زبون نسا: معماری جالب مسجد در بنگلادش (+تصاویر)

عصر ایران - مسجد زبون نسا، اثری یکپارچه و مونو‌لیتی از بتن صورتی، در حاشیه‌ی داکا و در قلب یکی از مناطق صنعتی پرشتاب رشد یافته، واقع شده است. این پروژه به سفارش مالک یکی از کارخانه‌ها، به‌منظور ادای احترام به مادر فقیدش طراحی شده و نقش فضایی روحانی‌–‌اجتماعی برای کارگران ایفا می‌کند؛ فضایی آرام در میانه‌ی هیاهوی صنعتی پیرامون.

این مسجد به‌ عنوان یک «پاویون تنفسی» طراحی شده که نور طبیعی، تهویه‌ی طبیعی و آسایش حرارتی را در هم می‌آمیزد. دیوارهای ضخیم و مشبک بتن، الهام‌گرفته از الگوهای سنتی jaali، نور و جریان هوا را به‌صورت فیلتر شده به درون فضا هدایت می‌کنند.

ساختار بر سکویی مرتفع قرار گرفته که یادآور خانه‌های بومی bhiti بنگلادش است. طراحی فضا با ترکیب باغچه‌ها و آب‌نماهایی که به برکه‌ی مجاور متصل‌اند، رابطه‌ای هم‌پیوند میان فضاهای درون و بیرون ایجاد می‌کند.

در تصاویر این مطالب ما فقط از هنر و دانش معماری لذت می بریم و درباره این علم سخن می گوئیم...

از عناصر کلیدی معماری بنا می‌توان به گنبدی کم‌ارتفاع بر فراز شبستان، محرابی شفاف از جنس شیشه‌ی نیمه‌مات و دیوار قبله‌ای با قوس عریض اشاره کرد که چشم‌اندازی از سطح آب منعکس‌کننده را قاب می‌گیرد. این مسجد با پرهیز از مرزهای سخت و بسته، بر مفاهیم بازبودن، آرامش و سیالیت فضایی تأکید دارد.

طبقه‌ی فوقانی با پلان هلالی شکل، به‌طور اختصاصی برای زنان طراحی شده است؛ فضایی امن و اختصاصی برای نیایش و گردهمایی که در راستای توانمندسازی اجتماعی آنان شکل گرفته. فضاهای وضوخانه با موزاییک‌هایی به رنگ صورتی و فیروزه‌ای تزئین شده و سامانه‌ای از آب بازیافتی در طراحی آن‌ها لحاظ شده است تا پیوندی میان پایداری زیست‌محیطی و معنویت برقرار شود.

جزئیات دقیق طراحی، بازتابی از مهارت‌های صنایع‌دستی محلی است و مسجد را با خاطره‌ی جمعی و زمینه‌ی فرهنگی کاربرانش پیوند می‌زند.

اطلاعات پروژه:

مسجد زِبون نسا
آشولیا، بنگلادش – ۲۰۲۳
معمار: studiomorphogenesis
معمار اصلی: سایقا اقبال مغنا
مساحت: ۵۶۳ مترمربع
‏📸: salarchman
اجرا: IDS Address Makerمجله معماری ایوان

ترکان خاتون؛ ملکه نگون‌بخت ایران

بیشتر بخوانید:

المجادله؛ مسجدی مخصوص زنان در دوحه به سفارش مادر امیر قطر (+عکس)

نگاهی به معماری متفاوت جنجالی‌ترین «مسجد» تهران (+عکس)

تماشاخانه

جزیره هرمز ؛ وقتی یک شهر به دل دریا مهاجرت کرد / غلامی که پادشاه شد و زنی که سرنوشت هرمز را تغییر داد

تهران زیر بمباران ، مزایده مشکوک در مازندران ؛ شائبه سوءاستفاده از شرایط جنگی در واگذاری ۱۵ ساله باغ میراث جهانی عباس‌آباد

فیلم های دیگر