.png "عصر ایران")
۲۷ بهمن ۱۴۰۴
به روز شده در: ۲۷ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۵:۴۶
اژهای: خیال باطل میکردند که کار جمهوری اسلامی تمام است 
درس هجدهم
واژهخانۀ عصر ایران
"حاکمیت" ؛ عالیترین اقتدار در دولت
در نظامهای دموکراتیک، حاکمیت از آن پارلمان است. با این حال برخی از هواداران دموکراسیِ آرمانی گفتهاند که حاکمیت حقوقی و حاکمیت سیاسی دو چیزند. یعنی پارلمان دارای حاکمیت حقوقی است اما حاکمیت سیاسی از آن مردم است.
عصر ایران - حاکمیت (sovereignty) در نظریۀ حقوقی و سیاسی کلاسیک به معنای عالیترین اقتدار در دولت است که ممکن است در یک فرد (پادشاه مطلقه) و یا در مجمعی از افراد (مثلا پارلمان) تجلی یابد.
در نظریۀ کلاسیک شخص واجد حاکمیت برتر از قانون و خود منشأ قانون تلقی میشد. پارلمان نیز در دولت مدرن منشأ قانون است. پس حاکم کسی یا نهادی است که بالاتر از حکم او حکمی نباشد. قانون حکمِ شخص یا نهاد واجد حاکمیت است.
از این رو در نظامهای دموکراتیک، حاکمیت از آن پارلمان است. با این حال برخی از هواداران دموکراسیِ آرمانی گفتهاند که حاکمیت حقوقی و حاکمیت سیاسی دو چیزند. یعنی پارلمان دارای حاکمیت حقوقی است اما حاکمیت سیاسی که بر شیوۀ اِعمال حاکمیت حقوقی نظارت دارد، از آن مردم است. و این یعنی، حاکمیت در دست مردم است.
ساختمان رایشتاگ در برلین محل مجلس فدرال آلمان به گونه ای ساخته شده است که مردم از بالای گنبد شیشه ای، بتوانند نمایندگان را ببینند؛ یک معماری سمبلیک برای نشان دادن حاکمیت مردم.
چنین انتقادی برای جلوگیری از مطلقه شدن حاکمیت حقوقی مطرح شده است اما حاکمیت حقوقی پارلمان لزوما مطلقه نمیشود؛ چراکه در قوانین اساسی امروز با توجه به نهادهای مربوط به تفکیک و نظارت قوای حکومتی، به هیچ یک از قوای سهگانه حاکمیت حقوقی مطلق اعطا نشده است.
در واقع در نظام دموکراتیک، حاکمیت تقسیم شده است و در اصل، حاکمیت در قانون اساسی نهفته است.
مفهوم حاکمیت در حوزۀ حقوق بینالملل نیز به کار میرود و منظور از آن، آزادی سیاسی و حقوقی هر دولت از کنترل و مداخلۀ خارجی است.
به این معنا، دولت به عنوان شخصیت حقوقی واحد و یکپارچه، دارای حاکمیت است؛ فارغ از اینکه حاکمیت داخلی آن به موجب قانون اساسی و اصل تفکیک قوا، تقسیم شده باشد یا نه.
________________________
در "واژهخانۀ عصر ایران" ، کلمات و اصطلاحات سیاسی را به زبانی ساده و علمی توضیح می دهیم.
اگر می خواهید معنای واژه ای را توضیح دهیم، زیر همین مطلب برایمان بنویسید.
لینک کوتاه: کپی لینک
خشن یا زیبا مسئله این است بازنگری واردات مرزی و تهاتر کالاهای اساسی آغاز شد یادگاری تلخ پویا و نادیا برای تخت جمشید / مشکل فقط یادگارینویسی نیست آقامحمدی: 90 درصد از شرکتهای ثبت شده فاقد فعالیت هستند از مزرعه تا جهان مد؛ دِنیکا ریادینی فِلِش، زنی که صنعت پوشاک را دگرگون کرد قاتل ملیکا: قطعی اینترنت مرا به سمت دزدی برد ونزوئلا تولید نفت خود را به دوران پیش از تحریمهای دریایی بازمیگرداند شبهای زمستان، چطور جان کارتنخوابها را میگیرد؟ فخرالسادات محتشمیپور: سید مصطفی تاجزاده به ۱۴ ماه حبس محکوم شد سهم دستگاهها از ۵۰ همت قیر رایگان در سال ۱۴۰۵ مشخص شد افزایش بیسقف قیمت نفت در صورت تشدید تنشها میان ایران و آمریکا واکاوی اخراج سرمربی بهترین باشگاه دنیا؛ محترمانه بیرونش کردند!/ گاهی بهترین مدیران هم دنبال ساده ترین راه ها هستند مرگ سازنده سریال ضد ایرانی، در یونان افزایش ۸۵ درصدی استفاده از ارزهای مجازی در قاچاق انسان کشف راز قتل مرد مفقود تهران/ جسد در باغی دفن شده بود
نظرسنجی
پیش بینی شما از نتیجه مذاکرات ایران و آمریکا طی یک ماه آتی؟