کد خبر ۷۲۵۷۱۷
تعداد نظرات: ۳۰ نظر
تاریخ انتشار: ۱۲:۵۲ - ۰۹ ارديبهشت ۱۳۹۹ - 28 April 2020
در این نوشته و به بهانۀ سرعت و سهولت پرداخت وام یک میلیون تومانی به سرپرستان خانوارها، سراغ ایده ای در 41 سال پیش رفته ایم که نخست وزیر دولت موقت مطرح کرد و البته اجرایی نشد...

عصر ایران؛ مهرداد خدیر- پرداخت وام یک میلیون تومانی به قریب 17 میلیون ایرانی سرپرست خانوار که یارانۀ نقدی ماهانه نیز دریافت می‌کنند از اتفاقات قابل‌توجه این روزها و از نظر سرعت و وسعت (و نه قدرت خرید و ارزش اقتصادی آن) کم‌سابقه یا بی‌سابقه است.

هر چند عدد یک میلیون تومان، برای قدرت خرید، عدد بزرگی نیست (حدود نیمی از حداقل دستمزد مصوب ماهانه ) اما اگر به کاری نمی‌آمد پیامک نمی‌فرستادیم تا دریافت کنیم و با خودمان باید روراست باشیم!

نشانۀ دیگر، تجمع در مقابل دفترهای پیش‌خوان دولت برای خرید سیم‌کارت تلفن همراه بود چون سیم کارت باید به نام خود شخص باشد.

بر اساس آنچه اعلام شده این وام، مطابق اعلام رسمی و نه مشاهدات و مسموعات نویسنده به اکثر قریب به اتفاق سرپرستان خانوار، پرداخت شده مگر آن که مشکلی در حساب بانکی یا ارسال پیامک، داشته باشند.

با عدد 17 میلیون و حتی یک میلیون کمتر مثلا 16 میلیون نفر البته عدد 16 هزار میلیارد تومان به دست می آید و این دیگر عدد بزرگی است.

از «وام شرافتی» بازرگان تا «وام کرونایی» روحانی

غرض از این گفتار اما این نیست که بگوییم یک میلیون تومان کم است یا مجموع آن و 16 هزار یا 17 هزار میلیارد تومان زیاد است ضمن آن که تعداد قطعی را نیز نمی‌دانیم و تنها بر اساس آمار بانک مرکزی و دستور به بانک‌های عامل این اعداد را نقل می‌کنیم.

در این نوشته برآنم که به دو نکتۀ دیگر اشاره کنم:

اول این که اگر برپایۀ بازپرداخت و تقسیط از طریق یارانۀ نقدی نبود امکان پرداختی چنین آسان و سریع و فراگیر نبود.

چرا که بانک‌ها در هر پرداخت تسهیلات، دغدغۀ دریافت دارند. کار به جایی رسیده که حتی بانک مسکن که سند ملک را در رهن خود دارد نیز گاه ضامن دریافت می‌کند. حساب یارانۀ نقدی اما این امکان را با دقت و فراگیری فراهم آورده است.

از این نظر می‌توان گفت حتی جدی ترین منتقدان پرداخت یارانۀ نقدی نیز نمی‌توانند این قابلیت را انکار کنند و اکنون دولت برای اولین بار در تاریخ ایران اطلاعات حساب خانوارها را در اختیار دارد و بعدها چنانچه موانع رفع شود، چه بسا امکان ارایۀ تسهیلات بیشتر نیز فراهم باشد.

نکتۀ دوم اما یک یادآوری تاریخی است. درست 41 سال قبل و در چنین روزهایی و دو سه ماه بعد از پیروزی انقلاب مهندس بازرگان نخست وزیر دولت موقت در پیام تلویزیونی خود به مردم ایران، مهم ترین مشکل را بیکاری و تعطیلی و بلاتکلیفی بنگاه‌های اقتصادی و مشکلات معیشتی کارکنان آنها ذکر کرد و راهکارهای دولت را این گونه اعلام کرد:از «وام شرافتی» بازرگان تا «وام کرونایی» روحانی

اول این که به صاحبان بنگاه‌ها یک میلیارد تومان دولت کمک کند. بله، تنها یک میلیارد تومان. در نظر داشته باشیم که درآن زمان حداقل حقوق کارمندان 5 و حداکثر 20 هزار تومان بود و قیمت یک مترمربع آپارتمان در امیرآباد یا یوسف آباد تهران 4 تا 5 هزار تومان و حجم نقدینگی مانند امروز نبود که سر به 220 هزار میلیارد تومان می زند. درواقع آن یک میلیارد تومان را باید به نسبت حجم نقدینگی آن زمان یا قیمت ارز سنجید و با این حال بازرگان گفت: «دولت، فقیر و بیچاره است و بیش از این نمی تواند کمک کند» که نشان می داد با معیارهای آن روز هم عدد زیادی نبود.

نکتۀ دوم که جالب تر است اما این پیشنهاد بود که صندوقی تشکیل شود و دولت تنها نقش واسط و رابط را در آن ایفا کند و پول آن از اختصاص یک درصد از حقوق کارکنان و کارگران به آن و پرداخت وام به بیکاران تأمین شود. تصور کنید یک درصد حقوق سه یا چهار یا 10 هزار تومانی کارگر و کارمند مگر چقدر می‌شده که بتوان با آن به متقاضیان وام داد؟!

در همان پیام تلویزیونی (اوایل اردیبهشت 58) مهندس بازرگان می گوید برای این وام ها هیچ ضمانتی دریافت نمی شود و تضمین آن شرافت وام گیرندگان است و به خاطر همین عنوان طرح را «وام شرافتی» گذاشته ایم.

باری، وام شرافتی مهندس بازرگان اجرایی نشد؛ چرا که نحوۀ بازپرداخت و تضمین وام مشخص نبود همچنین پرداخت یک درصد از حقوق هم چون داوطلبانه بود، قابل برنامه ریزی نبود که چه تعداد از حقوق بگیران داوطلب می شوند و صندوق، چقدر موجودی پیدا می کند.

چند ماه بعد و پس از دولت موقت و در دولت شورای انقلاب البته وام مسکن 300 هزار تومانی در دوره کوتاهی که ابوالحسن بنی‌صدر وزیر اقتصاد شد جامۀ واقعیت پوشید و آن قدر موفق از کار درآمد که آن را به حساب کار تبلیغاتی او برای ریاست جمهوری گذاشتند. (بخشودگی بهره ها هم البته بود)

موفق و کاربردی از این حیث که چنانچه متقاضی 30 هزار تومان سپرده می‌گذاشت، می‌توانست 300 هزار تومان تسهیلات بگیرد و به سرعت و سهولت، خانه بخرد. در حالی که قیمت آپارتمان در مناطقی چون ونک و گاندی متری 5تا 6 هزار تومان و جاهای دیگر 4 تا 4هزار و 500 تومان بود و به راحتی 80 درصد یا نصف قیمت یک خانه را تأمین می‌کرد ولی در این فقره هم چون سند در رهن بانک بود نگرانی از پرداخت اقساط نبود.

وام یک میلیونی کرونایی اما، اندک زمانی بعد از تصویب در ستاد ملی مدیریت کرونا، در حساب سرپرستان خانوار واریز شد و به بقیۀ مشمولان هم قاعدتا باید پرداخت شود (و امیدوارم واقعا همۀ مشمولان دریافت کرده باشند و با حجمی از نظرها رو به رو نشویم که اعلام کنند با آن که یارانه می گیرند و پیامک فرستاده و سیم کارت به نام خودشان است، دریافت نکرده اند!)

راز سرعت پرداخت این وام، آن هم در روزگار عسرت تحریم و کرونا و نفت، شاید آسوده خاطر بودن بانک ها از مکانیسم بازپرداخت اقساط باشد چرا که بدون نیاز به ضمانت خاصی از همان حساب یارانه کم می کنند.

ارسال به تلگرام
برچسب ها: وام , مهرداد خدیر
ارسال به دوستان
انتشار یافته: ۳۰
در انتظار بررسی: ۴۸
غیر قابل انتشار: ۰
ناشناس
United Kingdom
۱۳:۰۵ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
12
133
این ملت که شما میبینی صف میکشن واسه سیم کارت واسه این نیس که یک میلیون به کارشون میاد. واسه اینه که ایرانیا ماشالله عادت دارن هرجا بتونن چیزی بگیرن میرن میگیرن. اصلا مهم نیس به کارشون بیاد یا نه. از صف سبد کالا گرفته یا توزیع مرغ که حتی کشته هم داد. دیگه شما توی محرم ببین. طرف با ماشین میلیاردی میاد توی صف بقیه رو هل میده که دوتا غذا بتونه بگیره. متاسفانه ایرانی جماعت رو عاشق صف بار آوردن. شما فقط یه صف درست کن ولی به ملت یه چیز به درد نخور بده. دو دقیقه نشده میبینی صد نفر توی صف واستادن
پاسخ ها
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۱۳:۵۳- ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
چون این تفکر جاری هست: یک مو از خرس کندن غنیمت است
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۱۴:۰۶- ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
احسنت.نظر کارشناسی درستی است.طرف میگه مفت باشه کوفت باشه.من معتقدم ایرانی رافقط عاشق صف نکردند بلکه گداپرور کردند
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۱۴:۵۴- ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
کارواش بودم. یک آقایی کنار من ایستاده بود تا ماشین لندکروزش را بشورن. موبایلش زنگ اس ام اس خورد. نگاه کرد. با خوشحالی گفت یارانه ام را ریختند. خوب پول کارواش دراومد!!!
B
| Iran, Islamic Republic of |
۱۸:۵۹- ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
دقیقا ایرانیهارو گداپرور تربیت کردن
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۱۹:۰۲- ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
البته برای تضمین کردن یارانه و عدم حذف یارانه هاست چون در صورت نگرفتن دولت عدم دریافت رو نشانه تمکن مالی ببیند
م
| Iran, Islamic Republic of |
۲۲:۳۵- ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
دلیلش فقط عدم اعتماد به دولت است. مردم میترسند ضرری که در نخریدن طلا سکه ارز مسکن مهر کارت سوخت و ..... کردند باز هم در نگرفتن وام یک میلیونی ببینند. مردم میترسند به اندازه ای قحطی و تورم بشود که مجبور شوند کمک دولتی بگیرند آنوقت این یک میلیون و سیم کارت و ... بدردشان میخورد.
م
| Iran, Islamic Republic of |
۲۲:۳۸- ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
یادم رفت بگم یا مثل نخریدن ماشین پراید. من خودم ÷راید نخریدم که یه ماشین درست و حسابی میخرم بعد همون ÷راید را هم نتونستم
لذا مردم از ناکارامدی دولت میترسند.
خیلی ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۳:۰۶ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
4
63
ما رو با این همه پول تنها نذار
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۳:۲۸ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
11
40
بازم آقا محمود با اون یارانه نیمه جانش،
حقوق (همه) کادر درمان بیمارستانها با افزایش حدود 25 درصدی همراه بوده که از محل تامین یک میلیارد دلار صندوق توسعه انجام شده!این بدور از همبستگی ملی است ... امثال می بایست حقوق کلیه کارمندان و ... افزایش نمی یافت و در عوض به روزمزد بگیران و صنوفی که از اپیدمی کرونا متضرر شدند کمک می شد...
سئوال: چرا قرص های اهدایی ژاپن به ایران در بیمارستانها یافت نمی شود ولی در بازار آزاد وجود دارد؟
و چرا پلیس و دادستانی اوایل اپیدمی کرونا اغلام کردند 6میلیون ماسک اهتکار شده پس از توقیف به وزارت بهداشت دادند ولی وزارت بهداشت فقط یک میلیون را تایید کرد؟و چرا در گمرک ماسک ها صادر می شدند؟...
هادی هادی
Iran, Islamic Republic of
۱۳:۴۵ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
4
7
D:
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۴:۰۸ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
0
23
حکایت سهام 2 میلیونی شستا و الان یه چیز دیگست!!!! به هر شماره ملی فقط یکی میدن!!!، مردم هم ریختن صف کشیدن. حالا یارو اصلا نمیدونه این به چه درد میخوره؟، کی میتونه اگر خواست بفروشه؟ داستان چیه؟ پول جمع میکنن آقا... نداره دولت... اگر هم بده با سود ازت پس میگیره.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۴:۲۶ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
3
38
یک میلیون ببرتو فروشگاه ببین چقدر میتونی باهاش خرید کنی
انقدر مردم بدبخت و بی بضاعت شدن که تو صف میایستن میگند بگذار یک میلیون امروز بگیریم ولی نمیدونند به کدام دردشون بزنند
مهرنازافرازریگی
Iran, Islamic Republic of
۱۴:۴۸ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
1
29
زن سرپرست خانوارهستم قبل ۳۱یکم شمارملی رابه ۶۳۶۹ ارسال کردم ولی برامن یک میلیون واریزنشده تاامروزکه 9اردیبهشت است هنوزخبری نیست حساب بانک ملی است مسیولین‌ چراجواب نمیدهید؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟چکارکنم تورمضان
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۴:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
0
12
سیستم اطلاعاتی دولت ضعیفه.
آدمهایی را می شناسم که واقعا نیازمند کمک و یارانه اند ولی نه موبایل دارن و نه میدونن که به کجا باید مراجعه کنن تا ثبت نام کنند.
از طرف دیگه آدمهایی را می شناسم که وضعشون خدا را شکر خیلی خوبه ولی بیشرمانه یارانه میگیرن !!!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۵:۴۶ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
0
6
پول یارانه سرپرست خانوار را به کدام حساب واریز میکردند؟؟؟ خوب یکمیلیون تومان رو هم به همون حساب واریز میکردند... مگه مشکلی پیش میامد؟؟؟ مگر کسی میگفت که چرا بجساب من پول واریز کردید؟؟ چرا یک کار ساده رو اینقدر میپیچونند؟؟؟
امید
Canada
۱۵:۴۸ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
1
5
آقای خدیر از شما انتظار بیشتری داشتیم.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۷:۳۹ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
1
1
عالی بود داشتن آمار و اطلاعات درست بسیار خوب است
ناشناس
France
۱۷:۴۹ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
0
7
کاری به وام مبلغش یا روش پرداخت ندارم فقط دارم فکر می کنم اون موقع یک کارمند با حداقل حقوق ماهانه می تونسته یه جای خوب شهر یک متر مسکن بخره. الان باید حقوق یک سالش را بده.
Viva Iran
Belgium
۱۷:۵۲ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
1
3
قیمت ملک سمت شرق بزرگراه داریوش(رسالت) بطرف تهرانپارس در حدود متری 800 تا 1200 تومن بود. البته اونموقع اونطرفها بیشتر جاها خاکی بود و کوچه آسفالت شده کم بود.حقوق کارگر هم روزی پنجاه تا تک تومنی و حقوق سرکارگر هم روزی هفتادوپنج تومن بود.کسیکه به پدرم صدوبیست متر زمین فروخت(آقای جعفریان فکر کنم اسمش بود) می گفت بیا هزار متر زمین بهت بدم پولشو قسطی پنجساله پس بده. البته چون پدرم خدابیامرز همیشه اعتقاد داشت نباید طمع کرد و باید قانع بود قبول نکرد. الان می بینم متری خداد تومن می شد. البته این قضیه مال دوسال قبل از انقلاب بود.
ناشناس
United States
۱۸:۴۳ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
1
4
وام شرافتی مرحوم بازرگان در بعضی از شهرستانها در آن زمان اجرایی شد و به طبقه جوانان معروف به دیپلم بیکار نفری هزار تومان پرداخت شد ولی تضمینی جهت استرداد اقساط آن گرفته نشد و تنها ضمانت آن وام شرف وام گیرنده بود .
حمید-گرگان
Iran, Islamic Republic of
۱۸:۵۹ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
0
10
زلیخا مرد از این حسرت که یوسف گشت زندانی=چرا عاقل کند کاری که باز آرد پشیمانی !!خود کرده را تدبیر نیست
نا شناس
Iran, Islamic Republic of
۲۰:۲۰ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
0
9
با سلام.استاد دو تا نکته را یاد آوری می کنم.اول اینکه این وام هر گز نباید به همه داده میشد مثلا قشر کارمند هیچ تاثیری منفی از این بیماری از نظر مالی ندیده است در عوض اونهای که شغل آزاد دارند کارگران ساختمان،رانندگان،دستفروشان،کمیته امداد،بهزیستی...و از ای قبیل افراد که کلا نابود شدند باید سه چهار برابر این مبلغ حمایت می شدند اما با تدبیر این دولت بی تدبیر این کمک جوری تقسیم شد که اثر خودش را از دست داد . مطلب دوم اینکه من از شما سردبیر محترم تقا ضا دارم درد واقعی مردم را به صراحت اعلام کنید،الان بعد از عید اقلام اساسی نزدیک به دو برابر افزایش قیمت داشته ،واقعا من سوالم این است آیا ما مردم اصلا کسی را در این مملکت داریم؟ که به درد ما قشر ضعیف،این گرانی ها ،بی عدالتی ها رسیدگی کند.تقاضای بنده این است که مشکلات واقعی مردم مطرح شود
چکو
Iran, Islamic Republic of
۲۱:۱۸ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
0
6
اصطلاح وام شرافتی پیش ازدوره بازرگان به وامهای دانشجویی اواخر دهه 40 و50دانشگاهها اطلاق میشدوتقریبا همه دانشجویان هم ازان استفاده کردندوبعدهاهم کسی پیگیربازپرداخت ان نشد.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۲۱:۲۰ - ۱۳۹۹/۰۲/۰۹
1
9
قطعا آن یک ملیون دردی از درد اکثر درخواست کنندگان را دوا نخواهد کرد. منتهی اگر دولت صدهزار تومن هم وام میداد ملت صف میکشیدند. مفت باشه.... باشه.
ناشناس
Germany
۰۰:۱۹ - ۱۳۹۹/۰۲/۱۰
1
33
شاید در زمان بازرگان "شرافت" هنوز معنی داشت.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۲:۱۲ - ۱۳۹۹/۰۲/۱۰
1
10
فقط می دونم که خیلی بدبختیم
جهان
Iran, Islamic Republic of
۰۷:۵۸ - ۱۳۹۹/۰۲/۱۰
4
11
سلام
در جواب ناشناس 00:19
مردم ایران همیشه شرافتمند بوده و هستند این فقر است که گاهی در رفتار و کردار آدمیان تاثیر منفی می گذارد شما اگر تاریخ همین صد و پنجاه ساله اخیر را مطالعه کرده باشید خواهید دید که این دولتها یا عمال بیگانه در دولتها بوده اند که موجب پیدایش فقر و قحطی شده اند. مراجعه به کتاب هایی که برای دوران قاجار نوشته اند ( برای مثال : کتاب امیر کبیر و ایران اثر فریدون آدمیت ، کتاب امیرکبیر اثر حسین مکی و ... )کفایت میکند تا دریابید که مردم ایران همواره شریف و نجیب بود اند اما این نوکران بیگانه پرست بوده اند که خود در عیش و نوش بوده اما رعیت را در فقر و فاقه رها میکرده اند و امروز نیز این چنین است.
مردم ایران همیشه ی تاریخ شرافتمند، نجیب و البته دلیر بوده و هستند.
به صحبت های همین چند روز اخیر اردشیر زاهدی توجه کنید خواهید دید که اکثر ایرانیان با هر دین و مسلک و مرام چنان می اندیشند که اردشیر زاهدی فرزند فضل الله زاهدی مجری کودتای 32و داماد آخرین شاه ایران.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۰۶ - ۱۳۹۹/۰۲/۱۰
2
6
چیزی که هیچکس بهش دقت نکرده این است که الان این یک میلیون تومان تقریبا پرداخت دو سال یارانه به صورت یکجا است. یعنی کسانی که قبلا یارانه را خرد خرد می گرفتند الان یکجا دریافت کردند و تا دو سال آینده دیگه یارانه ماهیانه نخواهند گرفت. کسی هم نمی تواند اعتراضی کند چون اتفاقا منت سرش می گذارند که بد کردیم جلو جلو بهتون دادیم. به این صورت اگر به هر دلیلی بخواهند یارانه ر ابردارند صدای اعتراض کمتری بلند می شود چون دیگر عادت شده است. وانگهی این پول از محل صندوق توسعه ملی تامین شده است ولی یارانه از محل بودجه جاری سالیانه کشور. بنابراین دولت به صورت غیر مستقیم و پنهان با این کار کسری بودجه سال 99 را پیشاپیش جبران کرده (البته این انتقاد نیست بلکه کار هنرمندانه ای از نظر اقتصاد کلان کردند. اما وقتی پول تموم بشه اگر مردم مدیریت نکنند در گرفتاری بیشتری فرو می روند)
الی
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۱۲ - ۱۳۹۹/۰۲/۱۰
0
3
سلام من از ثبت نام سال۹۳جاموندیم چیکار کنیم به خدا خانه اجاره ای هستم و شوهرم بیکارهست واقعااحتیاج داریم توروخدارسیدگی اگر خدایی هست جواب من وبدین شماره کارت ملی شوهرم۴۴۳۰۶۲۹۵۹۵هست هرجامیریم جواب نمیدن حتی وام ۱میلیونی هم ندادن حتی معیشتی هم ندادن این انصافه رسیدگی کنید توروخداخدامن که راضی نیستم به ناحق یارانه من رونمیدین
پربازدید ها
تورهای لحظه آخری
علم و فناوری