تاثیر تحریم‌ بر سلامت و محیط زیست

«تحریم ها به جای دولت‌ها و بیش از آن ها، مردم را در تنگنا و سختی قرار می دهند و زندگی، معیشت، سلامت جسمی و بهداشت روانی آحاد جامعه را به خطر می اندازد. در عین حال اثر تحریم های سال های گذشته بر محیط زیست ایران نیز آشکار بوده. از این رو سازمان های مردم نهاد زیست محیطی و اجتماعی نگرانی عمیق خود را در حوزه های هوا، آب، زمین و تنوع‌زیستی به اطلاع دبیرکل سازمان ملل متحد می رساند.»

 
به گزارش روزنامه قانون، این ها بخشی از نامه جمعی از سازمان های مردم نهاد بود که در آبان ماه سال جاری به رئيس سازمان ملل متحد نوشتند و خواسته خود در ارتباط با جلوگیری و توقف خسارت‌های زیست محیطی ناشی از تحریم‌ها را با وی مطرح کردند.اما پس از گذشت 4 ماه از ارسال این نامه، روز گذشته نشست خبری در سازمان محیط زیست در خصوص این نامه و تشریح پاسخ دبیرکل سازمان ملل به درخواست تشکل های غیردولتی زیست محیطی کشور برگزار شد و علی اشرف شبستری معاون سازمان حفاظت محیط زیست، ضمن  مرور برخی از کنوانسیون‌های بین المللی و تاکید این کنوانسیون‌ها بر مسئولیت همه کشور‌ها به ویژه کشورهای توسعه یافته در خصوص مسائل محیط زیست جهانی، و اصل ۷ بیانیه ریو مبنی بر اینکه کشور‌ها در جهت توسعه پایدار و ارتقاء بهینه محیط زیست به یکدیگر کمک کنند، گفت: وضع تحریم‌های مختلف علیه ایران که تمامی حوزه‌ها و به طور خاص محیط زیست کشور را تحت تاثیر قرار می‌دهد، خلاف این تعهدات بین المللی است.

جنگ آب، جنگ آینده جهان

از میان رفتن محیط زیست، انقراض گونه‌های مختلف حیوانات و گیاهان، زیست‌بوم‌ها، تغییرات اقلیمی، خشکسالی، گسترش بیابان‌ها، خالی شدن روستا‌ها از سکنه و غیره. این ها اثرات عمق تحریم ها بر محیط زیست کشور است که در این نامه به آن اشاره شده. شبستری در ادامه با اشاره به این نکته، در راستای درک اهمیت محیط زیست برای همگان گفت: «امروز اهمیت محیط زیست در جهان به حدی است که پیش بینی می‌شود، جنگ آینده جهان، جنگ آب باشد. در واقع بی‌توجهی به محیط زیست منجر به درگیری‌های قومی و محلی و ملی خواهد شد.» این استاد دانشگاه افزایش بیماری‌های ناعلاج در کشور را نتیجه تشدید تحریم‌ها علیه ایران دانست و گفت: «در نامه‌ای که توسط سازمان‌های مردم نهاد زیست محیطی به دبیر کل سازمان ملل نوشته شده از اثرات تحریم‌ها بر آلودگی هوا شکایت شده و اعلام شده که بر اثر این تحریم‌ها، بیماری‌های لاعلاجی همچون سرطان، بیماری‌های زنان و بیماری‌های نوزادان در کشور افزایش یافته است. در این نامه همچنین از اثرات تحریم‌ها بر منابع آب کشور گفته شده و نسبت به آسیب‌های وارده به منابع آب کشور که بخشی از آن‌ها ناشی از تحریم‌های به عمل آمده در خصوص استفاده از فناوری‌های روز در کارخانه‌ها، بازیافت پساب‌ها و پسماندها است، اعتراض شده.» شبستری سپس با اشاره به اهمیت این موضوع که دبیرکل سازمان ملل متحد شخصاً پاسخ نامه سمن‌های محیط‌زیست ایرانی را داده است، افزود: این فرصت مغتنمی است که سازمان‌های مردم نهاد باید به خوبی از آن استفاده کنند.این مقام مسئول از سازمان‌های مردم نهاد خواست که با افزایش فعالیت‌ها و کار هماهنگ پیگیر مطالبات زیست محیطی خود و به ویژه رفع تحریم‌ها از سازمان ملل متحد باشند، چرا که همیشه در جهان درخواست‌های مردمی بهتر از درخواست‌های دولتی پاسخ داده می‌شود.

پاسخ بان کی مون به ایران

در ادامه این نشست اسماعیل کهرم، مشاور رئيس سازمان محیط زیست در امور طبیعی با تاکید بر اینکه برخی از مسئولان تاثیر تحریم‌ها بر مردم ایران را همچون نسیمی بر کوه دماوند عنوان می‌کردند، اظهار داشت: آنچه واقعیت دارد این است که همین نسیم هم موجب فرسایش کوه دماوند می‌شود و در اصل تحریم‌های ظالمانه بر تمام عرصه‌های زندگی مردم اثر گذاشته و آنان را در تنگنا قرار داده است.

به گفته وی مهم‌ترین و امیدوار‌ترین بخش نامه دبیرکل سازمان ملل متحد جایی است که وی بیان می‌کند: «در گزارش‌های من به مجمع عمومی و شورای حقوق بشر مکرر تاکید شده که تحریم‌های تحمیل شده به ج. ا. ایران اثرات قابل توجهی به عموم مردم شامل تورم شدید، افزایش قیمت کالا و انرژی، افزایش نرخ بیکاری و کمبود اقلام ضروری تحمیل کرده است.» ‌بان کی‌مون در ادامه این نامه گفته: «در گزارش ۲۲ آگوست ۲۰۱۲ به مجمع عمومی پیرامون وضعیت حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران نیز توجه اذهان کشورهای عضو را به این موضوع جلب کرده‌ام که تعدادی از سازمان‌های مردم نهاد و فعالان ایرانی در خصوص اثرات در حال رشد تحریم‌ها بر مردم نگرانی خود را ابراز کرده‌اند. هم چنین از توافق موقتی به دست آمده در بیست‌ و سوم نوامبر ۲۰۱۳ که برای کمک به مردم ایران، استقبال می‌کنم و بار دیگر تکرار می‌کنم که امیدوارم دولت ایران و ۶ عضو دیگر درگیر، در شروعی دلگرم‌کننده اعتماد متقابل را ایجاد کنند.»

کهرم در ادامه یادآور شد که سازمان های مردم نهاد در پایان نامه خود اعلام کرده‌اند که ما به طور جدی از سازمان ملل می‌خواهیم بیانیه سازمان های غیردولتی زیست محیطی و اجتماعی ایران را ضمیمه اسناد بین‌المللی مسائل مرتبط با تحریم ها کرده و جامعه جهانی را تشویق به انجام اقدامات و راهکارهایی برای جلوگیری از اثرات وارده به محیط زیست و مردم ایران کنند.

بان کی‌مون نیز در انتهای نامه اش اعلام کرده که به مردم ایران اطمینان می‌دهم که سازمان ملل متحد آماده کمک به آن‌ها در تلاش‌هایشان است، هم چنین این سازمان منتظر مشارکت مستمر و همکاری فعال نمایندگان جوامع مدنی و سازمان های مردم نهاد ایرانی درگیر با موضوع توسعه پایدار در تعامل با سازمان ملل متحد خواهد بود.