کد خبر ۶۹۱۷۹۰
تعداد نظرات: ۵ نظر
تاریخ انتشار: ۲۱:۰۳ - ۱۰ مهر ۱۳۹۸ - 02 October 2019
بخشی از اسناد اداری دوره داریوش یکم هخامنشی، پس از ۸۴ سال از آمریکا به ایران بازگشته و هنوز ۱۷هزار لوح دیگر آن‌جا مانده است. این گل‌نبشته‌ها چه هستند و چرا به آمریکا رفته‌اند؟

کیفیت پایین

کیفیت خوب

عصر ایران؛ محسن ظهوری ـ ورود یک محموله به ایران، این روزها به مهم‌ترین خبر کشور در حوزه میراث فرهنگی تبدیل شده است. محموله‌ای از الواح هخامنشی که به گفته «کریستوفر وودز» رئیس موسسه شرق‌شناسی دانشگاه شیکاگو، هشت‌ماه بسته‌بندی آن طول کشیده است. این محموله حاوی ۱۷۸۳ گل‌نبشته هخامنشی است؛ حدود یک دهم آن‌چیزی که هنوز در دانشگاه شیکاگو باقی مانده. گل‌نبشته‌های مهمی که در تخت‌جمشید یافت شده‌اند و اسرار اداری و اقتصادی دوره داریوش بزرگ را برای ما آشکار می‌کند.

چرا این گل‌نبشته‌های ارزشمند در دانشگاه شیکاگو است نه ایران؟ برای پاسخ به این سئوال باید به حدود هشت دهه پیش برگردیم؛ به سال ۱۳۱۲ وقتی «ارنست هرتسفلد» باستان‌شناس آلمانی کاوش‌های گسترده‌ای را برای موسسه شرق‌شناسی شیکاگو در تخت‌جمشید آغاز کرد. در جریان این کاوش، هزاران لوح کوچک گلی از دوره هخامنشی یافت شد که از مهم‌ترین اسناد به‌جامانده از هخامنشیان است؛ اسنادی که پس از آتش گرفتن تخت‌جمشید توسط اسکندر مقدونی، سالم ماندند و تمام این سال‌ها زیر خاک مدفون بودند.

این الواح به عنوان امانت به موسسه شرق‌شناسی شیکاگو سپرده می‌شود تا آن‌ها را از طریق بندر بوشهر به آمریکا برده و مطالعات روی آن را آغاز کنند. حالا ۸۴ سال از آن روزگار می‌گذرد و در این مدت ۳۷هزار و ۴۷۹ قطعه از این الواح در سال‌های 1327، 1329 و 1383 به ایران تحویل داده شده و هنوز هزاران لوح دیگر برای تحویل باقی مانده است.

در این سال‌ها برخی آمریکایی‌ها، ایران را متهم کردند که با تأمین سلاح برای حماس در بمب‏گذاری سال ۱۳۷۶ بیت‌‏المقدس، باعث کشته شدن چند آمریکایی شده‌اند و از دادگاه خواستند تا این گل‌نبشته‌ها توقیف و فروخته شده و پول آن به‌عنوان غرامت به خانواده بازماندگان پرداخت شود. این دادگاه ۱۵ سال طول کشید و در نهایت رأی به نفع ایران صادر شد.

کشف راز و رمز این گل‌نبشته‌ها را که به خط میخی و زبان عیلامی نوشته شده‌اند، از مهم‌ترین دستاوردهای باستان‌شناسی دوره هخامنشی می‌دانند. با مطالعه روی این الواح مشخص شد که آن‌ها مربوط به دوره حکمرانی داریوش بزرگ، مقتدرترین شاه هخامنشیان است.

گل‌نبشته‌های هخامنشی اطلاعات ارزشمندی در خود دارند؛ در آن‌ها از چگونگی جابه‌جایی کالاهایی مثل گندم، جو، آرد، شراب، آبجو و برخی میوه‌ها چون توت، گلابی، سیب و چهارپایانی مثل بز، گوسفند و گاو نوشته شده و پرداخت دستمزد به درباریان و کارگران دولتی و خدمتکاران و حتی میزان چهارپایان و هزینه‌های سفر و گزارش‌های سالانه عملکرد یک مکان به صورت روزانه و ماهانه و هر آن‌چه که سازوکار اقتصادی آن دوره به آن وابسته بود، در این الواح پیدا می‌شود.

دانشگاه شیکاگو مدت‌هاست که روی این الواح مطالعه می‌کند و تمام یافته‌هایش را آنلاین روی سایت منتشر می‌شود.

امروز ۱۰ مهرماه 1398 بخشی از گل‌نبشته‌های تازه‌وارد به ایران، در حضور خبرنگاران رونمایی شد و قرار است بقیه گل‌نبشته‌ها هم به کشور بازگردند تا مطالعه روی آن‌ها در ایران ادامه یابد.

دانش ما نسبت به دوره هخامنشیان با مطالعه روی این الواح دگرگون شده است.

ارسال به تلگرام
ارسال به دوستان
انتشار یافته: ۵
در انتظار بررسی: ۳۱
غیر قابل انتشار: ۱۴
کوشا
Iran, Islamic Republic of
۲۱:۴۰ - ۱۳۹۸/۰۷/۱۰
6
58
کاش بگذارند این میراث بشری همونجا بمونه ، جایی که از زمان تحویل و امانت دهی دو جنگ جهانی و دو رکود بزرگ رو پشت سر گذاشته اما هیچ مشکلی برای این الواح پیش نیومده . کاش بگذاریم میراث های بشری کشورمون برای نسل بعد بمونه . میگذاریم ؟؟
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۲۲:۲۳ - ۱۳۹۸/۰۷/۱۰
4
53
هخامنشیان ایران را بهتر از ما اداره می کردند!
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۲۲:۴۸ - ۱۳۹۸/۰۷/۱۰
34
21
حتی یک نعل اسب که یادگار اسکندر باشد در ایران پیدا نمی کنید . حمله اسکندر هم از خیالبافی های ماست .
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۰۸:۴۹ - ۱۳۹۸/۰۷/۱۱
17
8
ما تجربیات سالیان سالمان را در اختیار دیگران گذاشته ایم و آنها از آن استخراج کردندچرا مطالعاتشان را که باید در اختیار ما بگذارند نمیگذارند؟
مگر غیر از این است که به آنجا ارسال شده تا مطالعه شده و نتایج به ایران برگردد.
ناشناس
Iran, Islamic Republic of
۱۰:۱۴ - ۱۳۹۸/۰۷/۱۱
4
48
آیا بازگشت الواح به صلاح کشور بود؟
آیا نه84سال دیگر بلکه 4سال دیگر اثری از آنها خواهد بود؟
پربازدید ها