عصر ایران ؛ حسن ظهوری و مجتبی گهستونی ــ ابوداوود از اعراب ساکن کوت عبدالله در شهرستان کارون در جوار اهواز است. حدود ۲۲ یا ۲۳ سال پیش، تصمیم گرفت اشیای بهجامانده از پدر و پدربزرگش را که سالها در گوشه خانه نگهداری میشدند، تمیز کند و در فضایی مشخص به نمایش بگذارد. در ابتدا، این اشیا بیشتر جنبه یادگاری و نمادین داشتند، اما بهتدریج هم کنجکاوی مهمانان و بازدیدکنندگان و هم علاقه شخصی خودش باعث شد این کار را جدیتر دنبال کند.
او بهمرور جمعآوری اشیای قدیمی را آغاز کرد؛ از خانه دوستان و آشنایان، خواهر و برادرهایش و دیگر اهالی منطقه. بعضی از وسایل را به امانت گرفت و بعضی را خرید. این علاقه طی بیش از دو دهه ادامه پیدا کرد و حالا مجموعهای با بیش از ۱۶۰۰ شیء قدیمی گردآوری کرده است؛ مجموعهای که بخش بزرگی از آن در مضیف خانهاش نگهداری میشود.
در این موزه، تقریباً همهچیز پیدا میشود؛ از انواع دلالها، فنجانها و قهوهجوشها گرفته تا ابزارهای کشاورزی، وسایل نجاری و ابزارهایی که عربهای منطقه در زندگی روزمره و کشاورزی از آنها استفاده میکردند. بخشی از اشیا نیز به سنتهای پذیرایی و قهوهنوشی در میان اعراب مربوط میشود. در کنار اینها، پولهای قدیمی ایران و کشورهای مختلف، بهویژه کشورهای عربی و مسلمان، و حتی اسکناسهای دلار دیده میشود. ابوداوود به جمعآوری وسایل دیگری مثل تلفنهای همراه قدیمی و منسوخشده هم علاقه دارد و معتقد است هر چیزی که به گذشته تعلق دارد، ارزش نگهداری و ثبت شدن دارد.
حالا وجببهوجب خانه او از اشیای قدیمی پر شده است. هر کسی که وارد این خانه میشود، احتمالاً از دیدن این همه وسیله و تنوع آنها شگفتزده خواهد شد. اما جذابیت این موزه فقط به تعداد و قدمت اشیا محدود نمیشود. ابوداوود با سلیقهای چشمگیر و نظمی مثالزدنی، تکتک آنها را در کنار هم چیده است؛ تا جایی که شیوه چیدمان و نحوه نمایش اشیا، خود به یکی از بخشهای جذاب این موزه تبدیل شده است. حتی سقف خانه هم از این مجموعه بینصیب نمانده و پر از اشیای قدیمی است.
شاید آنچه برای ابوداوود اهمیت دارد، صرفاً خود این اشیا نباشد، بلکه روح و خاطرهای باشد که در دل هرکدام از آنها جریان دارد؛ گذشتهای که هر وسیله پشت سر گذاشته و بخشی از زندگی مردمانی را روایت میکند که روزگاری با آنها سر و کار داشتهاند. او ناخواسته یا آگاهانه، بخشی از خاطره جمعی مردم ایران و بهویژه عربهای خوزستان را گردآوری کرده است؛ خاطرهای که ممکن بود با گذشت زمان از بین برود.
در تمام مدتی که مهمانان و بازدیدکنندگان محو تماشای این مجموعه هستند، ابوداوود با چای و قهوه از آنها پذیرایی میکند. حتی امکان سفارش قبلی ناهار هم وجود دارد تا مهمانان بتوانند در همان مضیف، در کنار تماشای موزه مردمشناسی او، طعم مهماننوازی عربی را هم تجربه کنند.