باربی در پنجاه سالگی باحجاب شد!

عصر ایران، شیرین ساوالان پور –  "باربی "  عروسکی است که 50 سال پیش از سوی یک طراح آمریکایی به بازار عرضه شد و در نیم قرن اخیر ، تقریبا سلطه بلامنازعی در بازار فروش عروسک داشته است .

بسیاری در کشورهای اسلامی با توجه به سبک طراحی و پوشش این عروسک غربی معتقدند که باربی با ارزش های اسلامی همخوان نبوده و می تواند تاثیرات مخربی در ذهن دختر بچه های مسلمان در کشورهای اسلامی داشته باشد .

از این رو بود که در برخی کشورهای اسلامی از جمله در ایران سعی شد تا برای مقابله با گسترش بازار باربی ، عروسکی بومی طراحی شود که از نظر طراحی و پوشش با معیارهای جوامع اسلامی همخوانی داشته باشد .در برخی کشورها نیز همچون عربستان از سال 2003 فروش و واردات این عروسک به دلیل مغایرت با ارزش های  اسلامی ممنوع شد .

ایده تولید عروسکی بومی در ایران  منجر به تولید عروسک های " دارا و سارا " شد و در برخی دیگر از کشورهای اسلامی نیز عروسک هایی با نزدیکی بیشتر به معیارهای اسلامی و نوع پوشش زنان مسلمان طراحی شد که عروسک " اروسا " در اندونزی و عروسک " فولا " در امارات متحده عربی از جمله عروسک هایی بودند ، که تلاش داشتند سلطه بلامنازع باربی بر بازار عروسک و اسباب بازی را ( لااقل) در کشورهای اسلامی از دست این عروسک 50 ساله آمریکایی خارج کنند .

اما به نظر می رسد همه این تلاش ها هر چند بی نتیجه نبودند ، اما در عمل نتوانستند اهداف غایی طراحان و سیاست گذاران کشورهای اسلامی را برآورده کنند و هنوز عروسک باربی در بازار اسباب بازی  کشورهای اسلامی یکی از بالا ترین آمارهای فروش را دارد.بنا بر آمارهای ارایه شده در نیم قرن گذشته قریب به 1 میلیارد عروسک باربی به فروش رفته است ( هم اکنون هر دقیقه 3 باربی به فروش می رسد )

اخیرا در ایتالیا یک طراح عروسک درشهر  فلورانس نمایشگاهی از 500 باربی طراحی شده توسط خود را در معرض فروش مردم گذاشته است که بخشی از این 500 باربی طراحی شده لباس های اسلامی ( برقع و چادر سیاه و روسری) بر تن دارند .

بنا به گزارش سایت  روزنامه آمریکایی " کریستین ساینس مانیتور " این هنرمند ایتالیایی که نمایشگاهی به مناسبت پنجاهمین سال تولید عروسک باربی ترتیب داده است ، گفته است که می خواهد در آمد حاصل از فروش این عروسک ها را به مناسبت بیستمین سال تصویب کنوانسیون حقوق کودکان در سازمان ملل ، به کودکان اختصاص دهد .

اخیرا در آلمان نیز به مناسبت پنجاهمین سالگرد تولید عروسک باربی ، عروسک باربی خانم " آنگلا مرکل " صدر اعظم آلمان طراحی و به نمایش درآمده است.

بنابراین امروزه "  باربی "  به عنوان عروسکی که نیم قرن بازار عروسک در دنیا را در اختیار خود داشته است ، با گذشت پنجاه سال از عرضه در بازار جهانی ،  هم پوشش برقع دارد و هم به شکل شخصیت های سیاسی مشهور دنیا در می آید و هم اینکه  در قالب های فرهنگ غربی ریشه دارد و ریشه موفقیت طراحان این عروسک نیز در همین نکته نهفته است که آنان توانسته اند عروسکی تولید کنند که قابلیت تکثیر در قالب های فرهنگی متنوع را دارد .

تلاش کشورهای اسلامی برای تولید عروسکی ملی و اسلامی به فرجام مطلوبی نرسید ودر کشورهای تولید کننده حتی نتوانست بازارهای داخلی شان را به دست گیرد و حالا بعید نیست از ماه ها و سال های آینده کاری را که ما نتوانسته ایم انجام بدهیم زحمتش دوباره به گردن " باربی " بیفتد .

طراحی عروسک های باربی با پوشش اسلامی در کشورهای غربی نشانه ای از این است که این طراحان غربی احتمالا به تمایل موجود در برخی از کشورهای اسلامی درباره داشتن عروسک هایی با پوشش های اسلامی واقف اند و بعید نخواهد بود که تولید باربی با پوشش های اسلامی از سال های آینده در دستور کار طراحان قرار گیرد .