عصر ایران - برخی از جانوران به این دلیل از بین نرفتند که ضعیف بودند؛ آن ها نابود شدند چون انسان ها به شکار بی رویه آن ها پرداختند، خانه هایشان را ویران کردند، گونه های مهاجم را به زیستگاه هایشان آوردند و هشدارهای طبیعت را تا زمانی که دیگر خیلی دیر شده بود، نادیده گرفتند.
دودو، کواگا، کبوتر مسافر، ماهی گیرک بزرگ، طوطی کارولینا، گاو دریایی استلر و بسیاری دیگر، زمانی موجوداتی واقعی و زنده بودند؛ نه افسانه، نه نقاشی روی کاغذ و نه فقط نام هایی در موزه. آن ها صدا، غریزه، خانواده، مسیرهای مهاجرت، عادت ها و جایگاهی مشخص در دل طبیعت داشتند، اما امروز تنها در داستان ها وجود دارند.
این موضوع فقط بررسی تاریخ نیست؛ بلکه هشداری جدی است از آنچه زمانی رخ می دهد که انسان بیش از حد از طبیعت می گیرد و بسیار دیر به فکر حفاظت می افتد. در ادامه، نگاهی می اندازیم به 8 گونه ای که به دست انسان برای همیشه منقرض شدند.

پرنده ای بدون قابلیت پرواز و بومی جزیره موریس در اقیانوس هند بود. به دلیل نبود شکارچی طبیعی در محیط زیستش، ترس از انسان را در طول تکامل از دست داده بود و رفتاری بسیار آرام داشت که همین امر شکار آن را بسیار آسان کرد.
سال انقراض: 1681 میلادی
دلایل انقراض: شکار توسط انسان، ورود جانوران غیربومی مانند موش و خوک به زیستگاه، و جنگل زدایی.

جانوری با ظاهر استثنایی که نیمه جلویی بدنش خطوط راه راه گورخری و نیمه پشتی آن قهوه ای یک دست مانند اسب بود. بومی آفریقای جنوبی بود و تنها گونه ای از خانواده اسبیان محسوب می شود که کدهای ژنتیکی (دی ان ای) آن بازسازی شده است.
سال انقراض: 1883 میلادی
دلایل انقراض: شکار بی رویه توسط انسان، تخریب زیستگاه و رقابت بر سر منابع با دام های اهلی.

تنها طوطی بومی شرق آمریکا بود که پرهایی بومی با رنگ سبز درخشان و سری زرد و نارنجی داشت. این پرندگان زیستگاه های گروهی متراکم داشتند و هنگام تیراندازی، به جای فرار، دور هم نوعان زخمی خود جمع می شدند که این رفتار باعث نابودی دسته جمعی آن ها شد.
سال انقراض: 1918 میلادی
دلایل انقراض: جنگل زدایی، کشته شدن توسط کشاورزان به عنوان آفت کشاورزی، و ابتلا به بیماری های منتقل شده از طیور اهلی.

پستاندار دریایی غول پیکری که طول آن به حدود 9 متر و وزنش به 10 تن می رسید. این جانور بی دندان در آب های سرد قطبی شمال اقیانوس آرام می زیست و تنها از جلبک ها و گیاهان دریایی تغذیه می کرد.
سال انقراض: 1768 میلادی
دلایل انقراض: شکار بیش از حد توسط انسان، تولیدمثل بسیار کند و نداشتن ترس از انسان.

پرنده ای بدون قدرت پرواز در شمال اقیانوس اطلس که شناگری بسیار ماهر بود. ظاهر آن بسیار به پنگوئن ها شباهت داشت (هرچند از نظر خویشاوندی کاملا متفاوت بودند) و به دلیل پرهای مرغوب، چربی و گوشتش به شدت مورد توجه تجار قرار گرفت.
سال انقراض: 1844 میلادی
دلایل انقراض: شکار گسترده و تجاری، جمع آوری بی رویه تخم ها و نداشتن ترس از انسان.

خزنده ای بزرگ جثه از خانواده سقنقور با طولی حدود 50 سانتی متر که در جزایر دماغه سبز می زیست. این مارمولک عمدتا گیاه خوار بود و به دلیل خشکسالی های شدید و ورود گربه های اهلی به سرعت از پا درآمد.
سال انقراض: 1910 میلادی
دلایل انقراض: نابودی مستقیم توسط انسان، ورود شکارچیان غیربومی مانند گربه و موش، و تخریب زیستگاه.

پرنده ای با سرعت پرواز بالا که روزگاری پرجمعیت ترین پرنده آمریکای شمالی بود. با احداث خطوط ریلی و شبکه تلگراف، شکارچیان توانستند رد دسته های پرندگان را بزنند و میلیون ها عدد از آن ها را برای فروش تجاری شکار کنند؛ موضوعی که در نهایت باعث انقراض کامل آن ها شد.
سال انقراض: 1914 میلادی
دلایل انقراض: شکار انبوه و تجاری، جنگل زدایی گسترده و فروپاشی سبک زندگی دسته جمعی آن ها.

تنها پستاندار بومی خشکی در جزایر فالکلند که به ویژه به دلیل ظاهر روباه مانندش به «روباه فالکلند» نیز شهرت داشت. این سگ سان رژیم غذایی متنوعی از پرندگان و فک ها داشت اما به دلیل بی باکی شدید و نزدیک شدن به کمپ انسان ها، توسط چوپانان به سرعت منقرض شد.
سال انقراض: 1876 میلادی
دلایل انقراض: نابودی کامل توسط مهاجران و دامداران، بی باکی و نداشتن ترس از انسان، و تخریب زیستگاه.
سرنوشت این گونه ها یادآور مسئولیت بزرگ ما در قبال بقیه ساکنان زمین است. با حفاظت از زیستگاه ها و جلوگیرى از تخریب طبیعت، می توان مانع از تکرار این داستان های تلخ برای گونه های در حال انقراض امروز شد.
تنظیم و ترجمه: محمدمهدی حیدرپور