چرا عربستان و امارات با وجود بیابان‌های وسیع، سالانه میلیون‌ها تن شن و ماسه وارد می‌کنند؟

پروژه‌های عمرانی عظیم در منطقه خلیج فارس، از جمله آسمان‌خراش‌های دبی تا شهرهای آینده‌نگر مانند نئوم، به ماده‌ای ضروری نیاز دارند که کمتر از آنچه تصور می‌شود، در دسترس است: شن ساختمانی مناسب. شن‌های نرم و گرد بیابانی که توسط باد صیقل داده شده‌اند، برای تولید بتن مستحکم کاربرد ندارند. مهندسان به ذرات زاویه‌دار نیاز دارند که چسبندگی لازم را فراهم کنند.

مشکل شن‌های بیابانی و نیاز به شن زاویه‌دار

به گزارش گجت نیوز، شن‌های بیابانی، با وجود فراوانی، به دلیل شکل گرد و صافشان در بتن عملکرد ضعیفی دارند. این ویژگی باعث می‌شود دانه‌های شن به جای در هم قفل شدن، به راحتی روی یکدیگر بلغزند و در نتیجه بتنی با استحکام پایین و مقاومت فشاری کم تولید شود.

مهندسان برای ساخت و سازهای بزرگ و آسمان‌خراش‌ها به سنگدانه‌های زاویه‌دار از بستر رودخانه‌ها و معادن نیاز دارند. این نوع شن‌ها با سطوح خشن و لبه‌های تیز خود، اتصال مکانیکی ایجاد کرده و دوام و استحکام بتن را به شدت افزایش می‌دهند.

حجم و مبدأ واردات شن و ماسه عربستان و امارات

در سال ۲۰۲۳، امارات متحده عربی بیش از ۶ میلیون تن شن و ماسه به ارزش تقریبی ۴۰.۶ میلیون دلار (بر اساس داده‌های گمرک سازمان ملل) وارد کرد. این محموله‌ها عمدتاً از مراکز نزدیک با ساختار زمین‌شناسی مناسب و گاهی از مناطق دورتر تامین می‌شوند. به طور متناقض، عربستان سعودی هم شن‌های تخصصی را وارد می‌کند و هم به کشورهای همسایه می‌فروشد، در حالی که پروژه‌های عظیم چشم‌انداز ۲۰۳۰ مانند نئوم، تقاضای داخلی را افزایش داده‌اند.

منابع اصلی واردات شن و ماسه عربستان و امارات برای امارات شامل عربستان سعودی، مصر و بلژیک بوده‌اند.

چالش‌های زیست‌محیطی و راهکارهای پایدار

شن دومین منبع طبیعی پرمصرف پس از آب است که مصرف جهانی آن نزدیک به ۵۰ میلیارد تن در سال تخمین زده می‌شود. برداشت بی‌رویه از رودخانه‌ها و سواحل می‌تواند به آسیب‌های اکوسیستم، فرسایش خط ساحلی و نفوذ آب شور منجر شود. برنامه‌ریزان در منطقه خلیج فارس از این خطرات آگاه هستند. چندین پروژه اکنون از لایروبی سواحل حساس، حتی با وجود هزینه‌های بالاتر، اجتناب می‌کنند.

علاوه بر تامین سختگیرانه‌تر، منطقه در حال بررسی شن‌های تولیدی و مواد بازیافتی از ضایعات تخریب است. چنین رویکردی به دنبال آن است که با استفاده از شن‌های مهندسی‌شده، عملکرد لازم را تامین کرده و همزمان فشار بر رودخانه‌ها و محیط زیست را کاهش دهد. این اقدامات همسو با چشم‌انداز ۲۰۳۰ عربستان سعودی و اهداف سبز امارات است تا با مدیریت مسئولانه‌تر، آینده‌ای پایدار را بسازند.

فهرست بهترین ایرلاین‌های جهان در ۲۰۲۶ منتشر شد؛ رقابت نزدیک غول‌های هوانوردی

بیشتر بخوانید:

امارات دوم جهان شد، عربستان سوم/ گزارش تکان‌دهنده از «قدرت هوش مصنوعی» در همسایگی ایران

تماشاخانه

قلعه قمیشلو؛ میراثی از حاکم ظالم که مردم نجاتش می‌دهند / یک اتاق عجیب پر از بریده‌های روزنامه‌های خارجی و برج نیم‌دایره مرموز

سلطان قلب‌ها؛ از سلطان ملودی‌ها تا تسخیر قلب عالم

فیلم های دیگر