کروبی، رأی احمدی نژاد را می شکند

الف - انتشار اخباری مبنی بر احتمال نامزدی آقای کروبی برای انتخابات ریاست جمهوری سال آینده، همانطور که انتظار می‏رفت، تنش‏های شدیدی را در اردوگاه اصلاح‏طلبان ایجاد کرده و بسیاری از چهره‏های سیاسی نزدیک به آقایان خاتمی و کروبی را به موضعگیری شدید علیه همدیگر سوق داده است.

اما بر خلاف موج ظاهرا همه گیر این نگرانی‏های اصلاح‏طلبانه که با نگاه رضایتمندانه جناح دیگر نیز همراه شده است، توجه به سوابق انتخابات گذشته و بررسی مواضع انتخاباتی اصلاح‏طلبان و اصولگرایان، ممکن است تحلیلگر سیاسی را به این نتیجه برساند که نگرانی اصلاح‏طلبان از حضور آقای کروبی تاحدود زیادی نادرست است و آنچه به عنوان نگرانی از سوی اصلاح‏طلبان ابراز می‏شود، در حقیقت انتقال ناخودآگاه مشکلات اصلاح‏طلبان در حفظ یا کسب قدرت از طریق انتخابات - به هردلیل - به پدیده کروبی است.

نگاهی به مواضع و شعارهای آقای کروبی نشان می‏دهد، آنچه به عنوان تحلیل‏های اصلاح‏طلبان از ریزش آرای اصلاح‏طلبان به دلیل حضور کروبی در انتخابات گذشته و انتخابات آینده ابراز ارایه می‏شود، مبنای منطقی نداشته و به ابزاری ناخودآگاه برای دفع سرزنش‏های بدنه سیاسی به سمت یک عامل دیگر تبدیل شده است.

به عبارت دقیقتر، سبد آرای آقای کروبی چه در انتخابات گذشته و چه در انتخابات آتی بیشتر از آنکه با سبد آرای آقایان هاشمی، معین و یا خاتمی ( آرای کاندیداهای طیف مشارکت - مجاهدین و ائتلاف احتمالی با کارگزاران) مشترک باشد، با سبد آرای آقای احمدی‏نژاد مشترک است و  هم در انتخابات گذشته و هم در انتخابات آینده، باعث ریزش آرای آقای احمدی‏نژاد شده و خواهد شد.

بیان ساده‏تر این تحلیل آن است که برعکس تحلیل جاری و در واقع وارونه اصلاح‏طلبان طیف مشارکت - مجاهدین از حضور تضعیف کننده آقای کروبی در انتخابات 84، عدم حضور ایشان در آن انتخابات به احتمال خیلی زیاد به تقویت هرچه بیشتر آرای رییس جمهور کنونی می‏انجامید و آقای احمدی‏نژاد با رایی بسیار بالاتر به مرحله دوم انتخابات راه پیدا می‏کرد. در واقع آقای کروبی در انتخابات گذشته بیش از همه نامزدهای رقیب به آرای آقای احمدی‏نژاد ضربه وارد کرد و در انتخابات آینده نیز همین کارکرد را خواهد داشت.

مخاطب لحن و محتوای مردم پسندانه و غیرثقیل آقای کروبی، بدون شک رای‏دهندگان به آقای معین یا آقای خاتمی نیستند و تقویت گفتمان آقای کروبی با نام اصلاحات هرچند ممکن است به تضعیف تصویر اصلاحات مدل مشارکت - مجاهدین بیانجامد، اما در عرصه رای احتمالا به تضعیف آرای نامزد احتمالا اصلی اصولگرایان ترجمه خواهد شد.

با این اوصاف و در مقام آنچه که شاید بتوان روانشناسی سیاسی تنش‏ها و نگرانی‏های اصلاح‏طلبان بر سر حضور یا عدم حضور آقای کروبی نامید، می‏توان گفت که این نگرانی‏ها عمدتا انتقال ناخودآگاه و شاید خودآگاه ناکامی‏های قبلی به یک دلیل بیرونی همانند کروبی بوده است، ضمن اینکه حضور کروبی برای اصولگرایان چه بسا نگران کننده تر از اصلاح‏طلبان تلقی شود.

 
براساس استدلالات فوق، این گزاره را نباید از ذهن دور داشت که اصلاح‏طلبان با نامزدی همزمان آقایان کروبی و خاتمی و تقسیم کار ناخودآگاه و یا خودآگاه، ضمن تلاش برای ریزش آرای رییس‏جمهور فعلی، نامزد اصلی خود را به سلامت از گذرگاه انتخابات عبور دهند.
 
از این منظر شاید بهتر باشد اصولگرایان و رسانه‏های اصولگرا اگر احتمال می‏دهند که در انتخابات آتی از رییس‏جمهور فعلی حمایت خواهند کرد یا ناچار به حمایت خواهند شد، در چگونگی تعامل با آقای کروبی و احتمالا نامزدهای دیگری که با لحن و شعارهای نزدیک به رییس‏جمهور محترم حضور پیدا خواهند کرد، احتیاط بیشتری به خرج دهند.