عصرایران- بیشتر خال های پوستی بی خطر هستند، اما بعضی تغییرات در یک خال یا ایجاد یک لکه جدید می تواند نشانه ملانوما، جدی ترین نوع سرطان پوست، باشد. شناخت این تغییرات به تشخیص زودهنگام کمک می کند؛ هرچند تشخیص قطعی فقط با معاینه پزشک و در صورت نیاز بررسی های تخصصی امکان پذیر است.
اگر دو نیمه خال شبیه یکدیگر نباشند، باید به آن توجه کرد. در خال های مشکوک، یک طرف ممکن است از نظر شکل یا اندازه با طرف دیگر تفاوت داشته باشد.
حاشیه های دندانه دار، موج دار، بریده بریده یا محو می توانند از نشانه های هشداردهنده ملانوما باشند.
وجود طیف های مختلف قهوه ای، مشکی، قرمز، صورتی، سفید یا آبی در یک ضایعه پوستی می تواند نیازمند بررسی باشد. تغییر رنگ یک خال قدیمی نیز اهمیت دارد.
بزرگ شدن، تغییر شکل یا هر تغییر قابل توجه دیگری در یک خال، از مهم ترین نشانه هایی است که باید جدی گرفته شود. البته ملانوما می تواند در مراحل اولیه کمتر از 6 میلی متر هم باشد؛ بنابراین اندازه به تنهایی معیار تشخیص نیست.
گاهی یک ضایعه پوستی کاملا متفاوت از سایر خال های بدن به نظر می رسد؛ مثلا از نظر رنگ، شکل یا اندازه. این حالت که به اصطلاح «جوجه اردک زشت» شناخته می شود، می تواند دلیل خوبی برای معاینه پوست باشد.
خارش یا درد به تنهایی به معنای سرطانی بودن خال نیست، اما اگر همراه با تغییرات ظاهری، رشد، خونریزی یا پوسته ریزی باشد، بهتر است توسط پزشک بررسی شود. برخی ملانوماها نیز هیچ درد یا علامتی ایجاد نمی کنند.
خونریزی، به ویژه اگر بدون ضربه یا دستکاری ایجاد شود، از تغییراتی است که باید جدی گرفته شود. خال مشکوکی که خونریزی می کند یا به شکل غیرطبیعی پوسته می بندد، بهتر است توسط متخصص پوست بررسی شود.
برجسته شدن، ایجاد پوسته، زخم یا تغییر محسوس در بافت یک خال می تواند از نشانه های هشداردهنده باشد. البته بسیاری از تغییرات پوستی دلایل غیرسرطانی دارند و تنها معاینه پزشک می تواند علت را مشخص کند.
هر زخم یا ضایعه پوستی جدید که بهبود پیدا نمی کند یا پس از بهبود دوباره ظاهر می شود، باید بررسی شود. چنین ضایعاتی همیشه ملانوما نیستند و می توانند با انواع دیگر سرطان پوست نیز ارتباط داشته باشند.
ملانوما همیشه از یک خال قدیمی شروع نمی شود و ممکن است به صورت یک لکه یا ضایعه جدید روی پوست ظاهر شود. به همین دلیل، توجه به تمام پوست، نه فقط خال های قدیمی، اهمیت دارد.
برای بررسی خال ها می توانید از معیار ABCDE استفاده کنید:
A: نامتقارن بودن
B: حاشیه نامنظم
C: وجود رنگ های متفاوت
D: قطر، به ویژه بیشتر از 6 میلی متر؛ البته ملانوما می تواند کوچک تر هم باشد
E: تغییر کردن اندازه، شکل یا رنگ در طول زمان
بهتر است هنگام بررسی پوست، قسمت هایی مانند پشت بدن، پوست سر، کف دست ها، کف پاها، بین انگشتان و اطراف ناخن ها را هم فراموش نکنید.
وجود یکی از این نشانه ها به معنای ابتلا به سرطان نیست، اما اگر خالی تغییر کرده، رشد کرده، خونریزی یا خارش پیدا کرده یا ضایعه جدید و غیرمعمولی روی پوست ایجاد شده است، برای بررسی دقیق تر با متخصص پوست مشورت کنید. تشخیص زودهنگام ملانوما می تواند درمان آن را آسان تر کند.
در صورت مشاهده هرگونه تغییر مشکوک در خال یا ضایعه پوستی، بهتر است با پزشک یا متخصص پوست مشورت کنید.