فیلم بیشتر »»
کد خبر ۸۰۶۳۷۸
تاریخ انتشار: ۰۹:۴۶ - ۱۳-۰۷-۱۴۰۰
کد ۸۰۶۳۷۸
انتشار: ۰۹:۴۶ - ۱۳-۰۷-۱۴۰۰

ایران بهشت لاف‌زن‌ها

عصر ایران
جامعه‌ی ایران با ابهام‌پذیری بالا بهشت لازف‌زن‌هاست؛ کسانی که هر روز یک ادّعای جدید دارند و یک وعده‌ی اجراناشدنی می‌دهند.
عصر ایران ؛ مهراب صادق‌نیا*
 
یکی از بارزترین خلقیات ما ایرانی‌ها این است که ابهام آزارمان نمی‌دهد و در مواجهه با آن بردباری زیادی داریم. پذیرش ابهام آن‌گونه که هافستد (Hofstede) معنا می‌کند عبارت است از " توان و شکیبایی افراد یک جامعه در برابر احساس ترس و تهدید در موقعیتهای غیرقطعی، مبهم، و نامعلوم."
 
از نگاه او در کشورهایی که در اجتناب از ابهام نمره‌ی بالایی دارند و به آسانی به موقعیّت‌های غیرقطعی تن نمی‌دهند، برداشت‌های کاملا رسمی از پدیده‌های فرهنگی و اجتماعی بیشتر پذیرفته می‌شود؛ 
 
اما در نقطه‌ی مقابل، در جوامعی که دارای نرخ پائینی در پرهیز از عدم اطمینان هستند، و تحمل وجود ابهام و زندگی در شرایط نامطمئن را دارند، برداشت‌های غیررسمی از پدیده‌های فرهنگی و اجتماعی شانس جولان و رشد دارد. 
 
همچینین در جوامعی که امتیاز بالا در اجتناب از ابهام دارند، یک رویکرد وظیفه‌محور و قانون‌گرایانه به روابط شهروندان حاکم است، در حالی‌که در جوامعی که نمره‌ی پائین‌تری در پرهیز از ابهام دارند، رویکرد رابطه محور و عاطفی بر این روابط حکومت می‌کند. 
 
در جامعه‌هایی مثل ایران، که به سادگی با ابهام کنار می‌آیند، رغبت چندانی برای ارزیابی نظریه‌ها و مدّعاها وجود ندارد و مردم حوصله‌ی چندانی برای سنجش آن‌چه می‌شنوند و آن‌چه با آن مواجه می‌شوند را ندارند. 
 
این جوامع ابهام را به مثابه یک واقعیت که باید با آن کنار بیایند پذیرفته‌اند. آن‌ها سخنان مبهم مسئولان خود را می‌شنوند، وعده‌های نامطمئن آن‌ها را گوش می‌دهند و به سادگی از کنار آن‌ها می‌گذرند و برای‌شان سؤال پیش نمی‌آید که این وعده‌ها چگونه و با چه فرآیندی ممکن است محقق شوند. خوانش‌های سراسر ابهام از دین و تعالیم مذهبی را در رسانه‌های رسمی و غیررسمی می‌شنوند، و در برابر این سخنان نامطمئن آشفته نمی‌شوند. 
 
این همه کرامت برای این و آن گزارش داده می‌شود ولی کسی از ابهام موجود در این گزارش‌ها خم به ابرو نمی‌آورد و نمی‌پرسد که چطور؟ و یا فلان سخنرانِ رسمی در رسانه‌ی ملّی می‌گوید احتمالاً امام زمان خودش ویروس کرونا را درست کرده است تا شیعیان را امتحان کند و ببیند کی در این شرایط، از ترس بیماری در پیاده روی اربعین شرکت می‌کند، و مجری تلویزیون به همراه بینندگان از این همه بی‌اطمینانی گزیده نمی‌شوند. 
 
جامعه‌ی ایران با این ابهام‌پذیری بالا بهشت لازف‌زن‌هاست؛ کسانی که هر روز یک ادّعای جدید دارند و یک وعده‌ی اجراناشدنی می‌دهند.

*استاد دانشگاه مرکز مطالعات ادیان
ارسال به دوستان
اینشتین در حال سخنرانی درباره نظریه نسبیت؛ ۱۰۴ سال پیش (عکس) چگونه خون دماغ را بند بیاوریم؟ منظرۀ یکی از خیابان‌های تهران در دوران ناصرالدین شاه مصرف سوخت خودروهای فرمول یک چقدر است؟ محبوب‌ترین کشورهای اتحادیه اروپا برای گردشگران در سال ۲۰۲۵ (+ اینفوگرافیک) منظرۀ اداره تلگراف بوشهر در دوران حکومت قاجار سنای آمریکا طرح محدودسازی اختیارات جنگی ترامپ علیه ایران را تصویب کرد پژوهش جدید: محل زندگی شما می‌تواند بر سرعت پیرشدنتان تأثیر بگذارد چه کسی کامپیوتر را اختراع کرد؟(+عکس) یک تجربه جالب : جزیره «ایگ» در اسکاتلند چگونه به یک الگوی جهانی تبدیل شد؟ ادعای گروسی: تضمین راستی‌آزمایی فعالیت‌ها و تأسیسات هسته‌ای ایران توسط آژانس باید ادامه یابد خودکشی یک نظامی صهیونیست در ساختمان وزارت جنگ اسرائیل معاون رئیس جمهور: وضعیت اینترنت دمار از روزگار بوم گردی‌ها درآورده بقائی: دشمنی آمریکا با ملت ایران ۷۳ سال است نه ۴۷ سال سخنگوی وزارت خارجه روسیه: ارعاب ایران با بمباران دوباره وحشتناک است