زنده باد مداحی آماتور!

عصر ایران - ماجرای تیراندازی یک مداح مشهور و به تعبیر روزنامه جمهوری اسلامی « گران» در بزرگراه شهید بابایی تهران در یک هفته گذشته واکنش های گسترده ای درپی داشته است. از جمله در همین سایت به این موضوع پرداخته شده است.

به همین خاطر این گفتار بر آن نیست که آنها را تکرار کند. غرض اما اشاره به دو سه نکته کمتر گفته شده است:

1- تصویر نسل ما از «مداح» و « مداحی» یک شغل نبود ولو وجهی هم دریافت می کردند. شخص در عین کسب و کار یا معلمی ، تجارت و کشاورزی در مناسبت های مذهبی تبرکاً  و تیمناً اشعاری می خواند و اصطلاحا اشکی می گرفت و ثوابی می برد. شاید هم پولی می گرفت یا نمی گرفت. مداحی مدرن اما این کار را به یک حرفه تبدیل کرده و از شکل آماتور درآورده است. کما این که روزنامه جمهوری اسلامی در خبر خود بر واژه «گران» تاکید می کند.

نسل انقلاب با سه گونه مداح رو به رو بودند: یکی مداحان سنتی که کاری به کار سیاست نداشتند. پول هم شاید می گرفتند اما نرخ نداشتند و مداحی شغل اصلی آنها نبود.  دسته دوم مداحان سنتی که با انقلاب همراه بودند. نمونه این افراد مداحی بود که به حسینیه جماران می آمد و امام خمینی با شنیدن صدای او اشک می ریخت.(مرحوم حاج سید علی اکبر کوثری). دسته سوم مداحانی که امروزی تر بودند اما از این راه ارتزاق نمی کردند. مشهورترین آنها حسین شمسایی با آن صدای گرم بود که در نهاد ریاست جمهوری مشغول شد و در تصاویر متعدد کنار آیت الله خامنه ای و آیت الله هاشمی رفسنجانی دیده می شود. اینها همه ذیل روحانیت تعریف می شدند.

2- نسل جنگ مداحانی را به یاد دارد که استعداد خود را برای تهییج مردم علیه تجاوز دشمن به کار گرفتند. مشهور تر از همه صادق آهنگران و در مرتبه بعد کویتی پور بود و چند  نفر دیگر که صدای آنان با جنگ هشت ساله پیوند خورده است. مگر می توان فتح خرمشهر را بدون «ممّد نبودی ببینی ...» تصویر و ترسیم کرد؟

3- بعدتر اما مداحانی ظهور کردند که حرفه ای شده بودند و این به خودی خود البته مذموم نیست.اما پای برخی امتیازها و حمایت های دولتی و حکومتی به میان آمد.

جالب تر از همه این که تا پیش از این تصور می شد مصداق حکومتی بودن آنان تبلیغ از صدا و سیما و دریافتی های مالی از برخی نهادها و حضور در مراسم رسمی است اما قضیه اخیر نشان داد مجوز حمل سلاح را هم باید اضافه کرد. در این روزها از زبان مقامات مختلف شنیده ایم که این شخص مجوز داشته است.  حال آن که می دانیم اگرمجوز نداشت  همان موقع بازداشت می شد.  همین که بازداشت نشده به خاطر همان مجوز است اما آیا داشتن مجوز حمل سلاح می تواند توجیه اسلحه کشی هم باشد؟

مگرافسران آگاهی مجوز حمل سلاح ندارند؟ کجا شنیده ایم که در غیر ماموریت از سلاح استفاده کنند؟
 
مداحی آماتور ما را یاد امثال کوثری، شمسایی و حتی حسین زمان می اندازد و مداحان دوره جنگ آهنگران و کویتی پور را به ذهن می آورد اما نام این جدیدی ها که می آید آدم یاد کمک های شهرداری و احمدی نژاد و اظهار نظرهای پرخاش آمیزسیاسی واخیرا تیراندازی می افتد.

اگر مداحی یک شغل و صنف است اتحادیه راه بیندازند و نرخ تعیین کنند و به همین شغل بسنده کنند. اگر هم برخی با حفظ سمت در نهادهای نظامی و شبه نظامی به این کار نیز اشتغال دارند این دو موقعیت را تفکیک کنند.

راز بقای قیام امام حسین-ع- وجه مظلومانه آن است. هفت تیر کشی یک مداح که مایل است با لقب « خادم الحسین» شناخته شود با این خصیصه تعارض دارد و شاید ناشی از اشتغالات مادی و اقتصادی و سیاسی برخی آقایان باشد.

در باب سی و پنجم قابوسنامه آمده است: « و مدح که گویی در خور ممدوح گوی و آن کسی را که هرگز کارد بر میان نبسته مگوی، شمشیر تو شیر افکن است و به نیزه، کوه بیستون برداری و به تیر، موی شکافی...»

بنده خدا عنصر المعالی کیکاووس بن وُشمگیر نویسنده قابوسنامه بیم داشته ممدوح، کارد بستن هم نداند ولی مادح یا مداح در باب شمشیر او بگوید و حدس نمی زده صدها سال بعد ممکن است خود مداح، مسلح به سلاح باشد.

برادر! با مردمان از«صلاح» بگو نه آن که «سلاح» از نیام برکشی...