همکاری اخترفیزیکدانان ایرانی با محققان بین‌المللی در کشف سیاهچاله تنهایی کهکشان راه شیری

به گزارش روز یکشنبه گروه علم و آموزش ایرنا، یک تیم بین‌المللی متشکل از محققان بیش از ۵۰ موسسه پژوهشی و گروه‌های تحقیقاتی شامل دو اخترفیزیکدان ایرانی موفق شدند با استفاده از اثر اختلاف منظر در ریزهمگرایی گرانشی، جرم و فاصله سیاهچاله‌ای تنها را در راستای مرکز کهکشان راه شیری محاسبه کنند.

با توجه به نتیجه درخشان این پژوهش که دکتر سهراب راهوار، عضو هیات علمی دانشکده فیزیک و دکتر صدیقه سجادیان، فارغ‌التحصیل دکترای دانشکده فیزیک دانشگاه صنعتی شریف و عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی اصفهان در آن همکاری داشتند، پیش بینی می‌شود روزهای هیجان انگیزی در کشف سیاهچاله‌های منفرد گشوده شود.

انحراف نور و همگرایی گرانشی از پیش بینی‌های نظریه نسبیت عام است. همگرایی گرانشی هم‌اکنون دهه‌های متوالی است که ابزار رصد منجمان برای فهم کیهان و مشاهده اعماق آسمان‌ها شده است.

ریزهمگرایی گرانشی به پدیده افزایش شدت نور یک منبع ستاره‌ای به دلیل هم راستا شدن و حرکت نسبی بین عدسی و منبع گفته می‌شود.

ریزهمگرایی گرانشی یکی از پیشروترین تکنیک‌های رصدی برای کشف ویژگی‌های لنزگرانشی از ستاره تا سیارات فراخورشیدی است. در این کشف با رصد متوالی رویداد OGLE-۲۰۱۱-BLG-۰۴۶۲/MOA-۲۰۱۱-BLG-۱۹۱ توسط تلسکوپ‌های زمینی به همراه تلسکوپ هابل به مدت چند سال به دست آمده است. جرم این عدسی که اولین سیاهچاله‌ مجزای بدون تابش پرتوهای ایکس است، حدود هفت برابر خورشید جرم دارد.

طبق گفته‌های ساهو نویسنده مسئول این مقاله در مجله‌ «ساینتیفیک امریکن»، سرعت نسبی این سیاهچاله که در مرتبه ۴۵ کیلومتر بر ثانیه است، نشان از ضربه انفجار ستاره در حال مرگ دارد. اتفاقی که می‌توانست تا صد میلیون سال پیش نیز رخ داده باشد.

این کشف راهگشای کشف‌های جدید برای کشف سیاهچاله‌های تنها در خانه ما کهکشان راه شیری است.

طبق اعلام دانشگاه صنعتی شریف، دکتر سهراب راهوار استاد و عضو گروه کیهان شناسی دانشکده فیزیک دانشگاه صنعتی شریف است. زمینه‌های تحقیقاتی وی سیارات فراخورشیدی است و علاوه بر آن در پروژه بین‌المللی کشف سیارات فراخورشیدی همکاری دارد.