اين فقط حمله به بمبئي نبود

فرزانه روستايي

فقط در حملات تروريستي چند روز گذشته بمبئي 195 نفر کشته شدند در حالي که در همه حملات مشابه در شهرهاي ديگر هند همواره بيش از صدنفر کشته شده اند. حملاتي که به 11 سپتامبر هند شهرت يافت، هند را بعد از عراق، افغانستان و پاکستان به رديف چهارمين کشور حملات تروريستي خيز ارتقا داده است. اگر از منتهي اليه خط مرزي هند و پاکستان به سمت شمال حرکت کنيم به مرزهاي شمالي پاکستان مي رسيم که جنوب افغانستان را در بر مي گيرد. با ادامه مرزهاي پاکستان از منتهي اليه مرز غربي پاکستان و افغانستان، مرزهاي اين کشور با ايران آغاز مي شود و در بندر گواتر ايران به پايان مي رسد. در واقع به غير از خط مرزي پاکستان و چين تقريباً از کليه نقاط مرزي اين کشور تروريسم به کشورهاي همسايه صادر مي شود.

اگر اندکي از اخبار مربوط به حملات سه روز گذشته بمبئي فاصله بگيريم، با انبوهي از اخبار و تحرکات تروريستي در منطقه حساس جنوب غرب آسيا مواجه مي شويم که پاکستان در مرکز همگي آنها قرار دارد. حملات چند روز گذشته در حالي ضربه يي اساسي به اقتصاد توريسم و وجهه بين المللي هند وارد آورده که دولت افغانستان با افزايش حملات مشابهي رو به سراشيبي قرار گرفته است تا حدي که برخي مطالعات حاکي از آن است که شمار حملات تروريستي در افغانستان حتي از عراق پيشي گرفته است. فشار سياسي که دولت هاي هند و افغانستان در اثر نشت و هدايت عمليات تروريستي متحمل مي شوند مورد توجه رسانه هاي جهاني قرار مي گيرد اما آن بخش از حملات و عمليات تروريستي که به سمت ايران صورت مي گيرد و به صورت آدم ربايي، حمله به پاسگاه هاي مرزي و ترافيک مواد مخدر نمود مي يابد کمتر در رسانه ها انعکاس مي يابد.

اواخر خرداد سال جاري افراد مسلح ناشناس با حمله به يک پاسگاه مرزي ايران در سراوان 16 مامور انتظامي ايراني را به گروگان گرفتند. گروه تروريستي جندالله به سرپرستي عبدالمالک ريگي مسووليت اين حمله و حملات مشابه ديگري را برعهده گرفت. تروريست ها با گروگان هاي خود به داخل خاک پاکستان فرار کردند و هنوز ردي از آنان پيدا نشده است. گروه تروريستي جندالله بعداً طي چند اعلاميه اعلام کرد گروه هايي از گروگان هاي ايراني را اعدام کرده است. برادر عبدالمالک ريگي مسوول انجام حمله تروريستي ديگري است که يک سال قبل در تاسوکي انجام شد و طي آن 21 نفر از مسوولان منطقه سيستان و بلوچستان ايران را قتل عام کردند. معضل پاکستاني ها فقط به صدور ناامني به کشورهاي همسايه ختم نمي شود؛ بي ثباتي سياسي که اين کشور طي دو سال گذشته با آن مواجه بوده و از درگيري نيروهاي امنيتي در مسجد سرخ طي دو سال گذشته آغاز شد و با ادامه، به ناآرامي سياسي و ترور خانم بوتو منجر شد، تصويري از بي ثباتي و ناامني بنيادين را در صحنه هاي داخلي و خارجي يک کشور ترسيم مي کند. اساساً کشورهايي همچون پاکستان که دوران هايي طولاني از بي ثباتي سياسي را پشت سر مي گذارند، ارتباط ارگانيک نهادهاي سياسي، نظامي و امنيتي آن کشور گسسته شده و عملاً به کشوري مبدل شده که همانند نظام هاي فئودالي اداره مي شود که کنترل هر نهاد سياسي، امنيتي، اقتصادي و سياسي را يک جريان و طيف برعهده دارد و مجموعه کشور فاقد توانايي هماهنگ کردن نهادها با يکديگر است.

نتيجه عيني و عملي همسايگي با چنين کشوري اين است که همسايه شرقي اين کشور با حملاتي همچون حملات تروريستي بمبئي مواجه مي شود، بنياد نظام سياسي کشور شمالي - افغانستان - با بي ثباتي مواجه مي شود و همسايه غربي - ايران - نيز متحمل هزينه هاي سنگيني براي حفظ امنيت مرزها با پاکستان است.

نوع عملياتي که تروريست ها در بمبئي انجام داده اند، حجم عظيم تسليحات و مهماتي که براي قتل عام حدود 200 نفر به کار بردند و تعليماتي که براساس آن آموخته بودند چگونه گروه هاي بزرگ انساني را به قتل برسانند در کنار آشنايي آنان با ابزار و ادوات نسبتاً مدرن همچون موبايل، لپ تاپ و کارت هاي اعتباري بين المللي و هماهنگي قابل توجه همگي حاکي از آن است که تهديدهاي تروريستي که به کشورهاي همسايه پاکستان سرازير مي شود پي درپي جدي تر و خطرناک تر مي شود. چندي پيش دولت پاکستان اعلام کرد در تدارک انحلال بخش ها و دوايري از سازمان اطلاعات و امنيت اين کشور (ISI) است که ارتباط ايدئولوژيک تنگاتنگي با القاعده و طالبان داشته است و عملاً دولت هاي اين کشور کنترلي بر آن دواير نداشتند. اگر حضور يک سازمان اطلاعات و امنيت قدرتمند و پرنفوذ در پاکستان را در کنار دغدغه هاي امنيتي ناشي از کنترل سلاح هاي اتمي اين کشور قرار دهيم به سادگي مي توان به اين نتيجه رسيد که کشور پاکستان واقعاً تهديدي جدي است که ترکش هاي آن ابتدا در افغانستان و سپس در بمبئي مشاهده شده، اما با توجه به ترکيب ناهمگون سياسي در اين کشور بايد در انتظار ترکش هاي جدي تري از سوي اين هويت سياسي بود.

تا چندي پيش کره شمالي از سوي رسانه هاي امريکايي به عنوان خطرناک ترين نقطه کره زمين ناميده مي شد. اما با اوصافي که شمرده شد و اخبار سه روز گذشته بمبئي آيا پاکستان جايگزين چنين عنواني نشده است؟ ادامه ناامني کشورهايي که به لحاظ جغرافيايي حول مرزهاي پاکستان چيده شده اند ممکن است در آينده نظارت تا مداخله سازمان ملل را ضروري سازد. تهديد حملات تروريستي از يک سو و تهديد سلاح هاي هسته يي که هيچ کس نمي داند چه کسي آنها را کنترل يا از آنها محافظت مي کند معضلي جهاني است نه معضل کشورهاي همسايه پاکستان.

منبع: اعتماد

پربیننده ترین پست همین یک ساعت اخیر

ابعاد جالب سوخو 25 (+عکس)

خبر بعد نظرات کاربران خبر قبل