«پلاسكو» چه چيزي را در ما عوض كرده است؟

روزنامه آفرینش نوشت:

زلزله شش ريشتري خراسان رضوي كه ديروز اتفاق افتاد، تلنگر ديگري براي ما در زمينه كيفيت و كميت امكانات‌مان در برابر بحرانها بود. سال 95 بعد از حادثه پلاسكو، توجه‌ها همچون هميشه به سمت ضرورت مقاوم‌سازي بناهاي فرسوده و دقت در مساله ايمني ساخت و سازها جلب شد. برخي مسئولان پيرو همين قضايا، اعلام كردند كه تهران، ظرفيت و آمادگي لازم را دربرابر وقوع حوادث ناگهاني و مقابله با بحران‌هاي احتمالي ندارد.

 به عنوان مثال، مديرعامل جمعيت هلال احمر استان تهران در سخناني عنوان كرده بود هلال احمر تهران به عنوان يکي از مهم‌ترين ارگان‌هاي امدادرسان به شدت دچار کمبود تجهيزات است. همزمان با اين اظهارات، عده‌اي ديگر از مسئولان بخشهاي مختلف نيز مطالبي را پيرامون عدم آمادگي تهران در برابر بحرانهاي احتمالي آينده، مطرح كرده و از كمبودها و خلأهاي موجود در اين زمينه سخن گفتند.

اين مسأله تأسف‌برانگيز زماني مطرح شد كه حداقل يك دهه، از عنوان شدن موضوع احتمال وقوع زلزله‌اي بزرگ در تهران مي‌گذرد. اين عدم آمادگي، از يك نگاه بدين معناست كه تاكنون و در طول ساليان اخير، مسئولان، توجه و نگراني جدي‌اي بابت اين مسأله نداشته‌اند و اقدام درخوري براي پيشگيري از وقوع چنين بحراني صورت نگرفته است.

اينكه چرا اصولا ما به مقوله پيشگيري كه نقش مهمي در مديريت بحران دارد، چندان وقعي نمي‌نهيم، خود جاي بحث دارد. اما در ارتباط با همين مسأله، و با توجه به وقوع زلزله اخير استان خراسان رضوي كه خسارات سنگين حتي صددرصدي را به روستاهاي اين استان وارد آورده، بايد گفت بحث عدم آمادگي در برابر بحران‌ها، ظاهرا خاص تهران نبوده و ما در تمام استان‌هاي كشور با چنين مشكلي روبرو هستيم. اگرچه اين عدم آمادگي و اظهارات مسئولان درخصوص آن، در سال گذشته به دليل وقوع حادثه پلاسكو در تهران، بيشتر درارتباط با شهر تهران مطرح مي‌شد.

 اما واقعيت امر اين است كه ابعاد اين عدم آمادگي محدود به تهران نيست و به پهناي ايران گسترده است. نداشتن توان كافي براي مواجهه با بحرانها، چه مربوط به تهران باشد، و چه ساير استانها، چه شهرها و چه روستاها، نيازمند دلسوزي و برنامه‌ريزي واقعي است و با توجه به خسارات جاني و مالي كه اين عدم آمادگي مي‌تواند به كشور تحميل كند، لازم است مسأله تجهيز دستگاهها و تأمين امكانات لازم و كافي، آموزشهاي همگاني درخصوص چگونگي امدادرساني در مواقع بحراني، ايمن‌سازي ساختمانها و انديشيدن تدبير براي بناهاي فرسوده در استانهاي مختلف، مورد توجه قرار گيرد.

بعد از حادثه پلاسكو، سخناني درمورد عدم اطلاع عمومي درخصوص چگونگي رفتار در مواقع بحراني و ناآگاهي عمومي نسبت به امدادرساني و كمكهاي اوليه، مطرح شد. دانشگاهها از گنجاندن درس مديريت بحران، در ميان واحدهاي درسي دانشگاهي خبر دادند. و همه چيز تمام شد! آيا پاره‌اي اقدامات و تصميم‌گيري‌هاي ظاهري مي‌تواند مسئوليت ما را در زمينه مديريت بحران، خاتمه دهد؟
در اين باره، بايد پرسيد به راستي حادثه پلاسكو و حوادث مشابه آن، كه كمبودها و خلأهاي مختلف در مديريت بحران را به ما گوشزد كردند، چه چيزي را در ما عوض كرده‌اند؟ از تاريخ حادثه پلاسكو تاكنون، ما چه قدر در زمينه مديريت بحران قوي‌تر شده‌ايم؟ و اگرنه، چند اتفاق مشابه پلاسكو بايد برايمان رخ دهد تا نقش پيشگيري در مديريت بحران را جدي بگيريم؟