کد خبر ۸۱۴۹۲۰
تعداد نظرات: ۵۸ نظر
تاریخ انتشار: ۱۶:۰۴ - ۰۷ آذر ۱۴۰۰ - 28 November 2021
دغدغۀ فرهنگستان نخست در دورۀ رضاشاه واژه گزینی پارسی در مقابل کلمات عربی بود مثل آمار به جای احصائیه یا بهداشت به جای صحت. دغدغۀ فرهنگستان کنونی اما واژگان انگلیسی است

 عصر ایران؛ مهرداد خدیر- پیشنهاد یا گزینۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای به کار‌گیریِ واژۀ «ویژند» به جای «برند» اسباب استهزا در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی شده است.

  اما چرا واژه‌گزینی باید دست‌مایۀ طنز شود؟ مگر همین واژه‌های «واژه» یا «گزینه» که اکنون رایج‌اند، در فرهنگستان، ساخته نشدند؟

  مهم‌ترین دلیل این است که مردم و نخبگان آن قدرکه از ساختن واژگان پارسی به جای کلمات عربی استقبال می‌کردند و آن را در راستای هویت‌سازی و استقلال و پاس‌داشتِ زبان و فرهنگ ایران می‌دانستند، از واژگان پارسی به جای فرنگی و مشخصا انگلیسی استقبال نمی‌کنند یا آنها را نامأنوس یا بی‌فایده می‌دانند.

  به عبارت دیگر از دغدغۀ فرهنگستان اول برای جای‌گزینی واژگانی چون بلدیه، عدلیه و نظمیه و استفاده از شهرداری، دادگستری و شهربانی به جای آنها استقبال می‌کردند اما با دغدغۀ فرهنگستان کنونی که همت خود را صرف واژگان فرنگی می‌کند و با عربی کاری ندارد هم‌داستان نیستند. از این رو نه «رایانه» به جای «کامپیوتر» جا می‌افتد نه «درون‌گذر» به جای «تونل» و طبعا «ویژند‌» به جای «برند». حال آن که شهرداری، دادگستری و شهربانی به جای بلدیه، عدلیه و نظمیه رایج شدند. با معیار کنونی اگر قرار بود شهربانی جای «پلیس» را بگیرد نیز استقبال نمی‌شد. به زبان روشن‌تر واژگان پارسی به جای عربی آری اما به جای اصطلاحات رایج انگلیسی نه!

  اما چرا برخی برابر‌نهادها مانند «ویژند» به جای «برند» مورد ریشخند قرار می گیرد؟

نگویید «برند»، بگویید «ویژند»؛ چرا از برخی نوواژه‌ها استقبال نمی‌شود؟

1. چنان که اشاره شد هدف از تأسیس فرهنگستان در دورۀ رضاشاه ساخت واژگان پارسی به جای کلمات مصطلح عربی و پیرایش زبان پارسی و افزایش توانش آن بود. حال آن که فرهنگستان کنونی کاری به کلمات عربی ندارد و آنها را آمیخته با فارسی می‌داند و هم و غمِ خود را مصروف واژگان انگلیسی و فرانسوی کرده که برخی بسیار رایج‌اند و از دهان‌ها نمی‌افتند مانند بالگرد به جای هلی‌کوپتر.

  مثال روشن: چرا هواپیما به جای طیاره رایج شد اما بال‌گرد یا چرخ‌ بال به جای هلی‌کوپتر رایج نشده است. این قاعده البته کلی نیست. کما این که در روزگار ما «یارانه» به جای «سوبسید» کاملا جا افتاده اما این هم دلیل ویژه‌ای دارد که اشاره خواهد شد.

2. اگر فرهنگستان اول نبود، به آمار، اندام، انگیزه، بهداشت، دماسنج، دوزیست، زیردریایی، زیر زمینی، گیاه شناسی و پادگان به ترتیب می گفتیم:  احصائیه ، عضوالجسم ، محرک‌بالفعل، حفظ‌الصحه، میزان‌الحراره، ذوحیاتین، تحت‌البحری، تحت‌الارضی، معرفت النباتات و ساخلو

کدام پارسی زبان است که دوست داشته باشد بگوید:« ابوی من عالم بآثار عتیق بود و اخوی او عمر خود در معرفت النباتات صرف کرد.» صد سال پیش نخبگان ما این گونه سخن می گفتند و اکنون می گوییم: « پدرم، باستان شناس بود و برادرش، زندگی خود را برای گیاه شناسی گذاشت.» این کار سترگی است که فرهنگستان انجام داده تا زبان زایش داشته باشد. 

  در همین مورد اشاره شده می بینیم اکنون شکل پارسی کاملا جا افتاده. اما چرا جا افتاده؟ چون به جای کلمات عربی ساخته شده ولی فرهنگستان کنونی به جای فرنگی‌ها می‌سازد آن هم جا‌افتاده‌هایی چون تونل و برند.

3. در گذشته قبل از رواج یک کلمۀ خارجی معادل فارسی ساخته می‌شد و بهترین مثال «ماهواره» است به گونه‌ای که امروز کاملا رایج است و بر این سیاق می‌توان گفت اگرهمان ابتدا به جای «تلویزیون» هم «دورنما» پیشنهاد شده بود جا می‌افتاد. تله به معنی دور و ویزیون یا ویژن هم به معنی نما یا نزدیک به آن. اما این که کامپیوتر رایج شود و بعد بخواهیم از سرزبان‌ها بیندازیم جا نمی‌افتد.

در مواردی مانند «سوبسید» با این که مصطلح بود اما در زبان همگان نبود و تنها متخصصین استفاده می‌کردند در حالی که «یارانه» به دو دلیل جا افتاد: هم استفاده همگانی و هم به کار‌گیری مکرر در رسانه‌ها. به همین کلمۀ «سامانه» نگاه کنید که چقدر خوب جای سیستم نشسته است. هم خوش آواست هم به خاطر سر و کار داشتن همگان آشناست. دربارۀ «پایانه» به جای «ترمینال» اما دیر اقدام شد.

  نقش رسانه‌ها خصوصا صدا و سیما در این امر و در تکرار بسیار مهم و ممتاز است. البته همان قدر که می توانند مثبت باشند جنبۀ منفی هم دارند. مثلا نقش تخریبی آدمی مثل محمد حسین میثاقی که به جای تظاهر به ضربه یا حرکت فریبندۀ بازیکن (مثلا دریبل به جای شوت) می‌گوید «فیک دادن»! او مدام واژگان انگلیسی غیر فاخر را برای آن که ادای فردوسی‌پور را دربیاورد در رسانه‌ای چون تلویزیون بر زبان می‌آورد چنان است که می‌توان یک پایان‌نامه را به نوع گفتار او و آسیب به زبان فارسی اختصاص داد که کم از آلاینده‌های محیط زیست ندارد. برنامه های ورزشی آکنده از واژگانی بیگانه است که به سرعت رایج می شوند. به جای مهار می گویند سیو! به جای بازگشت به بازی کام بک و گزارشگران بر سر استفاده از واژۀ «کلین شیت» مسابقه گذاشته اند! اگر به خاطر هر یک مبلغ قابل توجهی جریمه شوند آنگاه ناگزیر خواهند بود از زبان شسته رفته استفاده کنند. «یک سیو عالی از دروازه بانی که سه بازی کلین شیت کرده»، گزارش گری به زبان فارسی نیست. یاوه سرایی است!

اگر قرار بود اینها سواد باشد دکتر حمید رضا صدر که چیره دست بود در زبان این گونه سخن می گفت و می نوشت اما همین کتاب آخر او را بخوانید تا ببینید لذت می برد از این که برای یک اصطلاح پزشکی معادل «واپاشی» ساخته شده.

4.حضور غلامعلی حداد عادل در رأس فرهنگستان این تصور را ایجاد کرده که این کلمات را او می سازد و رسانه های فارسی زبان مخالف جمهوری اسلامی به خاطر انتسابات خانوادگی و ارتباطات سیاسی او به این انگاره دامن می زنند. حال آن که این نهاد، تخصصی است و از استادان برجسته بهره می برد. هر چند برای نویسندۀ این سطور قابل درک نیست که چرا سال ها یک دکتر حقوق و اکنون یک دکتر فلسفه باید در رأس چنین فرهنگستانی بنشیند؟ در رژیم گذشته رییس جمعیت شیر و خورشید سرخ (دکتر خطیبی) دکتری ادبیات داشت و حالا برای فرهنگستان زبان و ادب پارسی نمی توان از یک دانش آموختۀ زبان و ادبیات فارسی استفاده کرد؟

5. بخشی از ریشخندها به خاطر طنزهایی است که در جامعه جدی گرفته شد. فرهنگستان تکذیب می کند که به جای «پیتزا» ، «کش لقمه» را پیشنهاد داده اما گویا «دراز آویز زینتی» به جای «کراوات» دست پخت آقایان است!

6. این تصور که عده ای بودجه می گیرند و دور هم جمع می شوند تا به جای کلمات جاافتاده واژگان نامأنوس را جا بیندازند نیز از عوامل مهم است.

این یادآوری می‌تواند جالب باشد که فرهنگستان با بودجه و نشست و حق جلسه به جای «اس ام اس»، «پیام کوتاه» را پیشنهاد کرد و جا نیفتاد اما دکتر کزازی با ابتکار شخصی «پیامک» را پیشنهاد کرد و جا افتاد. اگر به بزرگان فرهنگستان برنخورد، گاه واژه ای که امضای دکتر کزازی پای آن باشد مقبول تر و پذیرفتنی تر است تا مصوبۀ فرهنگستان که به ضرب و زور بخشنامه و الزام هم متکی است.

7. هر چند تأکید می شود که دلیل استقبال از واژگان فرهنگستان اول نوعی علاقه به ساخت کلمات تازه به جای عربی های جا خوش کرده در زبان فارسی بود اما در آن روزگار هم کم به سخره نمی گرفتند. آن هم از جانب برخی از بزرگ ترین چهره های اهل فرهنگ:

کلمه‌ای چون «دانشگاه» را دکتر عباس اقبال نمی پسندید و اکنون بهتر ازآن سراغ نداریم.

حسن تقی زاده، واژۀ «واژه» را به سخره می‌گرفت و اکنون کیست که نداند «واژه» به چه معنی است؟

دکتر خسرو فرشید ورد «ارتش» را واژه ای بی ربط می دانست و حالا ارتش برای همه کاملا آشناست و اگر بگویید «قشون» خیلی ها متوجه نمی شوند.

یا جعفر شهری با «پدافند» کنار نمی آمد و امروز آن قدر «پدافند» رایج شده که آرزو می کنیم کاش به جای «مدافع» در فوتبال که معادل «بک» به کار رفت هم می گفتیم پدافند.

یا به یادآوریم که عبدالله مستوفی «دادگستری» را به سخره می گرفت و می گفت مگر می شود به عدلیه گفت دادگستری؟ اکنون اما با «داد» واژگان بسیار ساخته شده است: دادگستری، دادسرا، دادیار، دادنامه، دادگاه، دادخواست، دادرسی یا دادستان.

8. آن قدر مردم گرفتار مشکلات معیشیتی شده اند و احساس نومیدی می کنند که برای اموری از این دست اهمیت قایل نیستند و بعید نیست کسانی زیر این نوشته نظر بگذارند آیا مشکل مملکت این است که بگوییم برند یا ویژند یا اعتراض و ناخرسندی سیاسی و اقتصادی خود را این گونه ابراز کنند. بخشی از مخالفت ها به همین خاطر است. مخالفت می کنند چون به دلیلی دیگر ناراضی‌اند.

9. این باور هم جدی است که واژه را نمی توان به صورت تصنعی ساخت. اگر در رمان و شعر و نثر جاری شود جا می افتد. واژه هایی چون «سُم ضربه» یا «ضرباهنگ» را فرهنگستان نساخته، حاصل ذهن خلاق احمد شاملوست که به زبان پارسی احساس دین می کرد و آن را عاشقانه دوست داشت و تحصیلات آکادمیک هم نداشت. اگر واژگان این گونه ساخته شوند ماندگاری بیشتری دارند.

10. این را هم در نظر داشته باشیم که هر چه واژه پارسی تر باشد نوآموزان مشکل کمتری در نوع نگارش دارند. کودک نوآموز نمی داند «ظلم» را با ظ بنویسد یا «ز» یا «ض» یا «ذ». اما تکلیف او با «ستم» روشن است. دو جور «ت» بیشتر نداریم و تازه پارسی باشد «ت» است.

کوتاه این که هر واژه تازه در آغاز بیگانه می نماید و چه بسا دست مایۀ ریشخند شود اما اگرقرار است جا بیفتد چند موضوع را باید رعایت کنند:

- وجهۀ ادبی فرهنگستان تقویت شود. درست است که آقای حداد پیشینۀ فرهنگی دارد اما صبغۀ سیاسی او آن هم از نوع اقلیت در افکار عمومی می چربد. فرهنگستان اگر با کسانی چون کزازی شناخته شود نزد عموم معتبرتر خواهد بود.

- حساسیت منحصر به واژگان فرنگی نباشد. در قبال واژگان عربی هم مانند فرهنگستان اول واژه سازی کنند. این سخن به معنی باور این قلم به «سره نویسی» نیست. چرا که بسیاری از واژگان عربی با زبان فارسی درآمیخته اند یا تلفظ و معنی آنها تغییر کرده ثانیا سره نویسی ارتباط ما با گذشته را قطع می کند و چه بسا ازعهدۀ خواندن آنها برنیاییم. ثالثا از حکومت ایدیولوژیک نمی‌توان انتظار داشت چنین کند و کلمات عربی به غنای زبان یاری می‌رساند اما نه در این حجم.

- واژه بر اثر تکرار جا می افتد. چرا «کارگردان» جا افتاد و «تارگردان» نه؟ اتفاقا نسبت تار با سایت روشن‌تر است تا کار با سینما. اولی تکرار شد و دومی اما نه. در رسانه ها اگر افراد نخبه سخن بگویند این اتفاق می‌افتد. ما را بگو که از حرف زدن فردوسی‌پور و استفاده زیاد از کلمات انگلیسی انتقاد می‌کردیم و حالا گیر سخن گفتن لمپنی و کوچه خیابانی مدعی جانشینی او شده‌ایم.

- در رژیم گذشته تا قبل از هویدا مقامات به درست حرف زدن و نوشتن فارسی اهمیت می‌دادند. هویدا اما آن قدر که فرانسه می دانست فارسی نمی‌دانست. بعد انقلاب هم به مرور این توجه کم شده و کار به جایی رسیده که طرز حرف زدن بعضی دست در کاران دست‌مایه طنز شده است.

  اگر می‌خواهیم زبان پویا باشد بگذاریم نویسندگان بنویسند، شاعران بسرایند، آواز‌خوانان بخوانند و اهل فرهنگ خارج از دستور و کلیشه کار کنند. آن گاه به جای «برند» هم واژه‌ای دیگر به کار می‌رفت بی نیاز به مصوبۀ فرهنگستان. به لحاظ فنی هم فرهنگستان باید خود را از بند واژه‌سازی با پیش‌وند و پس‌وند رها کند و ذوق و ابتکار بیشتری به خرج دهد. مثلا دوستی پیشنهاد کرده تا وی ای آر بیش از این به کار نرفته معادل سرراستی برای آن بسازیم. کمک داور ویدیویی سه کلمه است. او می‌گفت: «ویدا» چه اشکالی دارد؟ «وی» آن یادآور ویدیو و «دا» هم داور. به همین سادگی!

ارسال به دوستان
انتشار یافته: ۵۸
در انتظار بررسی: ۵۴
غیر قابل انتشار: ۰
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۶:۲۰ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
12
9
ستم سه جور س ث‌ ص
دو جور ت ط
عصر ایران س در فارسی بیشتر با همین س دندانه دار است
رضا از اورمیه
Iran, Islamic Republic of
۱۶:۲۳ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
33
47
یکی از دلایل اصلی جا نیافتادن واژه های فارسی همانا تخریب زبان های دیگر ایران به نفع زبان فارسی هست
پاسخ ها
حسن از زنجان
| Iran, Islamic Republic of |
۲۰:۰۸- ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
قصد داشتم در همین زمینه نظر دهم لکن شما زحمتم را تقلیل دادید
ناشناس
United Kingdom
۱۶:۲۵ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
9
44
آفرین، مقاله خوبی بود!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۶:۲۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
9
35
یادش بخیر در دانشگاه یکی از اساتید گفت معادل فارسی : از نقطه ای خطی بر یک داره مماس می کنیم

می شود

از ریزه ای دارزه ای بر یک گردی میمالانیم


خداییش همه بچه ها سرخ شدیدم از خجالت

دانشجو هم دانشجوی خجالتی قدیم
جلال
Iran, Islamic Republic of
۱۶:۲۹ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
70
26
بیچاره میثاقی، درست است اشتباه زیاد دارد ولی برای غصب جای فردوسی پور لشکرکشی که نکرده است فردوسی پور را جناب فروغی اخراج کرد نه میثاقی. بارها همینجا از نویسنده محترم مقاله دیدم و خواندم که این مجری جوان را در حد اشغالگر و لمپن جا زده. داداش دق دل ات را داری سر کی خالی می کنی؟
پاسخ ها
مهدی
| Iran, Islamic Republic of |
۲۲:۳۷- ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
مشکل از میثاقیه که قبول کرده بیاد جای عادل
خداییش یه هفته بود و یه دوشنبه و یه نودش ولی این چی شد...
مردم با عادل خاطره دارند ولی آیا می تونند با میثاقی خاطره سازی کنند.
علی
| Iran, Islamic Republic of |
۰۹:۳۹- ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
قصدم از این نوشتار دفاع از میثاقی نیست اگرچه او کارش خیلی خیلی اشکال داره ولی انقد عادل عادل نکنید ...بیست سال برنامه نود که خیلی اشکال داشت و بیطرف نبود رو اجرا کرده . اگه برنامه سال اولش رو تماشا کنید می بینید که پر از اشکاله . بازیکنا رو با پیشکسوتا و بزرگا درگیر می کرد و....ضمن اینکه به نفع یک تیم خاص آمارسازی می کرد البته با کمک دارو دسته اش .
حامد س
| Iran, Islamic Republic of |
۱۰:۲۱- ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
حالا شما اینو گفتی، تعداد تایید و عدم تاییدی که دریافت میکنی ثابت میکنه چقدر داری درست میگی
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۶:۵۹ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
6
46
جناب آقای خدیر عزیز
بسیار لذت بردم از مقاله پردانش، وزین و نقد عادلانه تون. سایه تون مستدام
ناشناس
Germany
۱۷:۰۵ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
5
18
از استاد کزازی گفته شد. من چند گاهی است از این پیوند برای پیدا کردن برابرهای واژه ها بهره می برم و بسیار سودمند بوده. گفتم اینجا به اشتراک (انبازش) بگذارم.

https://taravat-bahar.org/barabaryab/barabaryab.php
پاسخ ها
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۰۸:۳۵- ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
عالی بود. سپاسگزارم.
ناشناس
Finland
۱۷:۲۳ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
4
26
خواهشا از مردم بخواهید واژه‌های نو بسازند. خواهید دید چطور در مدت کوتاهی واژه‌های بسیار زیبا و جالبی خواهند ساخت‌
پاسخ ها
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۲۰:۲۵- ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
خودت راری غلط خرف میزنی

کلمه خواهشا غلط هست جناب !
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۷:۳۷ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
19
50
یک نکته دیگر را هم اضافه کنید: نمی شود زبان های مادری بیش از نیمی از جمعیت ایران را از بین برد و انتظار داشت همانها از زبان شما پاسداری کنند. اصل مطلب این است که هویت ایرانی را نباید بر پایه زبان یکی از اقوام این سرزمین تعریف کرد، حتی ایران امروز را نباید ایران تاریخی یا ایران فرهنگی پنداشت، باید تعریف مدرنی از کنار هم بودن مردم این جغرافیا ارائه کرد یا قید آن را زد.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۷:۴۱ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
3
32
نکته پایانی، اگر هر کس سر جای خودش باشد مشکلی باقی نمی ماند.
ناشناس
United States
۱۷:۴۶ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
6
24
ویژند چه نوشتار و گویش نامانوس کجای آن فارسی است که جای برند را بگیرد
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۸:۰۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
33
21
ویژند کلمه ی روان و خیلی هم زیباست. چرا باید مورد ریشخند قرار بگیره؟
ناشناس
Germany
۱۸:۰۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
2
11
مرحوم صادق هدایت هم (قبلا یکبار نوشتم)با واژه های ساخته شده توسط فرهنگستان انزمان مشکل داشت گرچه همان واژه ها اکنون سالهاست که جا افتاده اند.من فکر میکنم دلیلش اینست که چون فرهنگستان همپایه تکنولوژی جلو نرفت و جلونمی رود از واژه هایش ایراد میگیرند وجا نمی افتند
amir
United States
۱۸:۱۰ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
2
6
چی بگم هم جالب بود و هم عمومی نبود هم بود
ناشناس
Germany
۱۸:۱۱ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
0
8
در زبان فرانسه واژه اوردیناتور بجای کامپیوتر بکارمیرود وبا کامپیوتر زیاد مانوس نیستند گرچه آنرا می فهمند.چون سازندگان واژه ها درآنکشور همپایه علوم جلورفتند.
ناشناس
Germany
۱۸:۱۵ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
0
8
یک دلیلش هم میتواند این باشد که کلمه باید در دهان ایرانیها به اصطلاح خوب بچرخد مثلا شما هر چه هم بگویی کالاشنیکف kalashnikov می گویند کلاشینکف klashinkovپس واژه همینطوری غلط به زندگی در میان ایرانیهاادامه میدهد
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۸:۲۲ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
5
14
بسیار عالی!!!
به درستی به همه دلیلها اشاره شده است
ناشناس
Germany
۱۸:۲۲ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
1
8
یک کلمه هم یادم آمد : معقول و منقول به جای الهیات !دانشکده الهیات فعلی(قبلترها در میدان بهارستان وبعدتردر خیابان روزولت)نامش دانشکده معقول و منقول بود !
ناشناس
Germany
۱۸:۲۳ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
0
10
وزارت بهداشت هم اداره صحیه نام داشت!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۸:۴۲ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
8
16
برخی واژه ها ی انگلیسی که در فرهنگ ما جا افتاده تنها مربوط به کشور ما نیست این واژه ها در فرهنگ تمام ملل رسوخ کرده چرا که بین المللی هستن. و به واسطه کاربرد شون وارد فرهنگ ملل شدن مثل رادیو(البته نه رادیان و تلویزان ) که تمام ملل از همین واژه و یا مشتقات اون استفاده میکنن مثل رادیوگرافی رادیو لوژی . اما واژه های عربی نه مربوط به فرهنگ ما میشه و نه مربوط به دنیا . حتی خود عربها هم از کلی واژه ی انگلیسی که مربوط به هیچ وسیله ای هم نمیشه استفاده میکنن. مثل واژه ی ترکیبی براوو علیکم. ویا پروگرام ویا واژه ها ی دیگه که الان حضور ذهن ندارم که خوشبختانه ما از این کلمات استفاده نمیکنیم.. پیتزا یه کلمه ی ایتالیائیه اما همه ی دنیا به این غذا میگن پیتزا چون اصالتا ایتالیائیه. و هیچ کشوری سعی نمیکنه کلمه جانشین براش پیدا کنه و کلمه ی مسخره ی کش لقمه رو بجاش بذاره. ویا همه دنیافلافل رو با همین اسم بکار میبرن با اینکه کلمه ش عربیه. بنا براین مهمترین کار اینه که واژه های عربی رو از فرهنگ غنی کشورمون پاک کنیم و با دنیا در کاربرد واژه های بین المللی نه صرفا انگلیسی هماهنگ باشیم.
ناشناس
Netherlands
۱۸:۵۷ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
0
6
بدترین اشکال فرهنگستان که در بسیاری از واژگان اتفاق افتاده این است که بزرگواران می‌گذارند واژه بیگانه که آمد مدتی هم خوب جا بیافتد بعد یادشان می‌آید که معادل بسازند.
امیرحسین
Iran, Islamic Republic of
۱۹:۱۵ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
17
11
بیشتر به تسویه حساب قومی زبانی و ضدعربی شبیه بود تا مقاله ای مفید
علی
Iran, Islamic Republic of
۱۹:۱۹ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
2
3
جناب خطیر بسیار جالب بود.
کاش عزیزان فقط بزبان های لاتین توجه نکنند.
بسیار زبانها مخصوصا زبان روی کلمات غربی
که در چند سال اخیر خیلی باب شده عنایت
فرمایند.
ناشناس
Norway
۱۹:۲۵ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
2
3
من معتقدم وسیله ساخت هر جا هست باید به احترام مخترع نامی که او گذاشته را انتخاب کرد ولی مواردی مثل برند و سوبسید باید معادل سازی شود
مثل رادیو و تلفن و سوبسید و ...
احسان
Iran, Islamic Republic of
۲۰:۱۷ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
0
7
واژه های نو باید قبل از چیرگی واژه بیگانه شناسانده بشه نه اینکه بیست سال بگیم هلی کوپتر تازه فرهنگستان یادش بیفته اوه این واژه بیگانه است و باید براش جایگزین پیدا کرد!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۲۰:۱۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
1
11
این فرهنگستان که برای مردم آب ندارد برای عده‌ای که نان دارد
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۲۰:۲۹ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
1
2
بسیار خوب. سپاس
غلامرضا
Iran, Islamic Republic of
۲۰:۳۱ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
3
9
سلام و درود ، من واژه مانده ام که رفت و آمد چه هیزم تری به مردم فروخته است که به جایش کلمه مسخره ایاب و ذهاب را به کار می بزند.
مهدی
Iran, Islamic Republic of
۲۰:۳۴ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
0
2
چقدر مقاله جالبی بود، برعکس اون مطلبی که برای برجام کار کردید
ایرانی
Iran, Islamic Republic of
۲۱:۰۵ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
1
14
تو رو خدا به داد بچه های تجربه برسید برید کتاب زیست شناسی اونا نگاه کنید تمام کلمات بین المللی در همه دنیا به یه معنی است ودر دانشگاه هم استفاده میشه برداشتن معادل نوشتن که اصلا خونده نمیشه ،این بچه ها فردا می خوان کتابهای ها ی طبی بخوانند به این واژه های من در آوردی چکار کنند
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۲۱:۱۲ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
4
7
این را هم در نظر بگیرید که با این زبان بدبخت فارسی همه دارند دشمنی میکنند، از انگلستان در زمان گرفتن هند بگیر تا اکنون که برخی راه بازگشایی از عقده‌های زندگی خود را در کوبیدن این زبان می‌بینند.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۲۱:۱۶ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
0
0
تا جایی که به یاد دارم، در دبیرستان به ما گفتند که زبان فرانسه صحیح نیست زبان فرانسوی صحیح است. البته شاید به سلیقه بستگی داره
بنده خدا
Iran, Islamic Republic of
۲۲:۳۱ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
3
3
اخیرا در یکی از مکاتبات رسمی، از واژه «نمانام» بجای برند استفاده شده بود که ناخواسته به دلم چسبید و آهنگین، نزدیک به معنی و ساده بود. به فاصله چند روز و از تلوزیون مطلع شدم که واژه نامأنوس و زمخت «ویژند» هم برای برند ابداع شده و ظاهرا نمانام مورد تصویب فرهنگستان نبوده. بسیار از این انتخاب نامیمون متاسف شدم.
محسن
Iran, Islamic Republic of
۲۲:۳۲ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
1
7
نباید زبان فارسی رو محدود به تهران و گویش معیار کنند

در خیلی از گویش ها و لهجه های فارسی واژه های بسیار زیبا وجود داره که در لهجه تهرانی وجود نداره
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۲۳:۰۰ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
0
1
ظاهرا پیشنهاد دادن به ضلع بگن بر و به مثلث بگن سه بر. مثلث متساوی الاضلاع رو میگن سه برِ سه بر برابر و مثلث متساوی الساقین رو سه برِ دو بر برابر!!!
ناشناس
Romania
۲۳:۰۰ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۷
1
10
"کمک داور ویدیویی سه کلمه است. او می‌گفت: «ویدا» چه اشکالی دارد؟ «وی» آن یادآور ویدیو و «دا» هم داور. به همین سادگی!"

مشکلش اینه که ویدا نمیتونه بره ورزشگاه.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۰:۰۶ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
7
6
زبان پارسی، پدیدآورنده آثار گرانبها و نامداری در عرصه جهانیست و دریغ که در این روزگار خودتحقیری به بوته فراموشی سپرده شود.
پدرام
Iran, Islamic Republic of
۰۰:۰۷ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
4
5
يكي از عوامل عدم استقبال از واژه هاي جايگزين براي كلمات فرنگي ، قدرت و نفوذ زبان انگليسي بعنوان زبان بين المللي و علمي است ، تقريبا" زبان رسمي اغلب دانشگاههاي معتبر جهان يا انگليسي و يا فرانسوي است و در اين ميان زبان عربي هيچگونه جايگاهي ندارد ، چنانچه فرهنگستان ايران بدنبال كسب اعتبار و جايگزيني كلمات فارسي بجاي لغات بيگانه است بايد هم خود را صرف زدودن لغات عربي و ترويج معادل فارسي آنها نمايد .
شاپور
Iran, Islamic Republic of
۰۱:۰۷ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
0
7
باید افراد خوش نام و خوش سابقه و دوست داشتنی از نظر مردم در فرهنگستان واژه بسازند
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۱۱ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
1
3
نوشته ی کاربردی و مناسبی بود یه ویژه در این زمان کنونی که این گونه گفتارها به فراموشی سپرده شده است. سپاس فراوان
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۱۷ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
0
5
اگر از معادل فارسی کلمات انگلیسی استقبال نمی‌شد، الان باید به "هواپیما" میگفتیم Airplane و به "یخچال" میگفتیم Refrigerator. حتی به جای اینکه خودمون رو خسته کنیم و بگیم "جاروبرقی"، خیلی راحت میگفتیم Vacuum.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۱۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
2
2
در ترکیه هم به کامپیوتر bilgi sayar (بیلگی سایار) گفته می شود و خیلی خب بین مردم جا افتاده
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۲۴ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
2
3
یک سوپر سیو از دروازه بانی که سه بازی کلین شیت کرده
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۲۵ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
2
14
یه سر به کتاب های زیست شناسی بزنید ببینید چقدر فاجعه آفریدن چه لزومی داره برای اسامی مثل باکتری کلروپلاست میتوکندری و...اسامی فارسی انتخاب بشن،مگر چند درصد جامعه با این کلمات سروکار دارن؟
پاسخ ها
ناشناس
| Iran, Islamic Republic of |
۱۳:۱۷- ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
آی گفتی!! از همشون بی خودتر کلمه دنا به جای اصطلاح دی ان ای هست.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۳۲ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
4
5
درود بر شما! خواهش می کنم در صورت امکان درباره ضرورت حذف واژه های عربی از زبان پارسی مقالات بیشتری منتشر بفرمایید.
هادی
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۳۳ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
2
2
یکی از مسایل اصلی تفکری که میگه به کلمات انگلیسی کار نداشته باشید و عربی ها رو معادل سازی کنید اینه که فکر میکنن به کار بردن لغات انگلیسی (که زبان فرهنگ غالب فعلی دنیاست) با کلاسه ولی کلمات عربی (که از قضا توسط همان فرهنگ غالب بر علیه ش ضد تبلیغ شده) بی کلاس!
مثلا همین گزارشگران شاید تصور میکنن که استفاده از اصطلاحات انگلیسی وزن کارشون رو میبره بالا در صورتی که از قضا به نظر بنده عکس اینه
لغاتی که توسط فرهنگستان پیشنهاد میشه هم اغلب جا میفته هر چند درصدی هم نمیتونه به دلایلی جابیفته.

البته به روز بودن اعضای فرهنگستان بسیار مهمه
محمد
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۴۱ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
1
2
تا آنجاییکه من برخورد کردم به جای کلمه برند از واژه نمانام استفاده میشه حالا ویژند خیلی نامانوس به نظر می آید بر چه اساسی این واژه انتخاب شده
آرش
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۴۸ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
0
3
1- تعریف مشخصی از رواج (جا افتادن واژه) ارائه نداده اید. بهتر بود نخست تکلیف این اصطلاح را مشخص می کردید. چه کسی گفته پایانه جا نیافتاده؟ در صنعت پرداخت به پوز، خودپرداز، موبایل بانک و ... می گویند پایانه! "پایانه" که لزوما به آن محوطه و ساختمان پر از اتوبوس و قطار اطلاق نمی شود! پایانه در حوزه های بسیاری جا افتاده است. چی کسی گفته رایانه جا نیافتاده؟ لطف کنید رایانش را سرچ بفرمایید تا ببینید مشتقاتش خیلی هم خوب جا افتاده!

2- بعید می دانم "ویژند" ساخته فرهنگستان باشد، در سایتش ثبت نشده است! اگر هم باشد مشکل بزرگ آن این است که زایایی ندارد. برندینگ می شوند "ویژندیدن" که خوب سخت تر از برندینگ است و بخت پذیرش ندارد! برند یعنی داغ! داغی که بر دام می زدند تا مشخص باشد مال چه کسی است. فردی مانند حیدری ملایری به جای برند "داج"(همریشه با داغ) را ساخته که که به نظر بخت پذیرش بیشتری دارد.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۹:۰۳ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
2
11
چرا واژه های جدید را از زبانهای دیگر ایرانی مثل کردی - تاتی - و . . . انتخاب نمی کنید.
اولا این زبانها با فارسی ریشه مشترک دارند ثانیا بسیاری از واژه ها در فارسی رسمی فراموش شده اند هنوز در این زبانها بکار می روند. و مهمتر از این این کار باعث تقویت اتحاد ملی می شود. به نظر من باید به جستجو در روستاهای دور افتاده رفت تا واژگان بدرد بخور پیدا کرد حتی به کشورهای مجاور . این کار را باید قبل از نابودی این واژگان انجام داد.
ناشناس
Romania
۰۹:۰۷ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
3
3
چقدر زیبا بود. زبان فارسی در کنار همه زبانهای قومی بخش مهمی از هویت فرهنگی ایرانیان است.
برای اینکه بدانید زبان فارسی چقدر پویا است و میتوان خوب روان و فارسی نوشت کتاب (تاریخ مشروطه) احمد کسروی را مطالعه کنید.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۰:۴۲ - ۱۴۰۰/۰۹/۰۸
2
5
فرهنگستان باید تبیدل به یک مرکز کوچک با تعداد حدود 5 کارمند در ذیل دانشگاه تهران باشد . هزینه آن هم باید ماهی 50 میلیون باشد
پربازدید ها
وب گردی
تورهای لحظه آخری
علم و فناوری