فیلم بیشتر »»
کد خبر ۳۵۶۸۷۰
تاریخ انتشار: ۱۴:۳۹ - ۳۱-۰۶-۱۳۹۳
کد ۳۵۶۸۷۰
انتشار: ۱۴:۳۹ - ۳۱-۰۶-۱۳۹۳

استقلال و توسعه علم‌محور

سید سلمان صفوی

روز گذشته با ابلاغ سياست‌هاي كلي علم و فناوري از سوي رهبر معظم انقلاب، حركتي نو و دوران ساز و نويدبخش ايراني آباد و قوي در تاريخ انقلاب اسلامي ايران رقم خورد. اين ابلاغيه علمي كه در شش محور كلي تنظيم شده در صورت اجرايي شدن، خلأ بزرگي را در حوزه استقلال و اقتدار ايران پر مي‌كند و به بروز انقلابي در انقلاب منجر خواهد شد. در اين نوشتار به طور خلاصه به تبيين زمينه‌ها و اهميت اين ابلاغيه مي‌پردازيم: از آغاز پيروزي انقلاب اسلامي يكي از شعارهاي اصلي، «استقلال» بوده و هست اما متاسفانه در طول سال‌هاي گذشته تنها استقلال سياسي داشته‌ايم و در حوزه علم و فناوري و اقتصاد كاملا به جهان غرب وابسته بوده‌ايم. به اين معنا كه غربي‌ها علم و فناوري توليد مي‌كنند و ما از آنها اجازه مصرف مي‌گيريم.استقلال و توسعه علم‌محور

 از سوي ديگر اقتصاد و درآمد اصلي ايران عمدتا وابسته به فروش نفت و مشتقات نفتي است در حالي كه منبع اصلي درآمد و اقتصاد كشورهايي نظير ژاپن و آلمان، توليدات شركت‌هاي دانش بنيان است، نـه فروش منابع طبيعي مثل نفت و گاز و معادن. اشكال عمده انقلابيون به سياست‌هاي اقتصادي شاه اين بود كه او باني اقتصاد كمپرادور و مونتاژ بود اما پس از پيروزي انقلاب نيز سياست انتقال تكنولوژي و اخذ ليسانس‌هاي فني از غرب در دستور كار قرار گرفت و مجددا غرب توليدكننده تكنولوژي و ايران مصرف‌كننده فناوري غرب شد.

ستون فقرات ابلاغيه علمي مقام معظم رهبري، محور «توليد علم و توسعه نوآوري و نظريه‌پردازي» است. خلأ بزرگ فاصله علمي و تكنولوژيكي ايران با جهان توسعه يافته، از طريق سياست‌هاي جديد ابلاغي قابل كاهش است. بهينه‌سازي عملكرد و ساختار نظام آموزشي - تحقيقاتي كشور براي دستيابي به اهداف سند چشم‌انداز و شكوفايي علمي و ايجاد تحول در ارتباط بين نظام آموزش عالي، تحقيقات و فناوري با ساير بخش‌ها مي‌تواند شكاف بين دانشگاه و سياست‌هاي كلان اقتصادي كشور را پر كند.

امروز بين برطرف كردن نيازهاي اساسي صنعتي و علمي كشور با نهادهاي علمي - سياسي هماهنگي وجود ندارد و تقريبا شبيه جزاير جدا از هم عمل مي‌كنند. با اين ابلاغيه، بين سازمان‌هاي علمي و نيازهاي كشور ارتباط ارگانيك برقرار مي‌شود.

 براي مثال در پروژه «نقشه مغز» در امريكا، سازمان‌هاي بزرگي نظير سازمان بهداشت ملي، سازمان تحقيقات پيشرفته دفاعي و بنياد علوم ملي امريكا با همديگر همكاري دارند و شركت‌هاي خصوصي هم در كنار آنها حضور دارند. افزايش بودجه تحقيق و پژوهش به ميزان حداقل چهار درصد توليد ناخالص داخلي تا پايان سال 1404 با تاكيد بر مصرف بهينه منابع و ارتقاي بهره‌وري مي‌تواند ايران را وارد باشگاه كشورهاي توسعه يافته كند.

بودجه تحقيق در كشورهاي توسعه يافته بيش از سه درصد و در كشورهاي در حال توسعه بين 5/0 تا دو درصد توليد ناخالص ملي است. در حالي كه در شرايط كنوني بودجه تحقيق در ايران حدود 5/0 درصد توليد ناخالص ملي است. بودجه بخش تحقيقات نظامي پنتاگون در سال 2014 مبلغ 63 ميليارد دلار است. در سال 2013 كل بودجه تحقيق و توسعه امريكا 424 ميليارد دلار بود. در جهان اسلام، امروز ايران از حيث اقتصادي بعد از اندونزي، تركيه و عربستان قرار دارد اما چنانچه اين ابلاغيه به خصوص محورهاي يك، دو و پنج عملياتي شود، مي‌توان به آينده ايراني قوي، عزيز، مرفه و مستقل بيشتر اميدوار بود.

رييس آكادمي مطالعات ايراني لندن

منبع: روزنامه اعتماد
ارسال به دوستان
حادثه سقوط نخل در سیستان و بلوچستان با ۲ فوتی ۱۰ اثر زیبا و ماندگار از «تورج شعبانخانی» (همین الان بشنوید) (+صدا) هنوزم چشم‌های تو؛ تورج شعبانخانی (+صدا) تفاوت ساختار عضلانی انسان با حیوانات؛ چرا ما قوی ترین نیستیم؟ (+اینفوگرافیک) جواهری در اعماق کویر ایران؛ از نادرترین و لوکس ترین خوراکی های جهان (+اینفوگرافیک) حضور تک‌تیراندازها در ورزشگاه‌های جام جهانی ۲۰۲۶ (+عکس) کنفرانس دفاعی سنتکام در بحرین با کشورهای عرب درباره تنگه هرمز پیام تسلیت رهبر انقلاب در پی درگذشت پدر محمدباقر ذوالقدر صدور حکم ۵۰ سال حبس برای سرکرده باند کلاهبرداری در البرز تصویری خیره‌کننده از هم‌نشینی سه قمر زحل در قاب کاسینی تیموریان: میزبان دوست نداشت تیم ملی ایران صعود کند جزئیات برنامه‌های جدید دولت برای ترمیم بازار کار فوتبال از سیاست جدا نیست مغز چگونه در کسری از ثانیه چهره افراد را تشخیص می‌دهد؟ سفر «نیچیروان بارزانی» به ایران برای حضور در مراسم تشییع پیکر رهبر شهید