سلاح‌های مخفی هیتلر؛ فناوری‌هایی جلوتر از زمان خود

عصر ایران - جنگ جهانی دوم با حمله آلمان به لهستان در اول سپتامبر ۱۹۳۹ آغاز شد و به یکی از گسترده‌ترین و پرهزینه‌ترین درگیری‌های تاریخ بشر تبدیل شد. این جنگ بیش از ۳۰ کشور را به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم درگیر کرد و ده‌ها میلیون کشته و ویرانی گسترده‌ای در اروپا و آسیا بر جای گذاشت.

فارغ از ابعاد سیاسی، انسانی و ایدئولوژیک این جنگ، نمی‌توان از نقش پیشرفت‌های فناورانه در آن چشم‌پوشی کرد. آلمان نازی در حوزه‌های مهندسی نظامی، صنایع هوایی و فناوری موشکی به سطحی از توسعه دست یافته بود که بسیاری از قدرت‌های آن زمان با آن فاصله قابل توجهی داشتند.

پس از شکست آلمان، نیروهای متفقین از سه جبهه خاک این کشور را مورد بررسی دقیق قرار دادند. کشف سایت‌های آزمایشی، پروژه‌های محرمانه و نمونه‌های اولیه سلاح‌ها نشان داد که بخشی از این فناوری‌ها جلوتر از زمان خود بوده‌اند.

در ادامه، نگاهی دقیق‌تر به برخی از این تسلیحات خواهیم داشت.

بمب‌افکن رادارگریز Horten Ho 229

هورتن Ho 229 یکی از شاخص‌ترین پروژه‌های هوایی آلمان نازی بود که توسط دو برادر، رایمر و والتر هورتن، طراحی شد.

این هواپیما با طراحی بال پرنده (Flying Wing) و استفاده از موتورهای توئین توربوجت، قادر بود:

• تا حدود ۹۰۰ کیلوگرم مهمات حمل کند

• در ارتفاعی نزدیک به ۱۵ کیلومتر پرواز کند

• به سرعتی نزدیک به ۱۰۰۰ کیلومتر در ساعت برسد

همچنین این هواپیما به دو توپ و قابلیت حمل راکت‌های R4M مجهز بود.

Ho 229 نخستین پرواز موفق خود را در سال ۱۹۴۴ انجام داد. برخی پژوهشگران آن را یکی از نخستین تلاش‌ها برای کاهش سطح مقطع راداری می‌دانند، هرچند مفهوم «رادارگریزی» در آن زمان هنوز به شکل امروزی تعریف نشده بود.

بر اساس اسناد تاریخی، هزینه توسعه این پروژه بیش از نیم میلیون مارک برآورد شده بود. با وجود پیشرفت فنی قابل توجه، مشکلات فنی و شرایط جنگی مانع از ورود گسترده آن به میدان نبرد شد.

سال‌ها بعد، شرکت آمریکایی Northrop Grumman در طراحی بمب‌افکن رادارگریز B-2 Spirit از مفاهیم مشابه طراحی بال پرنده استفاده کرد.

موشک هدایت‌شونده Fritz X

Fritz X را می‌توان یکی از نخستین نمونه‌های بمب‌های هدایت‌شونده دقیق در تاریخ جنگ‌های مدرن دانست.

این سلاح حدود ۱.۵ تن وزن داشت و با استفاده از سیستم هدایت رادیویی و باله‌های کنترلی، امکان هدایت تا لحظه برخورد به هدف را فراهم می‌کرد.

بر اساس داده‌های منتشرشده در منابع نظامی، این بمب توان نفوذ قابل توجهی در زره کشتی‌ها داشت و می‌توانست از ارتفاعی حدود ۶۰۰۰ متر رها شود.

در سپتامبر ۱۹۴۳، نیروهای آلمانی با استفاده از این سلاح یک ناو جنگی ایتالیایی را هدف قرار دادند. با این حال، استفاده از آن محدود بود زیرا تنها برخی هواپیماها قابلیت حمل آن را داشتند.

Fritz X پایه‌ای برای توسعه بمب‌های هدایت‌شونده مدرن در دهه‌های بعد شد.

گولیاث؛ حامل انفجاری کنترل از راه دور

Goliath tracked mine نمونه‌ای ابتدایی از وسایل نقلیه رزمی بدون سرنشین بود.

این وسیله کوچک شبیه تانک، برای حمل ۶۰ تا ۱۰۰ کیلوگرم مواد منفجره طراحی شده بود و هدف آن کاهش تلفات انسانی در مناطق مین‌گذاری‌شده یا مستحکم بود.

مدل‌های اولیه با موتور الکتریکی کار می‌کردند، اما بعدها نسخه‌های بنزینی نیز تولید شد. در طول جنگ، بیش از ۷۰۰۰ دستگاه از این وسیله ساخته شد.

اگرچه کارایی آن محدود بود، اما از نظر مفهومی می‌توان آن را یکی از پیش‌نمونه‌های سامانه‌های زمینی بدون سرنشین امروزی دانست.

جنگنده Messerschmitt Me 163 Komet

Messerschmitt Me 163 Komet یکی از سریع‌ترین هواپیماهای عملیاتی جنگ جهانی دوم بود.

این جنگنده که در اواخر دهه ۱۹۳۰ توسعه یافت، از موتور راکتی استفاده می‌کرد و می‌توانست به سرعتی حدود ۱۱۰۰ کیلومتر در ساعت دست یابد.

در همان زمان، جنگنده آمریکایی P-51 Mustang با سرعتی در حدود ۷۰۰ کیلومتر در ساعت یکی از سریع‌ترین هواپیماهای متفقین محسوب می‌شد.

بیش از ۳۰۰ فروند از Komet ساخته شد و این هواپیما به دو مسلسل ۳۰ میلی‌متری مجهز بود.

سرعت بالا مزیت اصلی آن بود، اما همین ویژگی باعث دشواری در هدف‌گیری و محدودیت در زمان درگیری می‌شد. همچنین موتور راکتی آن زمان پروازی کوتاه داشت و ریسک عملیاتی بالایی ایجاد می‌کرد.

انتقال دانش و تأثیر بر دوران پس از جنگ

پس از پایان جنگ، هر دو بلوک شرق و غرب تلاش گسترده‌ای برای دستیابی به دانش مهندسان آلمانی انجام دادند. بسیاری از متخصصان موشکی به آمریکا و اتحاد شوروی منتقل شدند.

در آمریکا، برخی از این دانشمندان بعدها در پروژه‌های فضایی همکاری کردند و در شکل‌گیری برنامه‌های فضایی نقش داشتند، از جمله در سازمان فضایی ناسا.

این انتقال دانش نشان می‌دهد که بخشی از فناوری‌های توسعه‌یافته در دوران جنگ، پایه‌گذار صنایع هوافضا و موشکی دوران جنگ سرد شد.

سخن پایانی

تسلیحات پیشرفته آلمان نازی، هرچند نتوانستند مسیر جنگ را تغییر دهند، اما از نظر مهندسی نظامی نشان‌دهنده سطح بالای پژوهش و نوآوری در آن دوره بودند.

بسیاری از این پروژه‌ها به دلیل محدودیت‌های زمانی، مشکلات فنی یا شرایط جنگی هرگز به تولید انبوه و استفاده گسترده نرسیدند، اما اثر آن‌ها در تاریخ فناوری نظامی و صنایع هوافضای مدرن همچنان قابل مشاهده است.

ضررده‌ترین آزادراه‌ها کدامند؟

بیشتر بخوانید:

راز بیماری کشنده هیتلر که حتی پزشکش هم نمی دانست / در فاصله چهارسال او چه تغییراتی کرده بود (فیلم)

تبلیغ بامزه ضد هیتلری در زمان جنگ جهانی دوم (فیلم)

پاسخ تمسخر آمیز هیتلر به نامه روزولت / به این کشورها کاری نداشته باش (فیلم)

تماشاخانه

چند دقیقه از سینمای ناب داریوش مهرجویی (تماشا کنید)

چند دقیقه از سینمای ناب داریوش مهرجویی (تماشا کنید)

فیلم های دیگر