از بودجه سریال امام علی (ع) تا دستمزد داریوش ارجمند برای نقش مالك اشتر

آينده : رضا استادی مدیر روابط عمومی مختارنامه در خبرآنلاین نوشت:

مدتی قبل معاون سیما اعلام كرد كه از این پس باید سالی یك سریال تاریخی فاخر در حد و اندازه سریال «مختارنامه» تولید و از شبكه​های مختلف سیما پخش شود. این خبر برای هر شنونده​ای امیدوار كننده است. تصور اینكه 9 ماه از سال مخاطبان جدی و علاقمند سیما درگیر اثر جذابی همچون «مختارنامه» باشند، شیرین و امیدوار كننده است. بخصوص آن كه این روزها فیلمسازان ضد شیعی و ضد ایرانی، حمله گسترده و همه جانبه​ای را به تاریخ شیعه و تاریخ ایران آغاز كرده​ند و به نظر می​ر​سد به جز معدود فیلم​هایی كه در سینمای ایران با چنین موضوع​هایی ساخته می​شود، بار اصلی مقابله با چنین حركت​هایی و معرفی درست فرهنگ ایرانی ـ اسلامی خواه ناخواه به دوش تلویزیون می​افتد و با انرژی موجود در تلویزیون ایران، می​توان به ساخت چنین آثاری امیدوار بود.

این یك روی سكه است و روی دیگر سكه این است كه آیا چنین آثاری به سادگی و آسانی تولید می​شود؟ آیا فراموش كرده​ایم كه «مختارنامه» از ابتدای پیش تولید تا پایان پخش بیش از 8 سال از عمر و انرژی سازندگانش را به خود اختصاص داد؟ آیا نمی​دانیم كه كمال تبریزی چندین سال است كه درگیر ساخت سریال «سرزمین كهن» است و هنوز هم مراحل تصویربرداری این سریال باقی مانده است؟

به نظر می​رسد مسوولان سیما با نگاهی كاملا خوشبینانه به ساخت چنین سریال​هایی نگاه می​كنند و تصور آنها چنین است كه ساخت چنین سریال​هایی فعالیتی راحت و آسان است. اظهار نظرهای اینچنینی و آینده ساخت سریال​های تاریخی در سیما مرا به یاد خاطره​ای می​اندازد كه روزی از روزهای سال 1384 و زمان فیلمبرداری صحنه​های كوفه در سریال «مختارنامه» شكل گرفت.

 در آن روز در احمد آباد مستوفی، با محمد بیك​زاده تهیه كننده سریال تلویزیونی امام علی (ع)، جایی نشسته بودیم و با هم گفت و گو می​كردیم. بیك زاده در آن زمان مسوول یكی از كارگاه​های سریال «مختارنامه» بود. او خاطرات جالبی از سریال امام علی (ع) نقل می​كرد كه شاید امروز هم شنیدن آن جذاب باشد. او می​گفت سریال امام علی در اوایل دهه هفتاد با بودجه​ای در حدود 27 میلیون تومان به عنوان یك تله تئاتر مقابل دوربین رفت و در آن زمان هیچ كس تصور نمی​كرد كار در ابعادی بزرگ، موثر و تاثیر گذار به پایان برسد.

سریال امام علی(ع) در طول مدت ساخت بیش از 10 بار دچار اصلاح برآورد شد و در نهایت با بودجه​ای معادل 269 میلیون تومان به پایان تولید رسید. در این سریال داریوش ارجمند ماهی 95 هزار تومان دستمزد می​گرفت كه برای كل سریال، دستمزد این هنرپیشه پیشكسوت به چهارده و نیم میلیون تومان رسید.

سریال امام علی (ع) در چنین ابعادی ساخته و عرضه شد. پس از پایان پخش سریال امام علی (ع)، به دلیل برخی مسائل حاشیه​ای میرباقری دیگر تمایلی برای همكاری با صدا و سیما را نداشت و به همین دلیل با حضوری چند ساله در حوزه هنری، فعالیت​های مختلفی اعم از: فیلمنامه نویسی، اجرای نمایشنامه و... تجربه كرد. در چنین فضایی كه میرباقری با پیشنهادهای مختلفی برای ساخت سریال​های تاریخی بعدی مواجه بود، سریال «تنهاترین سردار» مقابل دوربین رفت. هزینه ساخت این سریال چیزی حدود 800 میلیون تومان بود. یعنی سه برابر سریال امام علی (ع).

مدتی بعد سریال «ولایت عشق» با چندین برابر این هزینه ساخته شد و همه این هزینه​ها در شرایطی صورت گرفت كه تلویزیون در آن مقطع تمایل داشت تجربه ساخت سریال امام علی (ع) را با ساخت چند سریال دیگر نیز تداوم دهد، اما این اتفاق به دلایل متعدد از جمله نبود نیروهای متخصص و  عدم واقع بینی رخ نداد و تا سال​های سال سریال امام علی (ع) همچنان بی رقیب ماند. به عمق ماجرا كه نگاه كنیم، یك نكته ساده وجود دارد كه هم به سریال امام علی (ع) و هم به سریال «مختارنامه» قابل تعمیم است: «مختار را عشق ساخت و شهرتش سیما برد»!

مسوولان سیما كه این روزها دلسوزانه و با انگیزه خیر به دنبال ساخت نمونه​های دیگری از «مختارنامه» هستند، باید به این نكته دقت كنند كه مختار نامه در نظام استودیویی هالیوود تولید نشده است كه در آن عوامل طی ساعت​های مشخصی كار در یك فضای بسته و كنترل شده، اثری را تولید و در تاریخ مشخصی برای نمایش عرضه كنند. این سریال ـ خوب یا بد ـ طی سال​ها مرارت و به شكلی آرام آرام تولید شده و شاید بتوان فرایند ساخت آن را به فرایند بافت فرش تشبیه كرد. بنابراین نمی​توان توقع داشت دیگران نیز بر اساس فرمولی مشخص و ساده، «مختارنامه​های دیگر» بسازند و تمام آن ها نیز آثار موفقی از كار دربیاید. كمی تدبیر در این زمینه می​تواند هم به ساخت آثار تاریخی جذاب كمك كند و هم از اتلاف احتمالی سرمایه​ها جلوگیری كند.