فیلم بیشتر »»
کد خبر ۵۱۶۹۳۵
تاریخ انتشار: ۱۲:۵۰ - ۲۲-۱۰-۱۳۹۵
کد ۵۱۶۹۳۵
انتشار: ۱۲:۵۰ - ۲۲-۱۰-۱۳۹۵

موسویان: هاشمی مرد «صلح و همکاری در سیاست خارجی» ایران بود

عصر ایران
خبر درگذشت ناگهانی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، ایران را شوکه کرد. او از برجسته‌ترین مبارزان علیه حکومت دیکتاتوری شاه بود که سال‌ها زندان و تبعید و بدترین شکنجه‌ها را تحمل کرد. بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ١٩٧٨ در ایران و بازگشت آیت‌الله خمینی به ایران، او نزدیکترین سیاستمدار به بنیانگذار جمهوری اسلامی و موثرترین فرد در مدیریت کشور در دوران حیات او بود.
 معاون اسبق شورای عالی امنیت ملی در مقاله‌ای در سی‌.ان‌.ان به تشریح ابعاد زندگی سیاسی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی پرداخت.

به گزارش ایلنا، متن مقاله سیدحسین موسویان به این شرح است: 

خبر درگذشت ناگهانی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، ایران را شوکه کرد. او از برجسته‌ترین مبارزان علیه حکومت دیکتاتوری شاه بود که سال‌ها زندان و تبعید و بدترین شکنجه‌ها را تحمل کرد. بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ١٩٧٨ در ایران و بازگشت آیت‌الله خمینی به ایران، او نزدیکترین سیاستمدار به بنیانگذار جمهوری اسلامی و موثرترین فرد در مدیریت کشور در دوران حیات او بود. 

سیاستمداری میانه

در دوران تجاوز صدام به ایران، او فرماندهی جنگ و ریاست مجلس ایران را برعهده داشت. مدیریت او موجب خروج پیروزمندانه ایران از جنگ هشت ساله شد در حالی‌که همه قدرت‌های جهانی و کشورهای عرب همسایه ایران، از تجاوز صدام حمایت حداکثری کردند. بعد از جنگ نهضت سازندگی در ایران را پایه‌گذاری کرد و ظرف هشت سال ریاست جمهوری خود، توانست بخش عظیمی از خرابی‌های جنگ را بازسازی و کشور را به حالت عادی برگرداند.

بعد از خاتمه جنگ، افراط‌گرایان سیاسی در هر دو جناح چپ و راست در ایران ظهور کرده و به مهمترین چالش سیاسی داخلی تبدیل شدند. در این دوران او با معرفی تئوری سیاسی اعتدال، توانست میانه‌روی در صحنه سیاست داخلی و خارجی را عملا در ایران مسلط کند و تا آخرین لحظه عمر در این مسیر ایستادگی کرد. 

من بیش از سی سال از نزدیک با ایشان آشنا بودم. در حالی که او نقش محوری در توسعه روابط ایران با قدرت‌های بلوک شرق همچون چین و روسیه و هند داشت، بی‌وقفه برای بهبود روابط با کشورهای همسایه، جهان غرب و رفع تشنج با آمریکا تلاش کرد.

رابطه با غرب

با وجود حمایت آمریکا از تجاوز صدام به ایران، در سال ١٩٨٩ وقتی که بوش رییس‌جمهور آمریکا و رهبران اروپایی برای آزادی گروگان‌های آمریکایی و اروپایی دست نیاز به سمت او دراز کردند، او پاسخ مثبت داد و به محمود واعظی، وزیر کنونی ارتباطات و من ماموریت داد تا این مهم را به سرانجام رسانیم. همه گروگان‌های آمریکایی و اروپایی در مدت کوتاهی آزاد شدند اما آمریکا به جای تشکر، فشارها به ایران را تشدید و فرصتی طلایی برای رفع خصومت در روابط واشنگتن- تهران را نابود کرد.

با این وجود رفسنجانی با امضاء قرارداد نفتی یک میلیارد دلاری ایران با کمپانی نفتی کونوکو در سال ۱۹۹۵، تلاش کرد که شانسی به بهبود روابط اقتصادی ایران و آمریکا بدهد که این تلاش او نیز با لغو قرارداد مذکور توسط بیل کلینتون رییس جمهور وقت آمریکا، ناکام ماند. 

هاشمی در دوران ریاست جمهوری خود با تمام ظرفیت برای بهبود روابط با اروپا تلاش کرد. همراه با گنشر، وزیر خارجه آلمان در دیدار ٩٠ دقیقه‌ای با آقای هاشمی راه‌های دوستی ایران و کشورهای عرب همسایه خلیج فارس را گفت‌وگو کردیم. آقای هاشمی به گنشر گفت که تهران برای ایجاد یک سیستم همکاری و امنیت جمعی با همسایگان خلیج فارس مشابه همکاری‌های اتحادیه اروپا آماده است. گنشر با ذوق‌زدگی فوق‌العاده‌ای عازم واشنگتن شد و چندی بعد به طور خصوصی و با اظهار تاسف فراوان گفت که واشنگتن مخالفت کرده است.

در آن مقطع در آلمان سفیر بودم. آقای کهل، صدراعظم آلمان علاقه‌مند به ایفای نقشی برای رفع خصومت‌های آمریکا و ایران بود. آقای هاشمی جواب مثبت داد و آمادگی ایران برای همکاری مشترک علیه سلاح‌های کشتار جمعی و تروریسم و ارتقای حقوق بشر را به اطلاع کهل رساند. صدراعظم آلمان با ذوق‌زدگی کامل به واشنگتن سفر کرد و بعد از دو هفته، وزیر دفتر صدراعظم به من اطلاع داد که کهل با کلینتون صحبت کرده اما واشنگتن سرسختانه مخالفت کرده است.

میانجی

در نیمه دهه ٩٠، امیر عبدالله ولیعهد عربستان به آقای هاشمی پیشنهاد بهبود روابط داد که ایشان استقبال و من را مامور گفت‌وگو با امیر عبدالله کرد. در این گفت‌وگوها که در منزل امیر عبدالله در جده انجام شد و فرزند آقای هاشمی هم حضور داشت، توافقات مهمی کردیم که نتیجه آن روابط حسنه ایران و عربستان از سال ١٩٩٦ تا ٢٠٠٥ بود. اما شرایط روابط دو کشور در دوران ریاست جمهوری آقای احمدی‌نژاد تغییر کرد.

هاشمی مرد «صلح و همکاری در سیاست خارجی» و «مرد سازندگی و توسعه» ایران بود. او تلاش زیادی کرد که یک ملت و کشوری پیشرفته بسازد که هم در شأن دین و تاریخ ایرانی‌ها باشد و هم در صلح با همسایگان.

میراث بزرگ او بنیانگذاری تفکر اعتدال در ایران بعد از انقلاب و بیزاری از افراط‌گرایی در ایران و منطقه است. با وجودی که جهان با عدم پاسخ مناسب و به موقع، این فرصت را از دست داد اما شانس جبران اشتباهات گذشته همچنان باقی است.

برچسب ها: موسویان ، ایران
ارسال به دوستان
تغییر چهره محمود احمدی‌نژاد بعد از گذشت ۱۶ سال؛ از ۱۳۸۸ تا ۱۴۰۴ (+عکس) این کار باد کولر آبی را چند برابر خنک‌تر می‌کند / آموزش سرویس کولر آبی در نیم ساعت! مطبوعات در نخستین روز بعد از توقیف فله ای خرداد ۲۲ چگونه در هوای آلوده از خود محافظت کنیم؟ سخنگوی وزارت خارجه: برقراری آتش بس در لبنان شرط اصلی توافق با آمریکا برای خاتمه جنگ است/ به نقض آتش بس آمریکا پاسخ دادیم زندانیان زندان قصر در محوطه زندان؛ سال 1310(عکس) فردگرایی و افول روابط عاطفی؛ افراد خودمحورتر کمتر عاشق می‌شوند سازمان فناوری‌های نوین و نوآوری شهری تهران یک سال شد / تهران فناور در پیش است؟ مقررات ترافیکی برای روزهای ارتحال و عید غدیر/ این خیابانها بسته شد تاکید کیهان بر ضرورت تعلیق مذاکرات ایران و آمریکا نتانیاهو: دستور گسترش حملات اسرائیل به ضاحیه بیروت را دادم قیمت نفت امروز دوشنبه ۱۱ خرداد ۱۴۰۵ قیمت طلا جهانی امروز دوشنبه ۱۱ خرداد ۱۴۰۵ در موضوعاتی مانند حجاب باید به یکدیگر فرصت داد/ همه نباید از یک تریبون و با یک ادبیات سخن بگویند نگاهی به سهم هر کشور از اقتصاد ۱۲۶ تریلیون دلاری جهان در سال ۲۰۲۶ + جایگاه ایران