فیلم بیشتر »»
کد خبر ۸۷۵۲۴۵
تعداد نظرات: ۳ نظر
تاریخ انتشار: ۱۸:۵۸ - ۰۱-۱۱-۱۴۰۱
کد ۸۷۵۲۴۵
انتشار: ۱۸:۵۸ - ۰۱-۱۱-۱۴۰۱
باغ ادبیات ایران؛ توشه‌ای و خوشه‌ای - 10

شاهنامۀ فردوسی/ شب و روز؛ اسبان دونده‌ای که به هم نمی‌رسند

شاهنامۀ فردوسی/ شب و روز؛ اسبان دونده‌ای که به هم نمی‌رسند
در شاهنامۀ فردوسی و در بخشِ «گفتار اندر سخن پرسیدن موبدان از زال»، موبدان، 6 چیستان را با زال درمیان می‌گذارند تا هوش او را بسنجند. در این نوبت دومی آمده است...

   عصر ایران- چنان که پیش‌تر هم توضیح داده شده در این توشه‌ها و خوشه‌ها که از باغ ادبیات ایران برمی‌گیریم، به دنبال مضامین دشوار نیستیم اما هر ازگاهی خالی از لطف نیست اگر کمی پیچیده‌تر باشد تا لذت آسان شدن در کام بنشیند و آن گاه با ذوق و شوق و بی بیم درنیافتن، سراغ باقی هم برویم.

   چنان‌که در یکی از قسمت‌های گذشته آمد در شاهنامۀ فردوسی و در بخشِ «گفتار اندر سخن پرسیدن موبدان از زال»، موبدان، 6 چیستان را با زال درمیان می‌گذارند تا هوش او را بسنجند و خطاب به او می‌گویند:

  به پردهَ‌نْدَرست این سَخُن‌ها بجوی 
  به پیشِ ردان آشکارا بگوی

  گرین رازها آشکارا کنی 
  زِ خاکِ سیه مشکِ سارا کنی

  اولین  چیستان به نسبت، ساده بود و اینک دومین:

  دگر، موبدی گفت: کای سرفراز 
  دو اسپِ گرانمایه و تیزتاز

  یکی زو بکردارِ دریایِ قار 
  یکی چون بلورِ سپید آبدار

  به رنج‌اند و هر دو شتابنده‌اند 
  همان یکدیگر را نیابنده‌اند

 تارنمای «پارسی انجمن» گزارش واژه‌های دشوار را چنین آورده است:

 اسپ: اسب ( در تمام شاهنامه اسپ آمده)

 قار: قیر.
 آبدار: در اینجا، روشن و درخشان.
 یکدیگر را نیافتن: به یکدیگر نرسیدن.

 [مراد از دریایِ قار یا دریای قیرگون و سیاه همان «شب» است و بلورِ سپید هم تمثیلی از «روز». پس، پاسخ: شب و روز است که مانند دو اسب سیاه و سپید در شتاب‌اند، اما به هم نمی‌رسند.]

   پاسخِ زال هم از این قرار:

  دو اسپِ دونده سپید و سیاه 
 که مر یکدِگر را نیابند راه

 بدین سان شب و روز دان، ای شگفت 
 کز اینجا شِگِفتی توانی گرفت

   

ارسال به دوستان
انتشار یافته: ۳
در انتظار بررسی: ۱
غیر قابل انتشار:
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۹:۲۴ - ۱۴۰۱/۱۱/۰۱
0
1
یک‌مطلب هم در مورد ادبیات غیر فارس های ایران چاپ کنین
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۲۲:۰۵ - ۱۴۰۱/۱۱/۰۱
0
5
تشکرازنویسنده صفحه ادیبان
حسام
Iran (Islamic Republic of)
۰۹:۱۹ - ۱۴۰۱/۱۱/۰۲
0
0
ممکن است مراد از بلور آب دار در اینجا سفید باشد.
تکنیکی به نام آبگز کردن در شیشه گری وجود دارد که موجب ایجاد ترک های ریز در سطح ظرف شیشه ای شده و اگر این ترک ها بسیار زیاد و ریز باشند رنگ بلور سفید به نظر میرسد.
عصر ایران درود بر شما و سپاس از این نکته فنی. بی هیچ مجامله ای مخاطبانی این گونه نویسنده را سر ذوق می آورد.
تام باراک به‌عنوان فرستاده ویژه آمریکا در سوریه و عراق منصوب شد نگرانی از عدم صدور ویزای مکزیک برای ملی‌پوشان ایران «حنظله» مرکز «پشتیبانی از قربانیان هولوکاست» را هک کرد احتمال افزایش قیمت گواهی اسقاط خودرو به ۶۰ میلیون تومان مشاور امنیت ملی سابق آمریکا: وضعیت فعلی «شکست راهبردی» برای واشنگتن در قبال تهران تلقی می‌شود سقوط پروژه‌های آسیایی پرسپولیس؛ از مردان تا زنان سی ان ان: ایران 70 درصد سایت‌های موشکی خود که بمباران شده بود را باز کرد پزشکیان: شرایطی که کشور امروز با آن مواجه است، شرایطی عادی و ساده نیست ورمزیار: نسل ما اگر امروز بازی می‌کرد، قرارداد ۲۰۰ میلیاردی داشت نیمار به رکورد تاریخی پله رسید حمله موشکی به حزب ضد ایرانی «پاک» در کردستان عراق خانه تکانی در پرسپولیس؛ از لیست مازاد تا هدف‌گذاری برای جذب جوانان چالش صدور ویزای آمریکا برای بازیکنان آفریقای جنوبی نام‌گذاری زنبور ۹۸ میلیون ساله به نام راننده فرمول یک سپاه: کشف محموله تجهیزات ضدامنیتی اپتیکی در منطقه مرزی ارومیه