انتشار جديد ترين اثر آيت الله مكارم شيرازي

پایگاه اطلاع رسانی دین پژوهی ایران: جدیدترین اثر آیت الله العظمی مکارم شیرازی، با نام "طریق الوصول الی مهمات علم الاصول" در دو جلد به چاپ رسید.

این کتاب جدید که سبکی نو در تدوین مباحث اصول فقه دارد می تواند روشی تحوّلی در تألیف کتب علم اصول در آینده ایجاد کند.

در کتاب ارزشمند "طریق الوصول الی مهمات علم الاصول" چینشی منطقی در مباحث علم اصول در نظر گرفته شده و بر خلاف دیگر کتب در این زمینه، بحث های گسترده تری در مورد کتاب الله، سنت، عقل و اجماع در آن آمده است و سعی شده هر عنوان در جایگاه صحیحش قرار گیرد.

این مرجع تقلید، در توضیحی به خبرنگار دیپنا در مورد این کتاب، اختلاف این مجموعه را با کتب دیگر اصولی این گونه اظهار داشت:

1.علم اصول مبتنی است بر تبیین حجّت در فقه که به طور عمده عبارت است از ادله چهارگانه یعنی کتاب، سنت، اجماع و دلیل عقل. با این حال، بحث مستقلی پیرامون «کتاب الله» در اصول رایج در حوزه ها وجود ندارد مگر در مسائل متفرقه؛ همانگونه که بحث از «سنت» را نیز به بحث از حجیت خبر واحد فروکاسته اند و بخش عمده بحث پیرامون «اجماع» نیز بحث درباه اجماع منقول به خبر واحد است و همچنین بحث از حجیت «دلیل عقل» در دو قسم قطعی و ظنی با اهمیت و مسائل فراوانی که در بردارد، مورد توجّه کافی قرار نگرفته و به بحث از حجیت قطع و مسائل علم اجمالی فروکاسته شده است، گرچه تفاوت میان این دو بر آگاهان پوشیده نیست.

2.امتزاج و خلط عجیبی میان بسیاری از مسائل عقلی که «استلزامات حکمیه عقلیه» نامیده می شوند، مانند وجوب مقدمه واجب، حرمت مقدمه حرام، بحث ضد و اجتماع امر و نهی و مساله نهی از عبادت و معامله و مباحث الفاظ می بینیم با آنکه این مباحث به هیچ وجه پیرامون الفاظ نیست و الفاظ نقشی در آنها ندارند، بلکه مباحثی عقلی هستند در احکام شرعی. در عین حال این مباحث در اصول رایج در بحث الفاظ عنوان شده است.

3.گسترش و بسط برخی از مسائل غیر ضروری در دوران اخیر با آنکه فایده ای در استنباط و به دست آوردن حجت بر حکم شرعی بر آنها مترتب نیست، مانند بحث از اتحاد طلب و اراده و بحث انسداد و مانند آن.

4.بخشی از مباحث «اصولی شرعی عقلایی» که باید از طریق سیره عقلا دنبال شود به صورت بحث «عقلی فلسفی» که ارتباطی با علوم اعتباریة تشریعیة ندارد در آمده است.

5.کنار گذاشتن برخی از مسائل مورد بحث در کتاب های پیشینیان با وجود نیاز مبرم به آنها در دوران کنونی، مانند بحث پیرامون عدم حجیت قیاس و استحسان و دیگر دلایل غیر معتبر از این دست.

6.در پایان، برخی از قواعد فقهی را به علم اصول افزوده اند، مانند قاعده لا ضرر، ید، فراغ و تجاوز با اینکه این قواعد ربطی به علم اصول ندارند و باید در علم دیگر یعنی علم قواعد فقهی به بررسی آنها پرداخت. این قواعد را در کتاب خود به نام «قواعد فقهی» گرد آورده ایم.

آیت الله مکارم شیرازی در پایان خاطرنشان ساخت: در کتاب "طریق الوصول الی مهمات علم الاصول" سعی شده تمام این کاستی ها جبران گردد.