تاریخ:
ویدئوی لحظه اصابت پرتابه به کشتی در دریای عمان و واکنش خدمه... 
درس صد و چهارده
قولنج کلیوی چیست و چه علامتی دارد؟
توجه داشته باشید که نوشیدن آب فراوان هنگام حمله حاد قولنج کلیوی، لزوما به دفع سریع تر سنگ کمک نمی کند و در صورت انسداد ممکن است ناراحتی را افزایش دهد.
عصرایران- قولنج کلیوی یا کولیک نفریتیک (Renal Colic) دردی شدید و ناگهانی است که معمولا در پهلو و ناحیه کمر، نزدیک کلیه ها احساس می شود و ممکن است به پایین شکم و کشاله ران انتشار پیدا کند. شایع ترین علت این درد، حرکت سنگ کلیه به داخل حالب و ایجاد انسداد در مسیر عبور ادرار است. این انسداد باعث افزایش فشار در دستگاه ادراری و انقباضات دردناک حالب می شود.
علت ایجاد قولنج کلیوی چیست؟
کلیه ها ادرار را تولید می کنند و این مایع از طریق دو مجرای باریک به نام حالب به مثانه می رسد. اگر مانعی در مسیر عبور ادرار ایجاد شود، فشار در بالادست انسداد افزایش می یابد و دیواره حالب نیز برای عبور دادن ادرار منقبض می شود. ترکیب این عوامل می تواند درد شدیدی ایجاد کند.
سنگ کلیه شایع ترین علت قولنج کلیوی است، اما تنها عامل آن نیست. تنگی حالب، لخته خون، تومورهای دستگاه ادراری و فشار توده های مجاور بر حالب نیز ممکن است باعث انسداد شوند.
انواع سنگ کلیه و عوامل موثر در تشکیل آن ها
سنگ های کلیه بر اساس ترکیبات شیمیایی به چند گروه تقسیم می شوند:
سنگ های کلسیمی: شایع ترین نوع سنگ کلیه هستند و معمولا از اگزالات کلسیم یا فسفات کلسیم تشکیل می شوند. کم آبی بدن، افزایش کلسیم یا اگزالات ادرار و برخی اختلالات متابولیک می توانند احتمال تشکیل آن ها را افزایش دهند.
سنگ های اسید اوریکی: این سنگ ها در افرادی که اسیدیته ادرارشان بالاست، بیشتر تشکیل می شوند. نقرس، چاقی و رژیم غذایی سرشار از پورین از عوامل موثر در افزایش خطر آن ها هستند.
سنگ های عفونی: این سنگ ها که استروویت نام دارند، در ارتباط با برخی عفونت های باکتریایی دستگاه ادراری شکل می گیرند و ممکن است به سرعت بزرگ شوند.
سنگ های سیستینی: نوعی سنگ نادر هستند که در اثر بیماری ژنتیکی سیستینوری و دفع بیش از حد اسید آمینه سیستین در ادرار ایجاد می شوند.
علائم قولنج کلیوی چیست؟
درد ناگهانی و شدید در پهلو، معمولا در یک سمت بدن، مشخصه اصلی این عارضه است. درد ممکن است به صورت موجی شدت بگیرد و با جابه جایی سنگ تغییر کند. علائم همراه عبارتند از:
انتشار درد به پایین شکم و کشاله ران
تهوع و استفراغ
وجود خون در ادرار که گاهی فقط در آزمایش مشخص می شود
تکرر ادرار یا احساس فوریت در دفع
درد یا سوزش هنگام ادرار کردن
تب و لرز در کنار درد پهلو می تواند نشانه عفونت همراه با انسداد دستگاه ادراری باشد. این وضعیت یک اورژانس پزشکی است و به ارزیابی و درمان فوری نیاز دارد.
قولنج کلیوی چگونه تشخیص داده می شود؟
پزشک برای تشخیص، ابتدا محل و الگوی درد، علائم همراه و سابقه سنگ کلیه را بررسی می کند. آزمایش ادرار برای شناسایی خون و نشانه های عفونت و آزمایش خون برای ارزیابی عملکرد کلیه و بررسی اختلالات مرتبط انجام می شود.
سونوگرافی می تواند اتساع کلیه و برخی سنگ ها را مشخص کند. سی تی اسکن بدون تزریق ماده حاجب نیز در بسیاری از بزرگسالان روش دقیق تری برای شناسایی محل، اندازه و تعداد سنگ ها محسوب می شود.
روش های درمان قولنج کلیوی
درمان به اندازه و محل سنگ، شدت درد، وضعیت عملکرد کلیه و وجود یا نبود عفونت بستگی دارد.
داروهای ضد درد: داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی مانند ایبوپروفن یا دیکلوفناک، در صورت نداشتن منع مصرف، از گزینه های اصلی کنترل درد هستند. گاهی داروهای دیگری نیز برای تسکین درد و تهوع تجویز می شوند.
انتظار برای دفع طبیعی سنگ: بسیاری از سنگ های کوچک، به ویژه سنگ های زیر 5 میلی متر، ممکن است خودبه خود دفع شوند. احتمال دفع به اندازه و محل سنگ بستگی دارد. در برخی موارد داروهایی مانند تامسولوسین برای تسهیل عبور سنگ تجویز می شوند.
سنگ شکنی برون اندامی: در این روش با استفاده از امواج شوک، سنگ به قطعات کوچک تری تبدیل می شود تا از طریق ادرار دفع شود.
یورتروسکوپی: پزشک با استفاده از وسیله ای باریک و مجهز به دوربین وارد دستگاه ادراری می شود و سنگ را خارج یا با لیزر خرد می کند.
تخلیه فوری انسداد: اگر انسداد با عفونت همراه باشد یا عملکرد کلیه در معرض خطر قرار بگیرد، ممکن است برای تخلیه ادرار از استنت حالب یا لوله نفروستومی استفاده شود.
چگونه خطر تشکیل سنگ کلیه را کاهش دهیم؟
نوشیدن آب کافی در طول روز، کاهش مصرف نمک، پرهیز از مصرف بیش از حد پروتئین حیوانی و حفظ وزن سالم از اقدامات موثر در پیشگیری هستند. در افرادی که سابقه سنگ کلیه دارند، بررسی ترکیبات سنگ و آزمایش ادرار 24 ساعته می تواند به شناسایی علت تشکیل سنگ و انتخاب رژیم پیشگیرانه مناسب کمک کند.
توجه داشته باشید که نوشیدن آب فراوان هنگام حمله حاد قولنج کلیوی، لزوما به دفع سریع تر سنگ کمک نمی کند و در صورت انسداد ممکن است ناراحتی را افزایش دهد. در صورت درد شدید پهلو، به ویژه همراه با تب، لرز، استفراغ مداوم یا کاهش حجم ادرار، مراجعه فوری به مرکز درمانی ضروری است. این مطلب به منزله تشخیص پزشکی نیست و صرفا با هدف اطلاع رسانی تهیه شده است.
لینک کوتاه: کپی لینک
افتادگی پلک چشم؛ از تغییرات ناشی از افزایش سن تا اختلالات عصبی از نمایندگی تا «کمپین دائمی»؛ مسئله رسایی و همفکران او چیست قولنج کلیوی چیست و چه علامتی دارد؟ جانباختن یک زن در حمله سگ شکاری در بردسیر کرمان افزایش دی اکسید کربن خون/ بدن با گاز چه می کند؟ آرتریت روماتوئید و سرطان؛ بیماری خودایمنی چگونه با خطر ابتلا به تومور ارتباط پیدا می کند؟ کریستیانو رونالدو تهیه‌کننده سینما شد؛ همکاری با ستاره‌های هالیوود در نخستین فیلم بلند مجید حسینی‌نژاد، از جنگجویی تا امید اطلاعیه آبفا خوزستان/ احتمال افت فشار و قطعی آب در آبادان، خرمشهر و شادگان به مدت ۳ روز گلایه امیرحسین محمودی از پرسپولیس؛ قرارداد ۲.۵ میلیاردی و وعده‌ای که عملی نشد بارش برف در جاده‌های کردستان/ گردنه «تته» در کردستان مسدود شد حادثه اتوبوس تیم بسکتبال زنان آکادمی سحر؛ آخرین وضعیت مصدومان در خوزستان نسبت طبقه متوسط و عقلانیت در ساختار حکمرانی پاسداشت بهرام بیضایی با حضور تئاتری‌ها ؛ اکبر زنجانپور، ایرج راد، داریوش فرهنگ و ... (عکس) بازگشت مهدی لیموچی به کورس آقای گلی؛ ستاره سپاهان به دنبال جبران فاصله