دست‌دوم را نشان داد. این یافته قابل توجه است، زیرا مینای دندان تقریبا به ‌طور کامل از مواد معدنی تشکیل شده و عملا فاقد مواد آلی است.

این تغییر، همراه با کاهش فسفر مشاهده‌ شده، می‌تواند ویژگی‌های مهم مینای دندان مانند استحکام و سختی آن را تغییر دهد.

با وجود این، آزمایش‌ها کاهش سختی اولیه مینای دندان را نشان ندادند. برای توضیح این نتیجه می‌توان این فرضیه را مطرح کرد که حیوانات هنوز بسیار جوان بودند و تقریبا از دندان‌های خود استفاده نکرده بودند، زیرا در ۲۱ روزگی از شیر گرفته شدند و آزمایش تنها یک هفته بعد پایان یافت.

برای بررسی این موضوع، پژوهشگران مرحله جدیدی از مطالعه را آغاز کردند. در این مرحله، حیوانات روزانه دو بار و هر بار حدود یک ساعت در معرض دود سیگار قرار گرفتند.

هدف این است که مشخص شود آیا مواجهه شدیدتر می‌تواند تغییرات آشکارتری در ساختار مینای دندان ایجاد کند و نقص‌هایی شبیه آنچه در انسان مشاهده می‌شود، به وجود آورد یا خیر.

دانشمندان همچنین در تلاش هستند مشخص کنند دود سیگار در کدام مرحله از تشکیل مینای دندان بیشترین اثر را دارد.

اگرچه نتایج این پژوهش را نمی‌توان مستقیما به انسان تعمیم داد، اما این مطالعه می‌تواند به روشن شدن علل احتمالی برخی نقص‌های تشکیل مینای دندان در کودکان کمک کند.

محمد اله‌یاری فومنی مدیرعامل صندوق اعتباری هنر شد

بیشتر بخوانید:

خطرناک‌ترین ماده شیمیایی در دود سیگار را بشناسید

تماشاخانه

باران آمد ، هشدار هم دادند ولی دوباره ایران غافلگیر شد / ببینید باران شنبه چه کرد

درباره پرویز ثابتی ، قصاب اداره سوم ساواک چه می‌دانیم ؟

فیلم های دیگر