کد خبر ۶۴۴۳۹۰
تاریخ انتشار: ۱۲:۴۰ - ۲۱ آذر ۱۳۹۷ - 12 December 2018

 نشست «بررسی حقوق حرفه ای فتوژورنالیسم در ایران» با حضور کامبیز نوروزی؛ حقوقدان و مهدی قاسمی؛ عکاس مستند و خبری 18 آذرماه در سالن استاد شهناز خانه هنرمندان برگزار شد.

در ابتدای این نشست، مهدی قاسمی با طرح مسائلی که عکاسان با آن در ارتباطند مانند مشکلات عکاسی در سازمان ها، نهادها و چگونگی عکاسی در مکان های مختلف پرسش هایی مطرح کرد.

در ادامه کامبیز نوروزی با بیان اینکه امروز درگیر مسائل مربوط به اخلاق رسانه هستیم که یکی از شاخه های فتوژورنالیسم است، گفت: امروز فرآیندهای تحول حقوق و رسانه را به طور همزمان می بینیم، اما حقوق برای ما مفهوم نیست و درکی از آن نداریم و درست مانند وقتی است که اتومبیل نداریم و در این صورت گردش به چپ و راست برای ما قابل درک نیست.

او با اشاره به اینکه حقوق در تجربه زیسته ما شکل می گیرد، افزود: روزنامه نگاری ایرانی 180 سال عمر دارد، اما به طور مدام در زمان های کوتاه قطع شده است و تنها دوره ای که طولانی شده، از اواخر دهه 60 تا به حال بوده است. شاید تا 22 سال پیش که درک عمیقی از عکس نداشتند، عکس برای تزیین نشریات بود، اما در کنار توسعه روزنامه نگاری گام های جدیدی برداشته شد که توسعه عکس نیز شامل آن می شود.

نوروزی با بیان اینکه قلمروهای دولت، مخاطب، سوژه و عکاس در کشور ما جوان است، عنوان کرد: زمانی که کیومرث صابری مجله گل آقا را راه انداخت به شدت با مسئولانی که از آن ها کاریکاتور چاپ می شد، مشکل پیدا کرد. در حقیقت تنها مشکل دولت نیست، بلکه سوژه باید این ادراک را داشته باشد و این ادراک مستلزم زمان و تجربه تخصصی است.

او توضیح داد: عکس در کسری از ثانیه ثبت می شود و مخاطب نمی بیند و این تمام پیامی است که عکس به مخاطب می دهد. عکس اخبار عین ماوقع است که قرار است به شکل خبری منتشر شود.

او درباره تقسیم بندی فضاها برای عکاسی بهتر توضیح داد: فضاها را به چند دسته عمومی، نیمه عمومی و خصوصی تقسیم می کنیم. در فضاهای عمومی همه افراد بدون اجازه وارد می شوند و همه نوع عکاسی مجاز است. درفضاهای عمومی ممکن است هر اتفاقی بیفتد و شامل خیابان ها، سازمان های دولتی و حتی راهروهای وزارتخانه می شود. فضاهای نیمه خصوصی نیز از نظر مقررات قانونی عمومی تلقی می شوند، اما نیمه عمومی هستند. در فضاهای عمومی افراد به طور عادی یا برای تظاهر می روند و یا اینکه قصد گذر از فضای عمومی دارند، اما در فضاهای نیمه عمومی درست است هرکس می تواند در یک سالن تئاتر یا سینما بنشیند، اما در این نوع فضاها نوعی دیوار پنهان را با خود حمل می کند. از طرف دیگر فضاهای کاری این مکان ها خصوصی هستند و به عنوان مثال، یک عکاس اجازه نداردبدون اجازه قبلی از صحنه یک نمایش یا موسیقی عکس بگیرد، اما هرجا اجازه دهند، مانعی ندارد.

این کارشناس حقوقی با اشاره به اینکه خانه ها و داخل اتومبیل ها نیز فضای خصوصی هستند، گفت: عکاسی مشمول قواعد آزادی بیان است، اما محدودیت هایی دارد. مکان های نظامی، امنیتی و ساختمان های وزارت اطلاعات یکی از مکان هایی است که به طور قانونی عکس برداری از آن ها ممنوع است.

ممکن است مکان هایی که عکاسی در آنجا ممنوع است، تابلو نداشته باشند، اما یک عکاس حرفه ای باید متوجه این باشد که عکاسی از کلانتری ممنوع است. تا زمانی که نگاه نسبت به عکاس و عکاسی داخل سازمان های دولتی فهمیده نشود، پیشرفتی صورت نمی گیرد و تا آن زمان راه زیادی داریم.

در ادامه مهدی قاسمی یادآوری کرد: ما حتی نمی توانیم از دیوار یک وزارتخانه عکس بگیریم و این مشکل در خیابان هم وجود دارد و پلیس درباره علت عکاسی از ما توضیح می خواهد.

نوروزی در ادامه گفت: از نظر حقوقی، این ممنوعیت ها در فضای عمومی غیرمجاز است، اما بحث تصور حکومت نسبت به روزنامه و عکاسی خبری خیلی محدود است. در این نوع موارد باید نهادهای صنفی عکاسی با رؤسای انتظامی ارتباط متقابل و حرفه ای برقرار کنند و بیش از هرکس دیگری عکاسان با این تعامل منتفع می شوند. یکی از کارکردهای نهادهای مدنی برقراری روابط تعاملی با منابع حکومتی است.

این مدرس دانشگاه با اشاره به پیشرفت عکاسی در طول زمان تشریح کرد: در تحولات زمان همیشه مهمترین معیار است و نیاز به گذشت زمان برای درونی شدن موضوعات داریم. در گذشته خبرنگار و عکاس حوادث را سر صحنه یک اتفاق راه نمی دادند، اما دیدند خبرنگاران کار پلیس را هم گزارش می کنند و این راه برای دیگران باز شد.

او ادامه داد: این کیفیت عکس موجود، 15 سال پیش وجود نداشت، اما الآن نمایندگان مجلس نمی توانند تکان بخورند. در حقیقت رابطه یک عکاس و سوژه رابطه متهم بالقوه و پلیس است. به عنوان مثال، اگر نماینده مجلس بخوابد، شاترها به حرکت در می آید. دستگاه های انتظامی و امنیتی راضی به انعکاس تظاهرات با عکس نیستند و این به حقوق سیاسی و اجتماعی بر می گردد. امنیت عکاسان خبری با روزنامه نگاران فرق می کند و عکاسان خبری مانند امدادگرهای جنگ هستند و هیچکس اجازه تیراندازی به آنها ندارد.

نوروزی با تأکید بر اینکه با بازگشت به دوران گذشته می بینیم که عکاسی خبری رو به توسعه است، افزود: توسعه عکاسی خبری به خاطر فضای تکنولوژی است و تکنولوژی به تحولات کمک می کند و باید به آن زمان بدهیم.

او درباره حریم خصوصی گفت: حریم خصوصی جز استثناهای قطعی عکاسی است و نمی توانید از آن عکاسی کنید و به قسمتی از زندگی افراد گفته می شود که کسی مایل به انتشار آن نیست و به شدت به عرف وابسته است. افراد عرفا دوست ندارند دیگران بدانند چقدر پول در حساب آن ها وجود دارد. مسکن حریم خصوصی و جایی است که هر فردی به طور موقت و دائم در آن زندگی می کند و این شامل چادر کمپ مسافرتی هم می شود. یکی از مضامین حریم خصوصی، چهره افراد است و آدم ها باید اجازه دهند که از آنها عکس گرفته شود این موضوع و بین افراد عادی و غیرعادی هم متفاوت است.

چهره افرادی مانند نمایندگان، اعضای شورای شهر و رییس جمهور و وزرا که بنا به انتخاب مستقیم عمومی به منزلت رسمی و غیررسمی رسیدند و همچنین چهره عده ای که با انتخاب غیرمستقیم مردم مانند هنرمندان و ورزشکاران اوج می گیرند، در حریم خصوصی نمی گنجد و حتی اطلاعات مالی زندگی شان حریم خصوصی نیست. این افراد در تعامل رسمی و غیررسمی با جامعه هستند و منابع رسمی و غیررسمی در اختیار آنهاست و رابطه الگویی دارند و این ارتباط به جامعه حق نظارت می دهد.

پوشه زیرعبای وزیر اطلاعات و چرت نماینده مجلس جز حریم خصوصی نیست، چون منابع قدرت در اختیار آنهاست و زندگی آنها روی ما تأثیر می گذارد.

این مدرس دانشگاه افزود: مشکل چهره های انسانی در معابر عمومی است و اگر فردی چهره اصلی کانون عکس شماست، باید از او اجازه بگیرید. گاهی افراد برای تظاهر و نمایش به جایی می روند و می توان گفت از حق بر چهره اش چشم پوشی کرده است و به طور کلی می روند تا دیده شوند. بعضی فضاها مثل سینما و تئاتر اصولا خلوتگاه است و کسی نرفته تا خود را نمایش دهد و حق او بر چهره اش محفوظ است.

برچسب ها: عکاسی , مکان عمومی
ارسال به دوستان
پربازدید ها
تورهای لحظه آخری
علم و فناوری