مصری ها چه رویایی در سر دارند؟

روزنامه روزان

قاهره . 3آگوست (12مرداد) بالاخره شور وهیجان انقلابیون مصری مبارک را حبس در قفسی آهنین به پای میز محاکمه کشاند. خبرگزاری ها محاکمه مبارک را موجب فروکش کردن اعتراضات مصری ها و وحشت دیکتاتورهای عرب دانستند.

بخش زیادی از تحلیل ها با اشاره به درخواست مصری ها برای محاکمه سریعتر مبارک به تاثیرات این محاکمه در داخل مصر اختصاص یافته است .در این تحلیل ها محاکمه مبارک را عاملی دانستند که به موجب آن بسیاری از مردم مصر صرفا با دیدن آن و مشاهده وی در قفس در دادگاه، احساس خوشایندی خواهند داشت.

گزارش های دیگر تاکید دارند برگزاري دادگاه حسني مبارك در اين برهه بيش از هر چيز در نتيجه فشارهاي نيروهاي انقلابي به شوراي نظامي حاكم در اين كشور ظرف روزها و هفته هاي اخير بوده است.

خبرها وتصاویر پخش شده از شبکه های ماهواره ای که همگی طی چند روز گذشته خشم معترضان مصری را به همراه تصاویر دیکتاتور در درون قفس به نمایش گذاشته است به عبارتی نمایانگر یک چیز است:خواست مصری ها!

خواست مصری ها به مثابه خواست مردمی انقلابی که گویی همه آرمان ها وآرزوهایشان را مدفون شده در دستان مردی می بینند که هم اکنون چون پلنگی بیمارو نزار درون قفس مکافات گرفتار آمده است.آنها با تصاویردر دست از شهدای خیزش ماه ژوئیه که در مدت زمانی کمتر
ازیک ماه به ثمر نشست ،حالا می خواهند ثمره این باروری را به چشم ودل خویش ببینند وگویی تنها همین خواسته است که می تواند خشم و اندوه برآمده از مرگ عزیزانشان را در حوادث نیم سال گذشته فرو نشاند.

اما این خواست مردمی به زعم فوکو یک پیام دیگر هم دارد پیامی که هرچند وی در کتاب "ایرانیها چه رویایی در سر دارند" که حاصل گزارشها ی وی از حوادث انقلاب اسلامی ایران در سال 57 است، مجذوب شور انقلابی آن است اما به اذعان خود او چندان هم مآل اندیشانه نیست.

فوکو دراین سلسله گزارشها که در همان سال آنها را به سفارش ناشر ایتالیایی در روزنامه کوریه ره دلا سرا چاپ ومنتشر کرد ، در تحلیل خود از آن حوادث در نهایت خواست مردمی را به عنوان عنصری" سنتی "از جامعه ای آرمان خواه در مقابل "سیاست"به عنوان عنصری مدرن قرار می دهد ودر حالی که به شدت مجذوب همین عنصر سنتی وآرمان گرایانه است خود وجامعه غربی را مقهوروتسلیم آن می بیند.
به گفته اوهر چه خواست ملتی ساده تر باشد کار سیاست وسیاستمداران دشوارتر می شود.به زعم وی سیاست در جایی می تواند نفس بکشد که این خواست مردمی چند پاره ،مردد،سردرگم وحتی در چشم خودش ناروشن باشد.

بنا به همین ایده می توان گفت خواست مصری ها به دلیل همین سادگی که مبارک باید محاکمه واعدام شود کار سیاست وسیاست مداران را دشوار می کند،همانگونه که پیش از این ودر حوادث نیمه دوم سال گذشته نیز همین خواست ساده وانقلابی جوانان مصری مبنی بر اینکه مبارک باید برود ،عرصه را بر خود مبارک تنگ کرد وباعث شد اوبر اثر فشار انقلابیون ظرف 3هفته از قدرت کناره گیری کند.

اما این خواست مردمی که منشائ اصلی خیز ش های منطقه است ، اگرچه در کوتاه مدت سواربر فراز وفرود امواج احساسات انقلابی راه رابر بکارگیری هرگونه روش های زمانمند ودموکراتیک می بندند ،اما به گفته فوکو آیا وقتی آسمان واقعیت سیاسی به اندازه کافی صاف شد وامکان حرف زدن از برنامه وقانون اساسی فراهم آمد آیا این خواست های فوری و شتاب زده مثل ابری پراکند نخواهد شد ؟

به عبارت دیگر آیا انقلاب نوپای مصر می تواند بر اساس این خواست های فوری وآنی که ممکن است بتدریج مبنای تصمیم گیری و اقدامات بعدی شوراي حاكم بر اين کشور باشد ، برنامه اداره کشور را تنظیم کند وبدین ترتیب مسیر دستیابی مردم مصر را به حاکمیت قانون ودموکراسی که در حقیقت مطالبه اصلی خیزش مردم مصر ومنطقه است طولانی تر وحتی گاه ناممکن کند؟
ناگفته پیداست که پاسخ این سوال در خصوص خیزش مردم مصر را تنها زمان خواهد داد. زمان یعنی همان عنصری که هم اکنون این خیزش نوپا را به چالش کشیده است!