آیا هنر ما "هنوز هم" به ز دولت ماست؟

  چون این روزها کمی امیدوارم به همین خاطر گله نمی کنم فقط مطالبه ای است که بوی هشدار هم می دهد؛ بسیار هم شفیقانه و از سر دلسوزیست و سعی نکنید با ارایه ی آمار و پی نکته ای در احوالات نویسنده گشتن و چه و چه - مثل اکثر اوقات - در مقام توجیهی برآیید که به درد هیچ کجای مملکت و آدمهایش نمی خورد.

بالاخره باید یک کاره ای شد و هر نوجوانی که پای در جوانی میگذارد باید کاری و شغلی برای خودش انتخاب کند. عده ای در کارخانجات و عده ای هم در ادارات و شرکت ها مشغول کار می شوند و عده ای هم کاری برای خودشان در یک واحد صنفی خصوصی را انتخاب می کنند اما گروهی طبعشان گل می کند و می شوند هنرمند.

در تعاریف متاخرِ "هنرمند کیست؟" هنرمند کسی است که می بایست روزها و ساعات زیادی را برای پرورش استعداد خدادادی خود صرف کند و وقتی آماده ی ارایه ی کار هنری شد به او بگویند بودجه نداریم!

اینکه خوب است ! عده ای خوش انصاف هم این جمله را با ژست فیلسوف مابانه بر زبان طناز خود – خطاب به هنرمند – می رقصانند که "به نظر من (این به نظر من خیلی مهم است)هر هنرمندی باید اول به فکر منبع درآمد در جایی به غیر از بازار هنر باشد و بعد برای دلش برود کار هنری انجام بدهد."

پاسخ این دست از راهنمایان زندگی هنری هم چیزی جز این نیست که: چشم منتظر دستور حضرتعالی بودم. عجالتا شما در ماشینتان موسیقی گوش نکنید ، آثار هنری را رایت و دانلود نکنید و تلویزیون هم نبینید تا ما برویم فلافلی مان را تاسیس کنیم و زندگی مان که رو به راه شد می آییم و برایتان کار هنری می سازیم و سعی می کنیم از مرفهین جامعه هم باشیم!

اما آیا واقعا می شود که هم شغلی دیگر داشت و هم هنرمند حرفه ای و قابل قبولی بود؟مگر 24 ساعت شبانه روز برای هنرمندان مثلا تبدیل به 34 ساعت می شود که وقت کافی داشته باشند تا هم هنر بیاموزند و هم در کار دیگری مهارت اقتصادی بیاموزند و کسب درآمد کنند؟

ما آدم های درگیر این مساله همه راه ها را امتحان کرده ایم؛ یا باید بساط فرهنگ و عاطفه و احساس  را کلا برچید و یا برای طیف هنری و هنرمند – از محل درآمدهای کشور و بودجه دولت که هنرمندان هم در آن سهیمند – ردیفی را در نظر گزفت تا به واسطه ی بیان هنری احساسات بشری جامعه تلطیف شود.

4 سال گذشته که تکلیفش روشن بود. تقریبا همه چیز زیر و رو شد. در فضای هنری مسوولان "پسر خاله سالار" هم جلوی تولید آثار ضروری برای اجتماع ما را گرفتند و هم "استعداد سوزی" کردند. حالا میگ ویم "استعداد سوزی" چیست.

"استعداد سوزی" پدیده ای است که در آن یک آدم قدیمی در هر شاخه هنری مثلا مستند سازی، در شرایطی که مسوولان می گفتند پول نداریم ، قرارداد چندین کار با او بسته می شد و می ساخت (چون دسترسی به هوچیگری داشت و می بایست ساکتش می کردند) و هنرمند مستعد و تواناتری که قاعده کار گرفتن کلّاشانه را یاد نگرفته بود فقط سنش مثلا از 30 سال به 34 سال میل می کرد و 4 سال توان کاری و تجربه اش هیچ می شد؛ بعلاوه ی اینکه سرخوردگی ها هم آسیبهایش را می زند!

حالا که می گویند همه چیز تغییر کرده و شرایط بهتر است و ساماندهی می کنیم این توصیه ی پیر برنای کمی هم بدبین را بپذیرید که هزینه  تجربه در کارهای هنری در هر کشوری به عهده ی دولت همان کشور است و حتما می بایست که جدای از حق تجربه های چندین و چند ساله ی عده ای که راه امرار معاش شان را در تجربه های 10- 15 ساله یافته اند – که گویا تجربه اندوزیشان تمام هم نمی شود و معلوم هم نیست پس چه موقع دست به کار جدی خواهند زد - قدری هم به کسانی که باید به آنها اعتماد شود و فضایی برایشان گشوده شود پرداخت.

سروران عزیز من در مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی یادآوری می کنم که:

1- میدانیم بودجه ی دوره ی گذشته تقریبا تبدیل به خاکستر شده است

2- طرح گیری و کارسپاری در مرکز و نحوه ی تخصیص بودجه برای کارهای تجربی و سیستم آن خالی از ایراد نیست

3- حق یکسانی برای همه ی طرح ها در نظر گرفته نمی شود

4- "استعداد سوزی" به واسطه ی گمنامی ها و آشنا نبودن ها وجود دارد

5- حتما می بایست از تمام ظرفیتهای انسانی مشغول و مشمول استفاده کرد

و اما گفته اند و شنیده ایم که کادر جدید مرکز این مطالب را می داند و اصلا قرار بر این است که دولت تدبیر و امید همین ها را به سامان برساند.خسته نباشید عرض می کنیم و امید بهبودی اوضاع را داریم و صد البته امیدواریم در جشنواره ی سینما حقیقت 92 که با تاخیر هم برگزار می شود نام های تازه ای را در میان نام های کهنه کار بشنویم ؛ گو اینکه بودجه هم محدود است.