کد خبر ۲۴۴۵۶۴
تعداد نظرات: ۲۵ نظر
تاریخ انتشار: ۱۴:۰۰ - ۱۶ آذر ۱۳۹۱ - 06 December 2012
بحث اصلی منقدان سیاسی فیلم جیرانی بر سر این است که چه کسی فسادهای موجود در جامعه را نشان دهد. اگر آن شخص مسعود ده نمکی باشد و فیلمش نیز "فقر و فحشا" باشد، هیچ مشکلی وجود ندارد. اما اگر فریدون جیرانی، نابهنجاری های موجود در جامعه ایران را به تصویر بکشد، این دوستان ارزشی با خود می گویند که در غرض جیرانی مرضی نهفته است.
عصر ایران؛ هومان دوراندیش - نقد فیلم، تا حد زیادی به علائق و سلائق منتقد بازمی گردد و منتقد سینمایی در در دفاع از سلیقه سینمایی اش، کم و بیش می تواند استدلال های لازم را پیدا کند و تحویل خواننده بدهد. نگارنده این متن منتقد فیلم نیست و در این کار سررشته ای ندارد اما به عنوان یک تماشاگر نیمه حرفه ای سینما، معتقد است فیلم "من مادر هستم" فیلم خوبی نبود. در تایید این مدعا، دلایلی هم می توان اقامه کرد اما این نوشته، در پی نشان دادن نقاط ضعف و قوت فیلم فریدون جیرانی نیست. موضوع این یادداشت نه نقد فیلم ضعیف جیرانی بلکه نقد منتقدان سیاسی این فیلم است.

منتقدان سیاسی فیلم "من مادر هستم"، با ضعف های فیلم جیرانی کاری ندارند. هر ساله دهها فیلم نه چندان قوی در سینمای ایران تولید می شود و این برادران ارزشی، کاری به کار آن فیلم ها ندارند و دلیلی هم ندارد که گریبان فیلمسازی را بگیرند که چرا فیلمت خوب نیست؟! پس آنها با انگیزه های سیاسی به این فیلم اعتراض می کنند.

این امر البته اخلاقاً و قانوناً اشکالی ندارد. هر کسی حق دارد به دلایل سیاسی منتقد هر چیزی باشد. صرف انتقاد و اعتراض بلااشکال است.

اما منتقدان سیاسی فیلم "من مادر هستم"، جان کلامشامن این است که این فیلم، جامعه اسلامی ایران را، جامعه ای آلوده و سرشار از بی اخلاقی و نابهنجاری نشان داده است. از نظر آنها، ایران امروز جامعه ای اخلاقی است و بزرگنمایی بی اخلاقی های حاشیه ای این جامعه، اقدامی سیاسی با هدف تخریب چهره نظام جمهوری اسلامی است.



فارغ از اینکه جامعه ایران در شرایط کنونی تا چه حد بهنجار است یا نابهنجار، باید از این منتقدان به اصطلاح ارزشگرا، این سوال را پرسید که مگر خود شما دائماً از رواج بی اخلاقی در جامعه ایران شکایت نمی کنید؟ مگر نه اینکه شما معتقدید مجموعه سیاست های دوران سازندگی و به ویژه دوران اصلاحات، موجب رشد فساد و بی بند و باری اخلاقی در ایران اسلامی شده است.

این فساد و بی بند و باری در کجا محقق شده است؟ جز در خانواده ها و روابط بین انسان ها؟ پس چرا وقتی فیلمسازی در راستای تایید ادعاهای همیشگی شما گام برمی دارد، گریبان او را می گیرید که قصدت ضربه زدن به نظام و ایران اسلامی بوده است؟

در فیلم فریدون جیرانی، مجموعه ای از روابط نابهنجار بین حداکثر شش انسان به نمایش درآمده است. مردی که زن دارد و با زنش در اختلاف است و گرفتار شرب خمر. دختر او با هر دوی آنها اختلاف دارد. دختر دوست پسر دارد. مرد دیگری که به این خانواده نزدیک است. زن دیگری که در  دوران جوانی، دوست دختر پدر این خانواده بوده و الان همسر مرد دوم قصه است. و در نهایت عشق و رابطه جنسی مرد دوم قصه به دختر مرد اول.

این دست روابط خارج از چارچوب شرع، به شهادت آمار موجود در نیروی انتظامی و قوه قضاییه، متاسفانه در جامعه ایران امر غریبی نیست. حتی نیازی به آمارهای موجود در نهادهای رسمی هم نیست. بسیاری از مردم عادی در زندگی خودشان چنین چیزهایی را دیده و شنیده اند. پدیده های خفاش شب و بیجه در کدام جامعه ظهور کردند؟ جز در ایران بیست سال اخیر. انچه که در فیلم "من مادر هستم" به تصویر کشیده شده، صدها بار خفیف تر از واقعیت تلخ قصه قاتل پاکدشت و خفاش شب و موارد متعددی از این دست است.

انصار حزب الله و گروههایی از این دست، در بیست سال گذشته بارها و بارها در سطح شهر تجمع کرده اند تا به زعم خودشان به علل آنچه که در فیلم "من مادر هستم" به نمایش درآمده، اعتراض کنند.  نیروی انتظامی و سایر نهادهای مسئول در قصه "مبارزه با منکرات" نیز برای امحای چنین روابطی در میان مردم ایران، بارها و بارها به سراغ عمرو و زید رفته اند.

اما از این نکته که بگذریم، در بحث از منتقدان فیلم جیرانی، نکته دیگری هم قابل بررسی است. منتقدان سیاسی فیلم جیرانی معتقدند این فیلم تصویر بدی از قصاص ترسیم کرده است. آنها می گویند فرد خواهان قصاص در این فیلم، پس از اجرای قصاص، دچار بحران روحی شده و از کرده خودش در عذاب است در حالی که قصاص حکم الهی است و  کسی که حکم الهی را اجرا می کند، این گونه پریشان احوال نمی شود. پس در نمایش پریشان احوالی قصاص کننده در این فیلم، قصد و غرضی سیاسی و ضد دینی در کار بوده است.



در پاسخ به این انتقاد باید گفت که در این فیلم نه قصاص روا که انتقام ناروا مطرح بود. زنی عاشق مردی بوده و چون از آن مرد ضربه خورده و به او نرسیده است، به قصد انتقام از آن مرد، دختر او را بر سر دار می کشد. در واقع در این فیلم، قصاص برای آن زن، نه ابزار انتقام از مجرم، که ابزار انتقام از فردی به غیر مجرم است. شخص خواهان قصاص در این فیلم، به معنای دقیق کلمه، از قانون قصاص "سوءاستفاده" می کند. او قاتل را نه به دلیل قتلی که مرتکب شده، بلکه به دلیل نسبتش با شخصی دیگر، که عشق دوران جوانی خود او بوده، می کشد. علت بحران روحی آن زن، این انتقام نارواست نه قصاصی روا.

نکته آخر در نقد منتقدان سیاسی فیلم جیرانی، انحصارطلبی آنهاست.  مساله این افراد نه "نمایش" نابهنجاری های اخلاقی، بلکه "نمایش دهنده" این نابهنجاری هاست.

یعنی بحث اصلی بر سر این است که چه کسی فسادهای موجود در جامعه را نشان دهد. اگر آن شخص مسعود ده نمکی باشد و فیلمش نیز "فقر و فحشا" باشد، هیچ مشکلی وجود ندارد. اما اگر فریدون جیرانی، که آدم با دیدن او به یاد روشنفکران غربزده می افتد، فساد موجود در جامعه ایران را به تصویر بکشد، این دوستان ارزشی با خود می گویند که در غرض جیرانی مرضی نهفته است! پس آن به که به خیابان بیاییم به قصد اعتراض. آن هم اعتراض بی مجوز قانونی!



در چنین رویکردی، "ماقال" اهمیتش را از دست می دهد و حقیقت تابع "من قال" می شود. این مدعا که فقط ما حق داریم از فساد دم بزنیم و آن را نمایش دهیم، مدعایی کاملاً انحصارطلبانه است. همه ایرانیان حق دارند نسبت به مشکلات موجود در جامعه ایران هشدار دهند.   

ارسال به تلگرام
ارسال به دوستان
انتشار یافته: ۲۵
در انتظار بررسی: ۱۹۸
غیر قابل انتشار: ۲
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۴:۱۳ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
118
1462
این مدعا که فقط ما حق داریم از فساد دم بزنیم و آن را نمایش دهیم، مدعایی کاملاً انحصارطلبانه است. همه ایرانیان حق دارند نسبت به مشکلات موجود در جامعه ایران هشدار دهند.
قابل توجه مسئولان ...
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۴:۱۷ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
123
1679
تظاهر كننده هاي كم تعداد ولي پر قدرت
خدا به فرياد برسه
پاسخ ها
علی
| IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF |
۱۹:۲۳- ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
پر قدرت نيستند، چون آنجا که بايد سخن می‌گفتيم سکوت کرديم، به نظر پرقدرت رسيدند.
یک هموطن
| IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF |
۱۹:۵۱- ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
نظرت خیلی منو جلب توجه کرد.
آفرین
ناشناس
| IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF |
۰۰:۰۷- ۱۳۹۱/۰۹/۱۷
خدا تعداد وقدرتشون رو زیادتر کنه
داریوش
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۴:۲۴ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
88
839
آفرین بر این مو شکافی
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۴:۳۱ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
84
1365
آقای درواندیش دستتون درد نکنه بسیار متن و تحلیل خوبی بود و در واقع حرف دل منو گفتید دقیق این آقایان انحصار طلب خود را محق بر همه چیز این جامعه می دانند.
((یعنی بحث اصلی بر سر این است که چه کسی فسادهای موجود در جامعه را نشان دهد. اگر آن شخص مسعود ده نمکی باشد و فیلمش نیز "فقر و فحشا" باشد، هیچ مشکلی وجود ندارد. اما اگر...))
این قسمت مطلب شما بسیار متین بود.
پاسخ ها
ناشناس
| IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF |
۱۹:۲۱- ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
کاملا موافقم
ناشناس
| IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF |
۲۲:۴۵- ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
من که یادم نمیاد فقر وفحشا در سینماها به نمایش در اومده باشه.......
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۴:۳۲ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
105
738
خیلی عالی بود
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۹:۰۹ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
12
619
همین آقای ده نمکی بچه های جبهه و جنگ رو به مسخرگی و لودگی کشوند و اونهمه ارزش و اعتبار دروان جنگ و جانبازی و جبهه را پائین آورد کسی حرفی نزد و میلیارد ها تومن هم به لطف افرادی مثل شریفی نیا و دار و دسته اون به جیب زد و فیلم های آبگوشتی از جبهه و جنگ ساخت کسی نبود چیزی بگه با اون صحنه های عاشقانه و نگاه و چشمک های تهوع آورش . کجا بودن این انصار حرب الله ؟؟؟
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۹:۳۲ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
20
142
دست مریزاد .
قضاوت یاتحلیلی به حق ومنصفانه بود
علیرضا
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۱۹:۳۹ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
505
196
من یه سوال دارم چند درصد مردم مشکلی که تو این فیلم نشون داده شده رو دارند!؟آیا واقعا ما مشکلاتمون فقط همین چیزهایی که توی این فیلم نشون داده شده؟؟نه این حرفا نیست اینا میخوان با این همه جنجنل فروش فیلمشونو بیشتر کنن!!!
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۲۰:۲۵ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
7
151
خداییش دمت گرم متن بسیار بجا وکاملی بود
با تشکر
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۲۰:۴۷ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
8
512
برادران دلسوز!!! و ارزشی!!! کاش سنسورهاتون واسه گرونی و فساد اقتصادی هم حساس بود!
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۲۲:۳۲ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
5
473
چرا این گروهک انصار هیچوقت به عامل به کفرکشیده شدن انسان یعنی فقر اعتراضی ندارن؟!!!
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۲۲:۳۹ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
533
19
آقای تحلیل گر من سوالم ازشما اینست که آیا
ناهنجاریهای موجود در جامعه را مردم ومسولین نمیدانند وباید به فیلم کشیده شود تافکری برای آن شود یا باید به فیلم کشیده شود تا ترویج شود کدامیک ؟فیلمی که موجب ترویج فساد میشود نباید جایی در سینما های یک کشور ارزشی باشد .ومردم حق مداخله دارند
reza
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۲۲:۴۳ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
157
102
من با نویسنده کاملا موافقم اما به نظر من مقایسه این فیلم با فقر و فحشا خیلی درست نیست چون فقر و فحشا یک فیلم مستند و از دل جامعه بود ولی این فیلم نه!!
مهسا
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۲۲:۵۱ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
9
44
خیلی عالی بود‏!‏
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۲۳:۰۵ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
7
82
بعد چند سال 1 فیلم رفتم سینما که حداقل موضوعی واسه گفتن داشت.
سفیر
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۲۳:۴۹ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۶
12
280
زمان اکران فیلم اخراجی های ۳ چرا خبری ازین آقایون و خانوما نبود؟؟ فیلمی مبتذل ترین صحنه ها رو به نمایش گذاشته بود
دوست
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۰:۰۵ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۷
281
74
من با نظر معترضین موافقم .هرچه فساد بیشتر نمایش داده شود بدتر میشود. هیچکس منکر وجود آن نیست
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۰:۴۳ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۷
2
40
باید با مقدمه نقد که فیلم رو فیلم خوبی ندانسته و فقط به گفتن این حرف اکتفا شده انتقاد کنم که خواندن همین یک جمله بدون حضور استدلال برای آن با ایجاد پیش زمینه در خواننده قضاوت وی در مورد فیلم را متاثر کرده و برداشت شخصی وی از فیلم رو دچار جابجایی هایی هر چند کوتاه خواهد کرد.
اما در مورد ادامه نقد تنها نمی شود به این مسئله اکتفا کرد. درد اصلی مقاوت نوکیسه هایی است که در دولت جدید و بنا به نابسامانی های اقتصادی، روزگار گذشته خود را فراموش کرده اند و فساد حاکم بر طبقه آنها که حتی از نظر جامعه شناختی ویژگی های طبقه متوسط را نیز ندارند، در این فیلم عیان شده است. مشکل این فیلم مبارزه با بی هویتی جاری در انسان ایرانی امروز رانده شده از سنت است. انسانی که بنا به رشد مذهبی خود توان پذیرفتن فرهنگ غربی را نیز ندارد. مشکل این فیلم، فیلم بودن آن به تمام معناست. هرچند هیچ اثر هنری عاری از ضعف نیست اما این اثر شایسته احترام و ستایش است، به خاطر صداقتش به خاطر پاکی اش و به خاطر آنکه به ما گوشزد کرد هنر به چه معناست.
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۰:۴۵ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۷
7
93
با اینکه کل متن رو نخوندم اما همین یک جمله " یعنی بحث اصلی بر سر این است که چه کسی فسادهای موجود در جامعه را نشان دهد. اگر آن شخص مسعود ده نمکی باشد و فیلمش نیز "فقر و فحشا" باشد، هیچ مشکلی وجود ندارد. اما اگر..." گویای همه چیز بود
ناشناس
IRAN, ISLAMIC REPUBLIC OF
۰۱:۲۳ - ۱۳۹۱/۰۹/۱۷
6
79
...آفرین خوب گفتی...
پربازدید ها
تورهای لحظه آخری
علم و فناوری