فیلم بیشتر »»
کد خبر ۸۶۸۳۵۴
تاریخ انتشار: ۱۳:۱۰ - ۱۰-۰۹-۱۴۰۱
کد ۸۶۸۳۵۴
انتشار: ۱۳:۱۰ - ۱۰-۰۹-۱۴۰۱
محققان کشور پیشنهاد کردند

خودآگاهی، ابزاری برای بهبود خلاقیت دانش‌آموزان

خودآگاهی، ابزاری برای بهبود خلاقیت دانش‌آموزان
مفهوم خلاقیت دارای پنج ویژگی تخیلی بودن، داشتن روش، تعقیب هدفمندانه، ابتکاری بودن و ارزشمند بودن است.

در یک پژوهش دانشگاهی، محققان، نقش تکنیک مهم خودآگاهی را بر افزایش خلاقیت و تفکر نقادانه در دانش‌آموزان بررسی کرده و آن را بسیار اثربخش ارزیابی نموده‌اند.

به گزارش ایسنا، دوره ابتدایی، دوره مهمی برای شکل‌گیری بسیاری از مهارت‌های فکری و رفتاری که ازجمله مهم‌ترین مهارت‌های زندگی هستند، در دانش‌آموزان است. مهارت‌های زندگی می‌توانند به‌ عنوان راهکاری مؤثر جهت افزایش سلامت افراد و جامعه به کار روند. این مهارت‌ها شامل مجموعه‌ای از توانایی‌ها هستند که زمینه سازگاری و رفتار مفید و مثبت را فراهم می‌آورند. یکی از این مهارت‌های زندگی، خودآگاهی است. از زمان‌های قدیم، خودآگاهی، مورد توجه متفکران بوده است، زیرا اگر انسان نسبت به خودش شناخت بهتری داشته باشد، انتخاب‌های بهتری در تصمیم‌گیری‌های مهم و سرنوشت‌ساز زندگی خواهد داشت.

بنا بر نظر متخصصان، اگر افراد از توانمندی‌های خود، آگاه نباشند و ظرفیت‌های وجودی خود را نشناسند، نمی‌توانند استعدادها و ارزش‌های خود را شکوفا کنند. یکی از پیامدهای منفی ضعف در خودآگاهی، آسیب‌پذیری اجتماعی، روانی و تحصیلی در افراد است. خودآگاهی، مفهوم گسترده‌ای در روان‌شناسی است و هسته اصلی خودهشیاری فرد است. خودآگاهی تأثیر قابل توجهی بر سهولت ادراک‌شده، نگرش‌ها و کنترل رفتاری ادراک‌شده دارد. طبق نظر دانشمندان، خودآگاهی، نوعی توانایی درک نقاط قوت و ضعف و علایق و انگیزه‌هایمان است که از دوران خردسالی شروع می‌شود و روابط بین فردی بر آن تأثیرگذار است.

این موضوع، به‌عنوان هسته اصلی یک مطالعه تحقیقاتی، مورد توجه گروهی از محققان کشور قرار گرفته است. در این تحقیق که توسط پژوهشگرانی از دانشگاه علامه طباطبائی انجام شده است، تأثیر خودآگاهی بر خلاقیت و تفکر نقادانه دانش‌آموزان بررسی شده است.

این پژوهش کاربردی روی ۱۹۳ نفر از دانش‌آموزان دختر پایه ششم ابتدایی شهر پیشوا انجام شده است و برای اجرای آن، پرسشنامه‌های استاندارد خودآگاهی و سنجش تفکر نقادانه مورد استفاده قرار گرفته‌اند.

نتایج این پژوهش حاکی از آن هستند که سطح بالای خودآگاهی دانش‌آموز، ارتباط مستقیم و قابل توجهی با سطوح بالای خلاقیت و تفکر نقادانه دارد.

فریبا حسینا، پژوهشگر روان‌شناسی تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی و همکارش در این‌ باره می‌گویند: «یافته‌های پژوهش‌های انجام‌ شده با یافته‌های پژوهش ما همسو هستند و رابطه مثبت و معنادار بین خودآگاهی و خلاقیت، خودآگاهی و تفکر نقادانه و خلاقیت و تفکر نقادانه را نشان می‌دهند».

به گفته آن‌ها، «با توجه به اهمیت روزافزون بهبود وضعیت دانش‌آموزان، مدارس کشور ما باید بیشتر به موضوع مهارت‌های زندگی مخصوصاً خودآگاهی، خلاقیت و تفکر نقادانه اهمیت دهند و برنامه‌هایی برای آموزش این مهارت‌ها به دانش‌آموزان داشته باشند».

در این تحقیق اشاره شده است که خودآگاهی دارای دو سطح عمومی و خصوصی است. افرادی که خودآگاهی عمومی دارند از دیدگاه دیگران در مورد خودشان آگاه هستند و همچنین خودآگاهی خصوصی نیز منجر می‌شود که فرد از احساسات درونی خود آگاه بوده و به‌ خوبی بتواند آنها را تحلیل کند.

به اعتقاد حسینا و همکارش، «خلاقیت یکی از مهارت‌های ضروری قرن ۲۱ است که باید در دانش‌آموزان توسعه پیدا کند، زیرا ما در دوره‌ای زندگی می‌کنیم که همه‌ چیز در حال تغییر و غیر قابل پیش‌بینی شدن است. خلاقیت به‌ عنوان توانایی فرد برای تولید تفکرات، بینش‌ها، اعمال جدید و اثربخشی است که کاربرد اقتصادی اجتماعی و علمی بالایی داشته باشند. مفهوم خلاقیت دارای پنج ویژگی تخیلی بودن، داشتن روش، تعقیب هدفمندانه، ابتکاری بودن و ارزشمند بودن است».

این محققان ضمن انتشار یافته‌های خود در نشریه علمی «ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی» پیشنهاد داده‌اند که سایر پژوهشگران، اثرات آموزش هر یک از این مهارت‌ها را بر مهارت دیگر بسنجند و پژوهش را در سایر مناطق کشور نیز انجام دهند. گفتنی است نشریه فوق وابسته به باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان دانشگاه آزاد اسلامی است.

منبع: نشریه علمی ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی، دوره ۱۲، شماره ۱، ۱۴۰۱

ارسال به دوستان
captcha
مراسم عمامه‌گذاری طلاب در قم با حضور آیت الله مکارم شیرازی هر لحظه چند ذره کیهانی از بدن شما عبور می‌کند؟ نماینده مجلس: تهاتر کالا به کالا با کشورهای همسایه را توسعه دهیم/ مبادلات تجاری با قطر با پول ملی انجام شود قیمت های باورنکردنی منوی رستوران هما در پایتخت ۳/ لیست قیمت غذاها حداقل ۱۰۰ برابر شده است کیهان هم بالاخره قبول کرد: فرزندآوری با پول پاشی و مرخصی دادن رواج پیدا نمی کند/ از تجربه نروژ درس بگیریم کارت‌پستالی با تصویر جمعی از درباریان در کاخ گلستان گران‌ترین شهرهای اروپا برای خرید آپارتمان کدامند؟ آخرین وضعیت بازار رمزارزها در جهان/رایج‌ترین عامل وقوع حملات امنیتی به پلتفرم‌های رمزارزی اعلام شد واژگونی اتوبوس در گردنه اسدآباد همدان/ 3 مصدوم خودرو زرهی که ارتش آمریکا ۴۰ سال منتظرش بود از راه رسید؛ XM30 Wolf همکاری فرزاد فرزین با خواننده پاپ ترکیه‌ای صدور کیفرخواست متهمان پرونده زمین‌خواری و کلاهبرداری میلیاردی از طریق جعل اسناد ادعای ترامپ: نیازی به امضای ایرانی‌ها پای یک برگه ندارم/ ایران حمایت کشورهای منطقه را از دست داد دلار حواله به مرز 159هزار تومان نزدیک شد ۶ نشانه بیماری قلبی که روی صورت ظاهر می‌شوند؛ از چین پیشانی تا قرمزی پوست